NGHE VAÊN ÑOAÙN NGÖÔØI

Buoåi hoïc ñaõ xong, trôøi boãng möa to, thaày ñoà töùc caûnh ra cho hoïc troø moät veá ñoái:

Vuõ voâ kieàm toûa naêng löu khaùch

(Möa khoâng then khoùa maø giöõ khaùch)

Troø thöù nhaát ñoái:

Saéc baát ba ñaøo dò nòch nhaân

(Saéc ñeïp chaúng coù phong ba maø deã laøm ñaém ngöôøi)

Troø thöù hai tieáp:

Nguyeät höõu loaïn cung baát xaï nhaân

(Traêng coù caây cung maø chaúng baén ai)

Troø thöù ba tieáp:

Phaàn baát quyeàn uy dò söû nhaân

(Phaàn chaúng quyeàn uy maø ñuoåi ñöôïc ngöôøi)

Nghe xong, thaày ñoaùn: Troø thöù nhaát seõ laøm to, nhöng bò saéc ñeïp laøm cho maát phaåm giaù. Troø thöù hai coâng danh khoâng lôùn, nhöng cuoäc ñôøi seõ eâm aám chu toaøn. Coøn troø thöù ba seõ laø keû coù tö caùch heøn keùm.

Sau naøy ñoái chieáu cuoäc ñôøi töøng ngöôøi, dö luaän cho raèng thaày ñoà ñaõ noùi ñuùng.

TRAÏNG QUYØNH ÑOÁI ÑAÙP VÔÙI TUÙ CAÙT

Khi Traïng Quyønh coøn haøn vi, Tuù Caùt ñeán chôi, Traïng Quyønh ñang quaáy caùm cho heo, Tuù Caùt lieàn leân gioïng thaùch ñoá: Lôïn caán aên toán caùm.

Vöøa luùc con choù nhaø Traïng Quyønh xoå ra, Quyønh ñoái ngay: Choù khoân chôù caén caøn.

"Caán" vaø "toán"  ôû trong queû baùt quaùi.

"Khoân" vaø "caøn" cuõng ôû trong queû baùt quaùi.

Laïi moät laàn khaùc, Traïng Quyønh ñeán chôi nhaø Tuù Caùt. Coång nhaø Tuù Caùt xaây hai coät. Moät coät ñaõ ñeà: Trôøi sinh ra oâng Tuù Caùt. Coät beân kia coøn ñeå troáng. Tuù Caùt lieàn noùi vôùi Traïng Quyønh: "Neáu anh ñoái ñöôïc xin töï tay vieát leân coät troáng naøy."

Traïng Quyønh leã pheùp hoûi: "Chöõ Caùt ñoái vôùi chöõ hung coù ñöôïc khoâng aï?" OÂng Tuù Caùt ñaùp: "Ñöôïc laém!" Traïng Quyønh lieàn caàm buùt vieát: Ñaát nöùt con boï hung, roài neùm buùt chaïy thaúng. OÂng Tuù Caùt ñöùng söõng cheát laëng.

 VÔÙI TRÔØI, ÑO ÑAÁT

Thi só Hoà Xuaân Höông luùc coøn laø hoïc troø, ñaõ bò teù ôû saân tröôøng. Boïn hoïc troø con trai thaáy vaäy, cöôøi aàm ó. Coâ lieàn ñöùng daäy vaø öùng khaåu:

Giô tay vôùi thöû trôøi cao thaáp,

Xoaïc caúng ño xem ñaát ngaén daøi.

 REÂU XANH MAÙU ÑOÛ

Veà thôøi nhaø Minh beân Taàu, vua Minh ñoïc caâu ñoái cho söù giaû cuûa nöôùc Vieät Nam ta, nguï yù muoán gôïi laïi lòch söû xöa veà chuyeän Maõ Vieän döïng coät ñoàng chinh phuïc nöôùc ta:

Ñoàng truï chi kim daøi dó luïc.

(Coät ñoàng nay ñaõ phuû reâu xanh)

Söù giaû cuûa ta ñoái laïi ngay:

Ñaèng giang töï coå huyeát do hoàng

(Soâng Ñaèng töø xöa maùu coøn ñoû)

Nguï yù muoán nhaéc laïi nhöõng thaát baïi nhuïc nhaõ cuûa quaân ñoäi xaâm löôïc thôøi Toáng Nguyeân ôû treân soâng Ñaèng.