YÙ nghóa cuûa soáng ñaïo trong gia ñình

Chuùa Gieâsu baûo: "Anh em haõy neân hoaøn thieän, nhö Cha anh em treân Trôùi laø Ñaáng hoaøn thieän" (Mt 5, 48) . Laäp gia ñình chính laø ôn goïi, Chuùa ban cho vôï choàng ñeå cuøng nhau vaø nhôø nhau neân hoaøn thieän. Vaäy, soáng ñaïo trong gia ñình laø soáng söï neân hoaøn thieän, nhö Chuùa Gieâsu baûo. Soáng ñaïo trong gia ñình khoâng ñoøi hoûi nhöõng noã löïc thaùnh thieän quùa söùc, nhöng laø soáng chu toaøn söù meänh Thieân Chuùa giao phoù cho ñoâi vôï choàng, khi Ngaøi keát hôïp baèng Pheùp Hoân Phoái.

Söù meänh cuûa gia ñình coâng giaùo

ÑTC Gioan-Phaoloâ II vieát : "Trong Giaùo Hoäi, gia ñình laø moät giaùo hoäi côõ nhoû, laø nôi tieáp nhaän vaø loan baùo Lôøi Chuùa. Moïi ñoâi baïn phaûi laø söù giaû cuûa tình yeâu vaø söï soáng, nhö moät daáu hieäu saùng choùi cuûa söï hieän dieän cuûa Chuùa Kitoâ vaø tình yeâu cuûa Ngaøi, ñoái vôùi nhöõng ai coøn ôû xa, ñoái vôùi nhöõng gia ñình chöa tin vaø caû ñoái vôùi nhöõng gia ñình Kitoâ höõu khoâng soáng caùch phuø hôïp vôùi ñöùc tin hoï ñaõ tieáp nhaän." (1982)

Caùch thöùc chu toaøn söù meänh

Thaùnh Coâng Ñoàng Vatican II daïy : "Gia ñình seõ chu toaøn ñöôïc söù meänh ñoù neáu gia ñình toû ra nhö moät ñeàn thôø cuûa Giaùo Hoäi trong nhaø mình, nhôø yeâu thöông nhau vaø cuøng nhau daâng lôøi caàu nguyeän leân Thieân Chuùa, neáu taát caû gia ñình cuøng tham döï vaøo vieäc phuïng vuï cuûa Giaùo Hoäi, vaø sau cuøng neáu gia ñình toû ra hieáu khaùch vaø coå voõ ñöùc coâng baèng cuõng nhö nhöõng vieäc thieän khaùc giuùp caùc anh em ñang tuùng thieáu." (Hieán cheá Toâng Ñoà Giaùo Daân, chöông11d)Theo Thaùnh Coâng Ñoàng, soáng ñaïo trong gia ñình goàm ba ñieåm :Gia ñình trôû neân moät ñeàn thôø Thieân Chuùa, nhôø yeâu thöông nhau vaø cuøng nhau caàu nguyeän ;Taát caû gia ñình cuûa ñoâi baïn, cuøng nhau tham döï vaøo vieäc phuïng vuï cuûa Giaùo Hoäi ;Gia ñình laøm toâng ñoà baèng tieáp ñoùn, baèng soáng ñöùc coâng bình vaø baùc aùi ñoái vôùi ngöôøi anh em khaùc.Sau ñaây, chuùng ta tìm hieåu ba ñieåm caên baûn, giuùp chuùng ta soáng ñaïo trong gia ñình, ñeå nhôø ñoù chuùng ta neân hoaøn thieän nhö Chuùa Gieâsu muoán.

1. Gia ñình trôû neân ñeàn thôø Thieân Chuùa.

Laøm theá naøo ñaây? Vieäc thöïc teá ñaàu tieân laø cung hieán nhaø mình ôû cho Thieân Chuùa. Vôï choàng xin Linh muïc laøm pheùp nôi aên choán ôû cuûa mình, duø ñoù laø moät caên phoøng chaät heïp hay moät bieät thöï loäng laãy. Sau ñoù, vôï choàng xin daâng mình cho Chuùa vaø xin Chuùa laøm chuû gia ñình mình. Töø ñoù Chuùa Gieâsu hieän dieän giöõa ñoâi löùa vaø Chuùa Thaùnh Thaàn seõ höôùng daãn ñôøi soáng cuûa gia ñình. "Söï hieän dieän cuûa Chuùa Gieâsu laøm cho söï hieäp nhaát cuûa ñoâi baïn trôû neân troïn veïn : hieäp nhaát theå xaùc, tình yeâu, tinh thaàn vaø thieâng lieâng." (Ñöôøng Hy Voïng, soá 489 cuûa ÑC. Ph. X. Nguyeãn Vaên Thuaän)

Thaùnh Pheâroâ nhaéc nhôû : "Nhö nhöõng ngöôøi con bieát vaâng phuïc, anh em ñöøng chieàu theo nhöõng ñam meâ tröôùc kia, luùc anh em coøn meâ muoäi. Anh em haõy soáng thaùnh thieän trong caùch aên neáp ôû, ñeå neân gioáng Ñaáng Thaùnh ñaõ keâu goïi anh em. Vì coù lôøi Kinh Thaùnh cheùp raèng : haõy soáng thaùnh thieän vì Ta laø Ñaáng Thaùnh" (1 P 1,14-16). Vaäy thì,

"Naøy ngoân ngöõ xin daèn cho eâm laïi,
noãi baát bình thu xeáp goïn moät beân,
coøn ñoâi maét, ngaên ñöøng cho cuoàng daïi,
thu boùng hình nhöõng aûo aûnh phuø vaân."

Lôøi aên tieáng noùi tuïc taèn, thoâ bæ, hay lôùn tieáng thoùa maï nhieác maéng nhau trong gia ñình, khoâng nhöõng gaây aûnh höôûng tai haïi treân con caùi mình, nhöng hoaøn toaøn baát xöùng ñoái vôùi "nhöõng ngöôøi con bieát vaâng phuïc" Chuùa Gieâsu.

Coøn ñoâi maét, ngaên ñöøng cho cuoàng daïi. Nhöõng loaïi chöông trình truyeàn hình, nhöõng loaïi phim viñeâoâ, nhöõng loaïi saùch aûnh phæ baùng toân giaùo, taøn baïo, voâ luaân vaø daâm ñaõng, khoâng chuùt naøo thích ñaùng ñöôïc cho gia ñình ngöôøi Kitoâ höõu, phaûi ñöôïc loaïi haún ra khoûi ñoâi maét mình, caùch trieät ñeå, khoâng chuùt chaàn chöø. Chuùa Gieâsu coù baûo: "Ñeøn cuûa thaân theå laø con maét cuûa anh em. Khi maét anh em saùng thì toaøn thaân anh em cuõng saùng. Khi maét anh em xaáu thì toaøn thaân anh em cuõng toái." (Lc 11, 34-35)

Vì nhaø cuûa ñoâi baïn laø moät thaùnh ñöôøng, moät ñeàn thôø.

a) Yeâu thöông nhau

Vôï choàng coù yeâu thöông nhau môùi laøm gia ñình neân ngoâi thaùnh ñöôøng cuûa Giaùo Hoäi. Nhöng chuùng ta yeâu nhau vôùi tình yeâu naøo ? Ñaáy laø ñieàu chuùng ta luoân luoân caàu xin Chuùa Thaùnh Thaàn soi saùng, trong suoát cuoäc ñôøi vôï choàng.

Moät vaên haøo Phaùp vieát veà tình yeâu con ngöôøi, nhö theá naøy: "Tu dis que tu aimes les oiseaux et tu les mets en cage. Tu dis que tu aimes les fleurs et tu les coupes. Tu dis que tu aimes les poissons et tu les manges. Alors, losque tu dis que tu m’aimes, j’ai peur !" (Baïn noùi baïn yeâu chim vaø baïn nhoát chuùng vaøo loàng. Baïn noùi baïn yeâu hoa vaø baïn caét chuùng ñi. Baïn noùi baïn yeâu caù vaø baïn aên chuùng. Cho neân, khi baïn noùi baïn yeâu toâi, toâi thaáy sôï !). Ñoái vôùi ngöôøi ñôøi, yeâu laø nhö theá. Yeâu laø chieám ñoaït laáy cho mình ñeå roài giaûm thieåu hay huûy hoaïi keû mình yeâu. Loái yeâu thöông aáy ñaùng sôï vì gaây bao ñau thöông vaø cheát choùc.

Laø Kitoâ höõu, chuùng ta caàn ñaët caâu hoûi : toâi yeâu baïn ñôøi toâi laø toâi yeâu cho toâi hay toâi yeâu cho baïn ñôøi toâi ? Ñoái vôùi ngöôøi Kitoâ höõu, yeâu laø cho maø khoâng chôø ñeàn ñaùp. Yeâu laø cho heát vaø cho caû chính mình, nhö thaùnh Teâreâsa Nhoû noùi (aimer c’est tout donner et se donner soi-meâme).

"Khoâng ai coù tình yeâu lôùn hôn tình yeâu cuûa ngöôøi hy sinh maïng soáng mình cho baïn höõu." (Ga 15, 13). Theo Chuùa Gieâsu, yeâu laø hieán maïng soáng mình cho ngöôøi mình yeâu, nhö Ngaøi ñaõ thöïc hieän tình yeâu aáy ñoái vôùi nhaân loaïi treân Thaäp Giaù. Vì vaäy, vôï choàng caàn hoïc bieát yeâu thöông nhau, baèng caùch ngaém nhìn Chuùa Gieâsu. Yeâu nhö Chuùa Gieâsu yeâu chuùng ta. Chæ coù yeâu nhö Chuùa Gieâsu yeâu, môùi ñem laïi cho vôï choàng nieàm vui thaät vaø beàn vöõng. Moïi tình yeâu theo caùch theá gian chæ mang laïi chua xoùt, ñaéng cay neáu khoâng phaûi laø cheát choùc ly dò.

b) Xin loãi vaø tha thöù

Trong Tin Möøng theo thaùnh Maùt-theâu, khoâng phaûi laø moät ngaãu nhieân maø sau duï ngoân "teân maéc nôï khoâng bieát thöông xoùt" (Mt 18, 23-35), thaùnh Maùttheâu laïi ñeà caäp ñeán "vaán ñeà vôï choàng khoâng quyeàn ly dò" (Mt 19, 1-9). Trong duï ngoân "teân maéc nôï khoâng bieát thöông xoùt", Chuùa ñöa ra söï cheânh leäch giöõa möôøi ngaøn neùn vaøng vaø traêm quan tieàn (giöõa 600.000FF vaø 1 FF) ñeå ta coù ñöôïc moät yù nieäm cuï theå veà loøng thöông xoùt cuûa Chuùa ñoái vôùi ta, vaø veà haønh ñoäng yeâu thöông ta phaûi coù, ñeå giao hoøa vôùi ngöôøi baïn ñôøi cuûa ta. Thaùnh AÂu-guùt-ti-noâ noùi: "Chuùng ta thöôøng coù öôùc muoán thöông yeâu raát lôùn vaø khaõ naêng thöông yeâu raát haïn heïp". Nhöng Chuùa Thaùnh Thaàn seõ ñoå traøn tình yeâu vaøo loøng chuùng ta, neáu chuùng ta bieát soáng khieâm nhöôøng ñeå xin loãi nhau, vaø bieát soáng yeâu thöông ñeå tha thöù cho nhau. Ñoù laø moät chuyeån ñoäng tình yeâu laøm roäng môû coõi loøng chuùng ta, laøm tình yeâu voâ taän cuûa Thieân Chuùa traøn vaøo ñöôïc ñôøi soáng vôï choàng chuùng ta.

Trong thô gôûi tín höõu EÂpheâsoâ, thaùnh Phaoloâ vieát: "Bôûi theá, moät khi ñaõ côûi boû söï gian doái, moãi ngöôøi trong anh em haõy noùi söï thaät vôùi ngöôøi thaân caän, vì chuùng ta laø phaàn thaân theå cuûa nhau. Anh em noåi noùng ö ? Ñöøng phaïm toäi: chôù ñeå maët trôøi laën maø côn giaän vaãn coøn. Ñöøng ñeå ma quûy thöøa cô lôïi duïng". (Ep 4, 25-27).

Noùi söï thaät vôùi nhau, soáng söï thaät vôùi nhau. Xin loãi nhau vaø tha thöù cho nhau. Ñöôïc vaäy, ma quûy khoâng taøi naøo thöøa cô lôïi duïng ñöôïc. Trong ñôøi soáng vôï choàng, coù ñoâI baïn ngaøy caøng caûm thaáy xa nhau, vì ñaõ ñeå choàng chaát quùa nhieàu loãi laàm haèng ngaøy. Neáu moãi ngaøy ta ñeå yù queùt saïch loãi laàm nhoû baèng xin loãi, baèng tha thöù, ta seõ luoân soáng trong bình an, haïnh phuùc cuûa tình yeâu vôï choàng.

Ngöôøi ta coù caûm töôûng xin loãi laø haï mình tröôùc ngöôøi kia vaø tha thöù laø mình ôû ñòa vò beân treân ngöôøi kia. Hieåu nhö theá laø hieåu theo caùch theá gian, laø ñöùng vaøo vò theá cuûa kieâu ngaïo maø nhìn caùc nhaân ñöùc xin loãi vaø tha thöù, trong luùc hai nhaân ñöùc naøy naèm trong phaïm vi cuûa Tình Yeâu. "Thaày ban cho anh em moät ñieàu raên môùi laø anh em haõy yeâu thöông nhau; anh em haõy yeâu thöông nhau nhö Thaày ñaõ yeâu thöông anh em." (Ga 13, 34). Theo Kitoâ giaùo, "yeâu laø cho heát vaø cho caû chính mình" (thaùnh Teâreâsa Nhoû). Yeâu nhö Chuùa Gieâsu yeâu chuùng ta. Cho duø chuùng ta boäi baïc Ngaøi ñeán ñaâu, Ngaøi vaãn yeâu chuùng ta. Trong phaïm vi tình yeâu, khoâng coù choå ñöùng cho kieâu ngaïo. Chuùng ta ñeàu laø nhöõng keû coù toäi, coù loãi laàm. Khi lôõ noùng giaän, khi lôõ lôøi laøm maát loøng choàng hay vôï mình, khi coù cöû chæ hay haønh ñoäng khoâng ñuùng vôùi tình yeâu...toâi xin loãi. Khi xin loãi laø toâi muoán ngöôøi phoái ngaãu yeâu toâi vôùi taát caû nhöõng yeáu heøn cuûa con ngöôøi thaät cuûa toâi. Vaø ngöôïc laïi, khi tha thöù laø toâi muoán yeâu ngöôøi baïn ñôøi toâi nhö Chuùa Gieâsu yeâu toâi. Tha thöù laø cho, cho duø mình coù bò thöông toån. "Chuùa Gieâsu ñaõ daïy: cho thì coù phuùc hôn laø nhaän" (Cv 20, 35). Soáng khieâm nhöôïng ñeå bieát xin loãi vaø soáng yeâu thöông ñeå bieát tha thöù.

Coù laém luùc, tình yeâu vôï choàng gaëp phaûi nhöõng trôû ngaïi. Chính ñaáy laø nhöõng luùc phaûi xöû duïng ôn tha thöù Thieân Chuùa ban cho vaø söï khieâm nhöôïng nhaän bieát loãi laàm.

c) Caàu nguyeän

Nghó kyõ laïi, ñöôïc sinh ra laøm ngöôøi, nhö theá naøy, ñaõ laø moät ôn phöôùc troïng ñaïi. Laïi ñöôïc Röûa Toäi, ñöôïc nuoâi döôõng trong Giaùo Hoäi Chuùa..., thì thaät bao nhieâu laø ôn phöôùc ! Noùi caùch khaùc, khoâng coù ôn Chuùa, con ngöôøi khoâng theå naøo hình thaønh vaø trieån nôû ñöôïc. Ñôøi soáng gia ñình laïi coøn caàn nhieàu ôn Chuùa hôn nöõa. Ôn Chuùa luoân chan chöùa ñaày traøn. Nhöng muoán laõnh nhaän ñöôïc chæ coù caùch laø caàu nguyeän thoâi.

Moät caùch caàu nguyeän sinh nhieàu hoa traùi vöõng beàn laø hoïc hieåu vaø thöïc haønh Lôøi Chuùa. Phuùc AÂm phaûi ñöôïc ñoïc thöôøng xuyeân nhaát trong gia ñình. Vì khi vôï choàng cuøng nhau ñoïc vaø tìm hieåu Phuùc AÂm, Chuùa Thaùnh Thaàn seõ thaân haønh daïy hoï, daãn daét hoï treân con ñöôøng hoaøn thieän.

Ñoïc Phuùc AÂm trong gia ñình khoâng phaûi laø ñieàu khoù thöïc hieän, neáu ñoâi baïn, haèng ngaøy ñeå ra ít phuùt thoâi, vaøo buoåi toái sau böõa aên chaúng haïn. Cuøng nhau ñoïc moät ñoaïn Phuùc AÂm. Roài thinh laëng suy nieäm, roài töï phaùt caàu nguyeän, caàu cho chính mình, cho ngöôøi baïn ñôøi, cho caùc ngöôøi mình traùch nhieäm, cho con caùi, cho ngöôøi thaân yeâu, cho coâng cuoäc toâng ñoà cuûa gia ñình...

Nhöõng giaây phuùt cuøng nhau caàu nguyeän, thaät laø ñeïp, thaät laø huyeàn dieäu. Laøm cho tình vôï choàng, cha meï con caùi neân keo sôn thaém thieát, vì taát caû gia ñình ñöôïc lieân keát maät thieát vôùi Chuùa. Ñaáy laø giaây phuùt maø Lôøi Chuùa thaám nhaäp taän nôi saâu thaúm cuûa taâm linh ñoâi baïn, chöõa laønh moïi veát thöông ñau. Cuõng laø giaây phuùt beân nhau cuøng nghæ ngôi trong Chuùa, phoù thaùc moïi söï cho Ngaøi vaø ñöôïc Ngaøi boài döôõng laïi söùc sau moät ngaøy lao nhoïc.

Ta thöôøng coù yù muoán caàu xin cho choàng hay cho vôï thay ñoåi ra nhö theá naøy, theá kia. Leõ ra, ta caàn caàu xin cho ta bieát yeâu thöông ngöôøi baïn ñôøi cuûa ta laø ñuû, nhö thaùnh Bernadette noùi: "Il suffit d'aimer !"

Gia ñình coâng giaùo laø "nôi tieáp nhaän vaø loan baùo Lôøi Chuùa". Khoâng ñoïc Phuùc AÂm trong gia ñình, sao goïi laø tieáp nhaän ? Khoâng suy nieäm Phuùc AÂm sao coù theå loan baùo ñöôïc? Soáng ñaïo ñoøi hoûi tranh thuû thôøi giôø ñeå ñoïc vaø chia seû Phuùc AÂm.

Caàu nguyeän luoân ñi doâi vôùi tin töôûng. Chuùa coù noùi: "Anh em cöù xin thì seõ ñöôïc, (...) Cha treân trôøi, Ngöôøi seõ ban Thaùnh Thaàn cho nhöõng keû xin Ngöôøi." (Lc 11, 9.13b). Caàu nguyeän vaø ñeå Chuùa haønh ñoäng trong ta. Coù nhöõng loái Ngaøi daãn ta ñi, khaùc haún, coù khi traùi haún, nhöõng gì ta mong chôø. Nhöng Ngaøi laø Thieân Chuùa laïi thöông xoùt ta voâ vaøn, loái Ngaøi daãn luoân laø loái thích hôïp nhaát, toát ñeïp nhaát cho ôn goïi ta, cho cuoäc ñôøi ta.

Caàu nguyeän laø "trong moïi tröôøng hôïp, ta haõy chuùc tuïng Ñöùc Chuùa, laø Thieân Chuùa ta, ta haõy xin Ngöôøi laøm cho ñöôøng ta ñi, ñöôïc ngay thaúng." (Tb 4, 19). Nhöõng luùc saàu khoå nhaát, ta caøng caûm taï Chuùa hôn nöõa. Vì chính nhöõng luùc aáy, ta laõnh nhaän ôn Ngaøi nhieàu nhaát, ôn bieán nöôùc maét cuûa ta hoâm nay thaønh nuï cöôøi töôi vui cho mai sau: "Ai ngheïn ngaøo ra ñi gieo gioáng, muøa gaët mai sau khaáp khôûi möøng" (Tv 125, 5). Ta chæ thaáy ñôøi mình trong moät töông lai ngaén. Coøn Ngaøi, Ngaøi thaáu trieät cuøng moät luùc, quùa khöù, hieän taïi vaø töông lai ñôøi ta, töø luùc chöa loït loøng meï, ñeán ñôøi ñôøi veà sau. Vì theá, ta coù theå chuùc tuïng Chuùa trong moïi tröôûng hôïp. "Vì khoâng coù Thaày, anh em chaúng laøm gì ñöôïc" (Ga 15, 5).

2. Gia ñình cuûa ñoâi baïn cuøng nhau tham döï vieäc phuïng vuï cuûa Giaùo Hoäi.

Khi veà trôøi, Chuùa Gieâsu trao laïi cho Giaùo Hoäi Ngaøi, ba nhieäm vuï: Daâng Thaùnh Leã Taï Ôn Thieân Chuùa, Cöû haønh vaø Ban phaùt caùc pheùp Bí Tích vaø nhieäm vuï thöù ba laø caàu nguyeän caùc Giôø Kinh Phuïng Vuï. Caùc nhieäm vuï aáy ñöôïc goïi laø vieäc phuïng vuï thaùnh cuûa Giaùo Hoäi. Chính Chuùa Gieâsu haønh ñoäng trong caùc phuïng vuï thaùnh cuûa Giaùo Hoäi.

Thaùnh Coâng Ñoàng Vatican II daïy raát roõ veà ñieàu heä troïng naøy: "Chuùa Gieâsu hieän dieän trong Hy Leã khoâng nhöõng trong con ngöôøi thöøa taùc vieân, vì 'nhö xöa Ngöôøi ñaõ töï daâng mình treân thaäp giaù, thì nay chính Ngöôøi cuõng daâng mình nhôø thöøa taùc vuï cuûa caùc linh muïc', maø nhaát laø hieän dieän thaät söï döôùi hai hình Thaùnh Theå. Ngöôøi hieän dieän trong caùc Bí Tích nhôø quyeàn naêng cuûa Ngöôøi; vì theá, ai röûa toäi chính laø Chuùa Kitoâ röûa. Ngöôøi hieän dieän trong Lôøi cuûa Ngöôøi, vì chính Ngöôøi noùi khi ngöôøi ta ñoïc Thaùnh Kinh trong Giaùo Hoäi. Sau heát, Ngöôøi hieän dieän khi Giaùo Hoäi caàu khaån vaø haùt Thaùnh Vònh nhö chính Ngöôøi ñaõ höùa: "Ñaâu coù hai, ba ngöôøi hoïp laïi nhaân danh Thaày, Thaày seõ ôû giöõa hoï. (Mt 18,20) " (Phuïng Vuï Thaùnh chöông 7).

a) Tham döï caùc Thaùnh Leã Taï Ôn vaø laõnh nhaän caùc Bí Tích

Giaùo Hoäi buoäc giaùo daân phaûi tham döï caùc Thaùnh Leã Taï Ôn (leã ngaøy Chuùa nhaät vaø caùc leã troïng), phaûi laõnh nhaän caùc Bí Tích: Röûa Toäi, Theâm Söùc; Pheùp Hoøa Giaûi vaø Thaùnh Theå (ít nhaát laø moät laàn trong Muøa Phuïc Sinh); Pheùp Hoân Phoái neáu ñoâi nam nöõ muoán chung soáng vôï choàng; Pheùp Truyeàn Chöùc Thaùnh daønh cho nhöõng ngöôøi ñöôïc goïi caùch rieâng; Pheùp Xöùc Daàu moãi khi ñau naëng vaø nhaát laø khi saép qua ñôøi. Coøn caùc Giôø Kinh Phuïng Vuï, Giaùo Hoäi khuyeán khích giaùo daân thöïc haønh chôù khoâng buoäc.

Chuùa Gieâsu ôû giöõa Giaùo Hoäi, nhö caây nho vaø caønh nho. "Thaày laø caây nho, anh em laø caønh" (Ga 15,5). Khoâng caønh naøo lìa caây maø khoâng bò khoâ heùo. Cuõng vaäy, khoâng gia ñình ñoâi baïn naøo, hôø höõng tham döï phuïng vuï cuûa Giaùo Hoäi, maø coù theå soáng ñaïo ñöôïc. Vaõ laïi, khi ñöôïc Röûa Toäi, ta ñöôïc tham döï vaøo chöùc Tö Teá, Tieân Tri vaø Vöông Giaû cuûa Chuùa Gieâsu. Chöùc tö teá cuûa ta laø ñeå cho vieäc phuïng vuï thaùnh. Hôø höõng tham döï Thaùnh Leã Taï Ôn sao coøn laø Kitoâ höõu ñöôïc!

Khi laõnh nhaän Pheùp Hoân Phoái, vôï choàng ta ñöôïc Chuùa Kitoâ keát hieäp ñeå neân nhö daáu chöùng cuûa söï keát hieäp giöõa Ngaøi vôùi vò Hieàn Theâ Ngaøi laø Giaùo Hoäi.

b) Ôn vaø boån phaän laøm con Thieân Chuùa.

Ngöôøi khinh deå Thaùnh Leã Taï Ôn, laø ngöôøi thaáy vui, thaáy thuaän tieän cho mình thì tham döï, khoâng thì thoâi. Coøn ngöôøi khinh deå Bí Tích Hoân Phoái laø ngöôøi ngoaïi tình, hay laø ngöôøi ñeå boû vôï hay choàng mình. Khinh deå Thaùnh Leã Taï Ôn cuõng nhö khinh deå Pheùp Hoân Phoái laø khinh deå nhöõng ñieàu Thieân Chuùa daïy laøm ñeå thôø phöôïng Ngaøi, laø phaïm toäi troïng.

Phaïm toäi troïng laø töø khöôùc khoâng muoán laøm con Thieân Chuùa. Thaät laø khuûng khieáp ! Töø khöôùc laøm con Thieân Chuùa, ñeå muoán cho AÙc Quyû hoaønh haønh nôi mình; töø khöôùc moät linh hoàn huy hoaøng loäng laãy ñeå chuoác laáy moät linh hoàn ñoài baïi, xaáu xa; vaø nhaát laø muoán sæ nhuïc Chuùa Gieâsu, khoâng muoán höôûng nhôø söï Thöông Khoù ñau khoå vaø söï cheát cuûa Ngaøi. Khoâng ! Khoâng theå nhö theá ñöôïc ! Ôn caàn kíp nhaát maø ta phaûi xin Chuùa, laø ñöøng bao giôø ñeå cho ta phaûi phaïm toäi troïng, ñeå cho ta rôi vaøo tình traïng khuûng khieáp ñoù.

3. Gia ñình laøm toâng ñoà

Coù theå noùi, Giaùo Hoäi ñöôïc Chuùa Gieâsu khai sinh laø ñeå laøm toâng ñoà. Laøm toâng ñoà laø laøm cho Nöôùc Chuùa roäng môû treân khaép hoaøn caàu. Ñeå nhôø ñoù, Ôn Cöùu Roåi ñöôïc mang ñeán cho moïi ngöôøi. "Nhöõng vieäc trong gia ñình cuõng nhö nhöõng vieäc ngoaøi xaõ hoäi, khoâng ñöôïc taùch rôøi khoûi ñoäng löïc sieâu nhieân cuûa cuoäc soáng, theo lôøi thaùnh Toâng Ñoà Phaoloâ: "heát thaûy coâng vieäc anh em laøm trong lôøi noùi hay vieäc laøm, haõy nhaân danh Chuùa Gieâsu Kitoâ maø thöïc haønh, nhôø Ngöôøi ñeå caûm taï Chuùa Cha laø Thieân Chuùa" (Cl 3, 17) " (Toâng Ñoà Giaùo Daân 2 vaø 4). Nhôø nhaân danh Chuùa Gieâsu, maø vieäc toâng ñoà laø vieäc laøm cho chuùng ta neân hoaøn thieän cao ñoä nhaát.

a) Söù giaû cuûa tình yeâu vaø söï soáng.

Ñoái vôùi ñoâi baïn, laøm toâng ñoà tröôùc heát, laø laøm "söù giaû cuûa tình yeâu vaø söï soáng". Laø söù giaû cuûa tình yeâu, giöõa ñoâi baïn phaûi coù tình yeâu vôï choàng baát khaû phaân ly. Laø söù giaû söï soáng, ñoâi baïn phaûi yeâu söï soáng, phaûi coù öôùc muoán truyeàn laïi söï soáng vaø baûo veä söï soáng. Ñeå roài, baèng ñôøi soáng vôï choàng nhö theá, toû cho moïi ngöôøi bieát Nöôùc Trôøi ñang ôû giöõa hoï.

Laøm toâng ñoà cuûa baäc cha meï, laø baèng nhieàu göông saùng hôn laø baèng nhieàu lôøi noùi, huaán luyeän con caùi mình, bieát kính neå Thieân Chuùa, bieát yeâu meán Giaùo Hoäi Ngaøi vaø ham chuoäng laøm vieäc toâng ñoà.

b) Laøm toâng ñoà baèng tieáp ñoùn

Ñöùc Cha Ph. X. Thuaän trong Ñöôøng Hy Voïng, vieát: "Gia ñình coâng giaùo laøm toâng ñoà baèng tieáp ñoùn. Môû roäng nhaø caùc con vaø ñoàng thôøi môû roäng loøng caùc con. Nhaø naøo laïi khoâng coù khaùch ? Tieáp ñoùn laø caùch theá tieän nhaát, töï nhieân nhaát, ñeå laøm chöùng tích veà tình yeâu, veà söï hieäp nhaát, veà nieàm vui, veà côûi môû... Ngheä thuaät tieáp ñoùn seõ trôû neân toâng ñoà tieáp ñoùn. Caùc con haõy soáng vaø laøm cho nhöõng ai ñeán gia ñình caùc con ñeàu theøm soáng nhö caùc con. " (ÑHV 503)

c) Soáng ñöùc coâng bình vaø baùc aùi

Veà ñieàu naøy, Thaùnh Coâng Ñoàng Vatican II daïy: "Trong caùc vieäc toâng ñoà cuûa gia ñình, caàn phaûi keå ñeán nhöõng vieäc nhö: nhaän laøm con nuoâi nhöõng ñöùa treû bò boû rôi, aân caàn tieáp ñoùn nhöõng khaùch laï, coäng taùc vôùi hoïc ñöôøng, khuyeân baûo vaø giuùp ñôõ thanh thieáu nieân, giuùp nhöõng ngöôøi ñaõ ñính hoân chuaån bò cho vieäc hoân nhôn cuûa hoï ñöôïc toát ñeïp, giuùp daïy giaùo lyù, naâng ñôõ nhöõng ñoâi vôï choàng cuõng nhö nhöõng gia ñình khi hoï gaëp khoù khaên veà vaät chaát hay tinh thaàn, lo cho nhöõng ngöôøi giaø caû khoâng coù nhöõng ñieàu kieän caàn thieát, maø cung caáp cho hoï nhöõng tieän nghi chính ñaùng cuûa tieán boä kinh teá." (Toâng Ñoà Giaùo Daân 11d).

Treân thöïc teá, ñoâi baïn laøm vieäc toâng ñoà, baèng caùch tha thieát tham gia sinh hoaït caùc Hoäi Ñoaøn cuûa Giaùo Xöù. Vì Giaùo Xöù laø Giaùo Hoäi cuûa Chuùa, moät coâng cuï Ngaøi duøng ñeå cöùu roãi sinh linh, trong moät ñòa baøn hoaït ñoäng naøo ñoù cuûa Giaùo Xöù. Laøm maïnh Giaùo Xöù laø laøm maïnh coâng trình tay Chuùa. Soáng cho Giaùo Xöù laø soáng cho Chuùa Gieâsu.

Keát luaän

Thöa quùy anh chò, treân ñöôøng ñôøi, vaø cuõng laø treân ñöôøng neân hoaøn thieän, kinh nghieäm cho bieát, coù laém luùc, ta naûn chí chuøn chaân. Trong Phuùc AÂm, nhieàu laàn keå laïi raèng Chuùa Gieâsu "ñi ra nôi thanh vaéng vaø caàu nguyeän ôû ñoù" (Mc 1, 45). Vôï choàng laïi caøng caàn phaûi coù nhöõng ngaøy cuøng nhau "ñi ra nôi thanh vaéng vaø caàu nguyeän ôû ñoù", nghóa laø nhöõng ngaøy tónh taâm, ít nhaát laø moät laàn trong moät naêm.

Tónh taâm laø soáng söï töï do cuûa con caùi Thieân Chuùa, khoâng ñeå cho lo aâu vaø sinh keá haèng ngaøy loâi cuoán ñôøi mình, nhö gioøng nöôùc luõ loâi cuoán khuùc goã muïc. Tónh taâm laø tìm veà Chuùa, ñeå Chuùa giuùp ta laáy ra moät khoaûng caùch, töø ñoù coù theå nhaän ñònh höôùng ñi cuûa ñôøi ta. Coù phaûi ta ñang bò quay cuoàng trong con xoaùy cuûa theá traàn, hay ta vaãn naém vöõng ñôøi ta treân ñöôøng neân hoaøn thieän nhö Chuùa muoán. Nhöõng ngaøy tónh taâm laø nhöõng ngaøy ta taém goäi trong ôn Chuùa, muùc laáy ôn suûng Ngaøi, boài döôõng sinh löïc, tích tröõ thaàn löông. Ñeå laïi ra ñi, soáng giöõa traàn theá, ñeå chu toaøn söù meänh maø Thieân Chuùa giao phoù cho ñoâi baïn, laø hoaøn thieän cuoäc ñôøi vôï choàng mình, baèng meán Chuùa yeâu ngöôøi.

"Thaày ñaây, ñöøng sôï" (Ga 6, 20). Coù Chuùa Gieâsu hieän dieän, coù Chuùa Thaùnh Thaàn daãn daét, gia ñình cuûa anh chò seõ saùng choùi, ñeå neân nhö daáu hieäu cuûa AÙnh Saùng Phuïc Sinh giöõa nhöõng con ngöôøi theá traàn. Theá traàn caøng toái taêm, caøng phuõ phaøng, daáu hieäu saùng choùi cuûa anh chò laïi caøng caàn thieát, caøng caáp baùch hôn, cho nhieàu ngöôøi ñang coøn bò toái taêm bao phuû.

Chuùng toâi caàu chuùc quùy anh chò, caûm nghieäm ñöôïc nieàm vui vaø bình an maø Thieân Chuùa luoân ban cho nhöõng ai quyeát taâm thi haønh söù meänh cuûa mình. Ñôøi vôï choàng quùy anh chò seõ ñaày haïnh phuùc, hoan laïc vaø bình an. Lyù do ñôn sô laø vì Ñöùc Meï luoân saên soùc naâng ñôõ quùy anh chò, maø Con Thaùnh cuûa Meï ñaõ keát hieäp.

Lm Inhaxioâ Nguyeãn Vaên Thaïch