Thaáy coâng ty Cosmos coù ñaêng quaûng caùo moät tour 4 ngaøy ñeå thaêm vieáng caùc haàm röôïu taïi vuøng Bourgogne vaø Bordeaux vôùi gía töông ñoái reû neân chuùng toâi ghi danh tham döï vaø leân ñöôøng sau ñoù maáy ngaøy.

Xe ñoùn chuùng toâi taïi cöûa nhaø gare Vevey luùc 8g15 saùng. Thaáp thoaûng trong xe, chuùng toâi ñaõ thaáy coù vaøi ngöôøi ngoài saün. Coù leõ hoï cuõng ñöôïc xe tôùi ñoùn taïi nhöõng vuøng gaàn ñaây. Böôùc leân xe, chuùng toâi thaáy coù 3 ngöôøi AÙ chaâu da hôi ngaêm ñen ngoài ôû haøng baêng sau cuøng. Chuùng toâi ngôø ngôï hoï laø ngöôøi Ñaøi Loan neân chæ gaät ñaàu chaøo laáy leä. Ñeán khi nghe hoï noùi chuyeän vôùi nhau baèng tieáng Vieät, thaáy caùch  ngoài gaùc chaân leân gheá vaø qua caâu chuyeän giöõa hoï trao ñoåi vôùi nhau, chuùng toâi môùi bieát roõ raøng raèng hoï laø nhöõng caùn boä töø VN qua ñaây coâng taùc vaø tieän theå ñi du lòch.

Thaáy chuùng toâi noùi chuyeän vôùi nhau baèng tieáng Vieät, moät oâng caùn boä coù leõ coù ñaúng caáp thaáp nhaát trong nhoùm chaøo hoûi chuùng toâi:

- OÂng baø ôû VN môùi sang hay laø ngöôøi ôû beân naøy?

- Thöa oâng chuùng toâi sinh soáng ôû Vevey.

- Ñoaøn chuùng toâi ñi töø Montreux nhöng khi leân xe thaáy hoï giôùi thieäu baèng tieáng Phaùp neân chaúng hieåu moâ teâ aát giaùp gì neân keùo xuoáng baêng sau cuøng ngoài cho chaéc aên. Baây giôø chuùng toâi keùo nhau leân ngoài gaàn oâng baø cho tieän.

- Xin caùc oâng cöù vieäc.

Xe chaïy ñöôïc moät quaõng thì laïi ngöøng ñeå ñoùn theâm moät nhoùm khaùch khaùc roài tröïc chæ vuøng Bourgogne. Treân xe chæ ñoä 25 ngöôøi trong khi chieác xe bus coù tôøi 45 choã neân chuyeán ñi khaù thoaûi maùi.

Ñi ñeán baát cöù vuøng naøo thì ngöôøi höôùng daãn vieân cuõng giôùi thieäu veà lòch söû, vaên hoùa vaø ñaëc saûn cuûa vuøng aáy.  Nhöõng oâng caùn boä ñoàng baøo cuûa toâi hình nhö khoâng maáy quan taâm veà nhöõng lôøi giôùi thieäu ñoù. Hoï boû beer ra ñaùnh cheùn vôùi nhau.

- Meï kieáp beer Thuïy Só nhaït nhö nöôùc ñaùi boø!

- Anh khoâng nhìn kyõ aø! Noù ghi coù 4,1 ñoä maø!

- Maáy mieáng phoâ ma naøy thoái boû meï ra maø ñem theo laøm gì. Vöùt meï noù ñi!

- ÖØ thì mình cuõng phaûi thöû qua ñeå veà nhaø coù chuyeän keå chuù! ÖØ maø noù khaém thaät! Khaém nhö cöùt aáy! Toâi thöû moät mieáng maø muoán oùi ra. Rôïn caû ngöôøi.

Xe ñi ñöôïc chöøng 3 tieáng ñoàng hoà thì ngöøng nghæ taïi moät laøng queâ ôû ngoaïi thaønh thaønh phoá Dijon ñeå moïi ngöôøi aên tröa. Moùn aên hoâm nay laø moùn fromage naáu chaûy. Theo coâ höôùng daãn vieân thì ñaây  laø moät ñaëc saûn ôû vuøng naøy. Ñeå naáu moùn naøy, ngöôøi ta phaûi theo nhöõng coâng ñoaïn sau:

Fromage ñöôïc baøo nhoû roài boû voâ moät noài ñaát naáu cho chaûy sau ñoù chuû nhaân theâm töø töø röôïu traéng, toûi tieâu cho fromage noùng chaûy vaø quaén ñaëc roài thöïc khaùch duøng xieân chaám baùnh bì voâ, sau ñoù aên chung vôùi khoai taây luoäc, döa leo chua….Moùn naøy uoáng vôùi röïôu traéng cuûa vuøng Alsace. Khi fromage chæ coøn laïi lôùp chaùy gioáng nhö lôùp côm chaùy, chuû nhaân ñaäp leân ñoù vaøi quûa tröøng gaø roài duøng xieân queät nheï leân lôùp chaùy. Laáy lôùp chaùy ra, thöïc khaùch ñöôïc moät mieáng baùnh noùng doøn vaø beùo boå.

Ba oâng caùn boä ñoàng baøo cuûa toâi khoâng ngoài ñöôïc laâu vaø khi fromage boät chöa kòp chaûy thì hoï ñaõ vöøa phaøn naøn, vaêng tuïc roài boû ñi ra chôï tìm moùn khaùc aên.

Quan saùt tö caùch cuûa hoï ñoái xöû vôùi nhau thì chuùng toâi ñoaùn trong hoï coù moät oâng tröôûng ñoaøn, moät oâng taøi vuï vaø moät oâng long tong. OÂng tröôûng ñoaøn ít noùi vaø luùc naøo cuõng coù veû "khaån tröông", oâng taøi vuï thì chi traû moïi chi tieâu cuõng nhö ra tieàn cho oâng long tong mua baùn. OÂng long tong laø nhanh mieäng vaø hay leân tieáng troø chuyeän vôùi chuùng toâi. Thænh thoaûng chuùng toâi quan saùt thaáy oâng tröôûng ñoaøn lieác maét löø ra hieäu cho anh ta ngöøng noùi….

Khi chuùng toâi ñang aên dôû chöøng thì 3 oâng caùn boä ñaõ mua haøng veà tôùi. Moät con gaø quay vaøng ngaäy vôùi lích kích maáy chai beer, baùnh mì vaø caû moät naûi chuoái to töôùng. Hoï baøy ra vöøa aên, vöøa bình luaän moät caùch ngon laønh. Chuû nhaân nhaø haøng hình nhö cuõng thoâng caûm neân ñeå maëc hoï baøy thöùc aên mua ôû chôï ra aên trong nhaø haøng cuûa mìnhï.

Vöøa aên, oâng caùn coù veû laø tröôûng ñoaøn leân tieáng:

- Meï kieáp gaø gì maø dai nhö nòt. Nhai baõ laõ baõ. Gaø maø khoâng coù laù chanh, muoái tieâu sao leân vò!

- Beân naøy ñaâu coù laù chanh ñaâu, thuû tröôûng! Dai thaät ñaáy, nhöng duø sao cuõng coøn nuoát ñôõ ñöôïc chöù caùi thöù vöøa thoái vöøa khaém kia thì em chòu!

- Meï kieáp thoái nhö cöùt vaäy maø chuùng chuùi ñaàu vaøo nhau aên ngon laønh.

- Thuû tröôûng thöû mua vaøi kyù veà cho chò nhaø aên thöû!

- Baø aáy coù maø quaúng meï noù ra cöûa!

Caâu chuyeän cuûa hoï ñang hoài höùng thuù thì coâ höôùng daãn vieân ñaõ leân loa yeâu caàu moïi ngöôøi leân xe tieáp tuïc cuoäc haønh trình. Xe ñi qua nhöõng laøng queâ xa xoâi, nhöõng vöôøn nho traûi daøi xanh möôùt doïc theo nhöõng söôøn ñoài thoai thoaûi vôùi nhöõng oâ vuoâng ngaên naép thaät laø laï maét.

Ñoaøn chuùng toâi laàn löôït thaêm nhöõng haàm röôïu cuûa vuøng St-George, nhöõng chateaux noåi tieáng cuûa Margaux, ñaâu ñaâu, chuùng toâi cuõng ñöôïc nghe caét nghóa töôøng taän veà caùch uû nho, caát röôïu cuûa töøng vuøng. Caùch phaân loaïi vaø xeáùp haïng röôïu töø 1er cru bourgois cho tôùi grand cru….

Ñi ngang maáy haàm röôïu, chuùng toâi ngöûi thaáy thôm noàng muøi men röôïu ñaõ ñöôïc uû laâu ngaøy thaønh maät. Moãi haàm röôïu, chuùng toâi ñeàu ñöôïc chuû nhaân môøi thöû taän tình. Nhöõng ngöôøi khoâng uoáng ñöôïc röôïu thì ñöôïc thöû nöôøc coát nho eùp. Sau cuøng, chuùng toâi coøn ñöôïc mua röôïu vôùi gía khuyeán maõi ñaëc bieät cho khaùch du lòch. 

Tôùi chateau Margaux, sau khi neám thöû moät vaøi ly röôïu, oâng caùn tröôûng ñoaøn hoûi toâi:

- Hoûi thöïc anh, ôû beân naøy laâu roài, anh coù thaáy röôïu vang coù ngon khoâng? Toâi thaáy noù chaùt chaùt theá naøo aáy!

- Vaâng toâi raát thích vaø böõa aên naøo thì toâi cuõng uoáng moät, hai ly.

- Maø tuïi taây noù caàu kyø thaät! Uoáng röôïu thì uoáng luùc naøo cuõng ñöôïc, sao laïi coøn phaân bieät thöù naøy uoáng vôùi moùn naøy, thöù kia uoáng vôùi moùn noï. Thöù thì uoáng khi aên caù, thöù thì  uoáng khi aên thòt. Ñaõ vaäy laïi coøn phaân bieät vôùi thòt nöôùng, thòt luoäc…Lung tung quùa!

- Beân mình thì chæ caàn "quoác luûi" laø xong. Moùn gì  cho "luûi" vaøo cuõng hôïp heát. Phaûi khoâng thuû tröôûng?

- Caàu kyø nhö vaäy cho neân chuùng noù ñaùnh traän chaúng ra con khæ moác gì caû! Trung ñoäi oâng ñoäng thoå coù moät laàn maø ñaùnh tan caû tieåu ñoaøn chuùng noù vaø baét soáng teân quan hai maët ngöïa.

Noùi tôùi ñaây, oâng caùn tröôûng ñoaøn caûm thaáy phaán khôûi, oâng tieáp tuïc thao thao baát tuyeät:

- Caùc caäu maø bieát khæ moác gì! Hoài tôù laøm trung ñoäi tröôûng , tôù ñaõ chaïm traùn khoâng bieát bao nhieâu laàn vôùi tuïi taây ñen, taây traéng. Taây traéng thì ñaùnh ñaám coøn coù kyû luaät chöù tuïi taây ñen, leâ döông thì chöa ñaùnh ñaõ haøng. Tuïi chæ huy taây  traéng  maø bò thöông thì tuïi taây ñen, leâ döông cöù theá maø tan haøng, raõ nguõ  ñaàu haøng. Coù nhieàu laàn ñòch ñaàu haøng nhöng thaáy ñem chuùng noù theo maát coâng neân tôù leänh phô heát cho raûnh tay.

- Thuû tröôûng coù tham döï chieán dòch Ñieän Bieân aø!

- Tôù giaùc ngoä caùch maïng töø hoài coøn treû, luùc aáy côõ 16 tuoåi vaø trong chieán dòch Ñieän Bieän, khi môùi 18 tuoåi, tôù ñaõ laø trung ñoäi tröôûng vaø trung ñoäi tôù laø ñôn vò ñaëc coâng  tieân phong taán coâng vaøo ñôn vò tieàn phöông cuûa ñòch.

Thaáy maáy ngöôøi caùn boä huyeânh hoang ñeà cao thaéng tích, chuùng toâi laáy côù ñi ngoaøi ñeå laïi hoï haøn huyeân vôùi nhau.

Neáu trong phoøng nguû cuûa maáy oâng caùn khoâng bò cuùp ñieän thì chuùng toâi ñaõ khoâng coù dòp ñeå laøm quen vaø thaân tình vôùi hoï.

Ñaõ maáy ngaøy nay theøm côm neân oâng caùn thuû tröôûng ra leänh cho oâng long tong ñi mua noài, mua gaïo veà naáu côm. Hoï mua ñöôïc moät caùi beáp ñieän 2 oå hôn 1000 watts vaø ñem veà phoøng hotel naáu aên. Moät oå thì naáu côm, oå kia thì daùn thòt. Khoâng bieát hoï kieám ñaâu ra ñöôïc caû moät chai nöôùc maém vaø coù caû maáy traùi ôùt, chanh, haønh.  Coù leõ vì khoâng quen naáu nöôùng neân hoï ñaõ ñeå cho noài côm soâi suïc, traøn boït vaø nöôùc chaûy xuoáng beáp khieán cho ñieän bò chaïm vaø caàu chì bò ñöùt. Gaây cuùp ñieän ôû phoøng hoï.

Bò cuùp ñieän, hoï khoâng bieát tìm ai ñeå giuùp hoï noái laïi, phaàn vì khoâng bieát tieáng taêm, phaàn vì sôï chuû hotel bieát ñöôïc baét ñeàn…Hoï chòu traän ngoài boù goái trong boùng ñeâm, chôø chuùng toâi veà ñeán môùi qua goõ cöûa xin giuùp.

-     May quùa! OÂng baø ñaõ veà. Xin oâng vui loøng qua phoøng chuùng toâi giuùp ñeå söûa laïi ñieän. Noù bò cuùp caùch ñaây caû 2 tieáng ñoàng hoà maø chuùng toâi moø maãm khoâng sao söûa ñöôïc. OÂng long tong leân tieâng.

Voâ phoøng, chuùng toâi ngöûi thaáy muøi kheùt leït cuûa muøi daây ñieän chaùy cuøng muøi nöôùc maém kho maën noàng. Chuùng toâi baät dieâm queït, tìm ñoàng hoà ñieän vaø may maén phaùt hieän phía sau ñoàng hoà coù ñeå saün moät hoäp caàu chì. Caàu chì vöøa ñöôïc raùp xong, ñeøn phoøng laïi saùng tröng vaø tröôùc maét chuùng toâi coøn ngoån ngang thöùc aên vöøa naáu chín cuøng nhöõng veát nöôùc traøo thaám moät maûng neàn thaûm.

Thaät laø moät tai hoïa neáu chuùng toâi khoâng coù caùch lau taåy saïch nhöõng veát dô treân thaûm tröôùc buoåi tröa ngaøy mai khi phaûi traû phoøng. Vôï toâi noùi raèng nhöõng veát dô coøn öôùt nhö theá naøy thì coù leõ coøn lau kòp. Keït moät ñieàu laø baây giôø ñaõ laø 9g toái thì ñaâu coøn chôï buùa naøo môû. Chuùng toâi xuoáng phoøng tieáp taân hoûi vaø thaät laø may maén khi ñuôïc bieát laø sieâu thò Cora coøn môû cöûa tôùi 10g30 ñeâm. Chuùng toâi töùc toác keâu taxi chôû ñeán Cora ñeå vôï toâi coù theå mua ñöôïc nhöõng thöù thuoác vaø duïng cuï ñeå giaët thaûm.

Veà ñeán hotel, chuùng toâi caät löïc keû lau ngöôøi chuøi vaø cuoái cuøng ñeán gaàn 1 giôø saùng thì nhöõng veát dô ñaõ gaàn nhö  ñöôïc taåy saïch vaø phaûi coù con maét tinh teá vaø phaûi ñeå yù laém môùi thaáy. Taát caû chuùng toâi thôû phaøo nheï nhoõm. Thuû tröôûng laáy thuoác môøi toâi huùt nhöng toâi töø choái vì ñaõ boû thuoác töø laâu vaû laïi treân töôøng phoøng coø ñeå baûng "no smoking". Ñeøn ñuoác saùng tröng vaø hoï laïi loâi Remy Martin ra ñaùnh cheùn vôùi noài thòt ñang naáu dôû.

Thaáy chuùng toâi ñoàng lao coäng khoå vôùi hoï vaø coù caùi moái lo cuøng vôùi hoï trong vieäc giaët thaûm vaø hình nhö caûm thaáy chuùng toâi khoâng phaûi laø thaønh phaàn "Vieät kieàu phaûn ñoäng" neân hoï ñaõ trôû neân thaân tình hôn vôùi chuùng toâi.

Qua ñoù, chuùng toâi ñöôïc bieát hoï laø ba oâng caùn goäc ruû nhau ñi coâng taùc. Nhaân thaáy coù chuyeán du lòch qua Phaùp, neân hoï lôïi duïng ñi cho bieát. Cöù töôûng seõ ñöôïc ñi thaêm nhöõng thaønh phoá lôùn ai ngôø ñi truùng caùi tour giôùi thieäu veà röôïu vaø chæ ñi thaêm nhöõng vuøng thoân queâ heûo laùnh neân hoï raát laø baát maõn. OÂng caùn tröôûng ñoaøn ñaõ taâm söï vôùi toâi:

- Ngöôøi ta cöù to moàm leân aùn ôû beân ta löøa loïc gian xaûo nhöng toâi thaáy beân naøy coøn quùa toäi. Tour ñi taây, töôûng laø ñi ñaâu, ai ngôø ñi toaøn nhöõng nôi ñeøo heo huùt gío! Ñaõ vaäy laïi cho aên toaøn thöù thoái nhö cöùt!

- Theá tröôùc khi chaáp nhaän ñi tour, baùc coù xem kyõ chöông trình khoâng.

- Meï kieáp tieáng taây, tieâng u chæ bieát loõm boõm thì laøm sao maø hieåu chöông trình.

Ngaøy cuoái cuøng xe quay trôû laïi Thuïy Só qua höôùng Vallorbe. Vuøng naøy ñoài nuùi chaïy daøi cho ñeán Yverdon. Doïc hai beân thung luõng, ngöôøi ta thaáy nhaáp nhoâ nhöõng haõng xöôûng cheá taïo ñoàng hoà. OÂng Caùn hoûi toâi.

- Naøy anh! Toâi thaáy ôû Thuïy Só khoâng coù ruoäng ñoäng vöôøn töôïc, rau coû gì caû thì daân chuùng soáng baèng caùch naøo?

- Daï thöa rau coû thì ña soá ñöôïc troàng trong nhaø kieáng, ruoäng ñoàng thì taäp trung nhieàu ôû vuøng noâng thoân maø ñaëc bieät laø ôû nhöõng tieåu bang nhö Fribourg, Valais…

- Ñoàng hoà beân naøy ñaét thaät! Ñaõ vaäy maáy oâng ôû beân nhaø laïi cöù ñoøi nhöõng loaïi xòn môùi cheát chöù!

- Maáy caùi Rolex mình mua hoâm noï tính ra moãi caùi tôùi 9.200 ñoâ la ñoù thuû tröôûng. OÂng taøi vuï noùi.

- Tính ra moãi caùi ñoàng hoà nhö vaäy, ta phaûi xuaát caûng tôùi 46 taán gaïo. 5 caùi vò chi ñi laø 230 taán! Phaûi toán bao nhieâu nhaân coâng .

Toâi lieác thaáy oâng caùn thuû tröôûng baám ngoùn tay, ñeám ñi ñeám laïi. Coi chieàu öu tö suy nghó. 

Hoaøng Ngoïc Leã

(Vuøng Bourgogne 5/01)