Leõ thöôøng, ngöôøi ta sinh ra, lôùn leân, ñeán tuoåi tröôûng thaønh khoù ai thoaùt ñöôïc "Löôùi Tình":

Ñaõ mang laáy moät chöõ tình,
Khö khö mình laïi buoäc mình vaøo trong.

Yeâu nhau daãn ñeán vieäc laäp gia ñình laø chuyeän töï nhieân (normal)

a) Khoâng laáy vôï ö?

Ngöôøi ta choàng tröôùc vôï sau,
Anh kia khoâng vôï nhö cau khoâng buoàng.

b) Chaúng laáy choàng chaêng???

Gaùi khoâng choàng chaïy ngöôïc chaïy xuoâi,
Khoâng choàng buoàn laém chò em ôi!

c) Goùa buïa, moà coâi, cuõng than traùch!

Ngöôøi ta nhö ñuõa coù ñoâi,
Toâi nay ñi bieån moà coâi moät mình!

Vaø cuoäc soáng löùa ñoâi phaûi hieåu laø moät thôøi gian laâu daøi, caàn sinh con ñeû caùi, roài giaùo duïc con neân ngöôøi höõu ích cho ñôøi:

Sinh con môùi ra thaân ngöôøi,
Laøm aên thònh vöôïng ñôøi ñôøi aám no.

Caùc baïn thaân meán,

Caùc baïn seõ laäp gia ñình, vaø mong muoán coù toå aám haïnh phuùc, moät soá vaán naïn ñöôïc ñaët ra: Laáy vôï laáy choàng deã hay khoù? Khoù khaên vaø thöû thaùch laø do ñaâu? Nhöõng ñam meâ naøo neân traùnh xa? Neàn taûng ñaïo ñöùc naøo laø aét coù vaø ñuû ñeå toå uyeân öông ñöôïc xaây ñaép toát. Cuï theå laø ngöôøi choàng phaûi laøm gì ñeå haïnh phuùc löùa ñoâi beàn laâu?

I. Laáy vôï choàng deã hay khoù?

Muoán laøm moät ngöôøi choàng thaät ñôn giaûn vì: laáy nhau laø baûn naêng sinh toàn cuûa moïi loaøi treân traùi ñaát töø xöa vaø chæ caàn hai ngöôøi ñöa nhau leân toøa thò chính laøm giaù thuù, hôïp thöùc hoùa tröôùc luaät phaùp "Hoân nhaân".

Nhöng taïi sao coù "nhöõng caëp nam nöõ", sau moät thôøi gian chung soáng laïi xaûy ra luïc ñuïc, caõi coï, thaäm chí ñaùnh loän, roài coù ngaøy baõo toá lôùn noåi daäy, vôï choàng ñaønh naõo loøng naác leân baûn bieät ly:

Anh ñi ñöôøng anh, toâi ñi ñöôøng toâi,
Tình nghóa ñoâi ta coù theá thoâi!!

Laïi nöõa, trong cuoäc soáng thöôøng nhaät, caùc baïn coøn gaëp thaáy nhieàu caëp vôï choàng haïnh phuùc ñaày traøn, con caùi ñoâng ngoan, cuøng toå chöùc möøng 25 naêm, 50 naêm cöôùi nhau.

Qua 3 caùi nhìn treân, chuùng ta thaáy coù theå taïo döïng ñöôïc moät toå aám haïnh phuùc beàn chaët vì gia ñình ñöôïc ñaët neàn moùng treân ba truï coät vöõng chaéc "nhö kieàng ba chaân" laø:

Neàn luaân lyù coå truyeàn khoång maïnh AÙ ñoâng: theo ñoù, ngöôøi con gaùi phaûi trau doài Coâng Dung Ngoân Haïnh, chaøng trai caàn hoïc laáy caùc ñöùc tính Nhaân Nghóa Leã Trí Tín, vaø caû hai phaûi bieát hoøa mình vaøo xaõ hoäi theo ñònh cheá Tam Cöông - Tam Toøng!

Hai laø ñöôïc ñaûm baûo bôûi daân luaät Phaùp quoác "moät vôï moät choàng".

Nhaát laø ñöôïc toân giaùo baûo veä theo "Hoân nhaân Coâng giaùo vôùi ñaëc tính moät vôï moät choàng khoâng theå phaân ly" (Le sacrement).

Nhöng haïnh phuùc gia ñình coù theå bò lung lay ñoå vôõ bôûi moät trong nhöõng ñam meâ sau: (ñoå moät trong boán vaùch cuûa moät caên nhaø y töù ñoå töôøng) laø nhaø saäp.

Ñam meâ côø baïc seõ laøm tan cöûa naùt nhaø. Vì "Tieàn baïc ñen ñoû" naøy neáu kieám ñöôïc (aên baïc) laø cuûa phuø vaân, tieâu xaøi phung phí, khoâng laø moà hoâi nöôùc maét neân khoâng xoùt xa. Ngöôïc laïi khi bò thua baïc laø phaûi gôõ gaïc, nhöng caùi voøng laån quaån aáy khoâng bao giôø coù loái thoaùt ra ñöôïc maø coøn laäm saâu voâ:

Côø baïc laø baùc thaèng baàn,
Cöûa nhaø baùn heát choân chaân vaøo cuøm.

Ñam meâ trai gaùi, trai gaùi leùn luùt laø xaùc thòt luoân choáng ñoái vôùi leõ phaûi cuûa thaàn trí, laø caùi "buøa meâ" caùi baû "ruû reâ vaøo con ñöôøng xa gia ñình". Chaû theá maø ngöôøi ta thöôøng noùi ñeán chuyeän "boû nhaø theo trai", hoaëc dí doûm nhaéc "boà cuõ khoâng ruû cuõng laïi".

Ñam meâ huùt saùch: thuoác laøo, thuoác laù roài xì ke ma tuùy ñeå tìm caûm giaùc laâng laâng saûng khoaùi (phi - hallucinations). Laâu ngaøy thaønh nghieän ngaäp maø söï cai thuoác (Sevrage) thöôøng ñem ñeán côn ñau ñôùn, chaâm chích haønh haï thaân xaùc, nhaát laø khoâng chöøa boû ñöôïc:

Nhôù ai nhö nhôù thuoác laøo,
Heát choân ñieáu xuoáng, laïi ñaøo ñieáu leân!

Ñam meâ röôïu cheø: ñeå queân ñôøi, queân ngöôøi, tìm saûng khoaùi ñi maây veà gioù, uoáng röôïu nhieàu thì phaûi noùi nhieàu ñeå thaûi bôùt noàng ñoä röôïu trong maùu nhö moät phaûn öùng sinh lyù hoïc töï nhieân - "röôïu vaøo lôøi ra" khoâng töï kieàm cheá ñöôïc, noùi nhieàu khoâng kòp suy nghó thaønh ra noùi baäy, gaây maát loøng. Vaán ñeà cai röôïu cuõng caàn moät thieän chí lôùn lao, moät encadrement ñaëc bieät (milieu speùcialiseù) gaây khoå cöïc theå xaùc, tinh thaàn, oaùi oaêm thay!

Nhöõng luùc say söa cuõng muoán chöøa,
Muoán chöøa nhöng tænh laïi hay öa,
Hay öa neân noãi khoâng chöøa ñöôïc.
Chöøa ñöôïc nhöng maø vaãn chaúng chöøa!

Muoán cho toå aám gia ñình khoûi ñoå vôõ, ngoaøi vieäc traùnh xa caùc ñam meâ XAÙC THÒT, caùc baïn caàn tìm hieåu, hoïc hoûi vaø taïo cho mình moät caên baûn ñaïo ñöùc, ñeå chuaån bò cho cuoäc hoân nhaân sau naøy (CBHN - GXVN khoùa 9). Nhö moät chaát xuùc taùc cho phaûn öùng hoùa hoïc ñöôïc thaønh töïu, nhö moät ñoäng löïc chuû yeáu (ñaøn oâng: phaùi maïnh) keùo con thuyeàn leânh ñeânh treân bieån ñôøi, ngöôøi CHOÀNG cuõng ñoùng vai troø chuû ñoäng trong vieäc baûo toaøn haïnh phuùc löùa ñoâi baèng 3 ñieåm chính sau: VÔÏ CHOÀNG

a) Caàn phaûi bieát dung hoøa nhöõng khaùc bieät giöõa nam nöõ trong cuoäc chung soáng (cohabitation) ñeå coù hoøa thuaän.

Vôï choàng laø nghóa taøo khang
Choàng hoøa vôï thuaän nhaø thöôøng yeân vui.

b) Phaûi bieát yeâu nhau baèng moät tình yeâu chaân thaønh (Tình yeâu chaân thaønh)

c) Vaø bieán tình yeâu aáy thaønh 4 haønh ñoäng cuï theå (c'est l'acte qui compte) qua vieäc chaêm soùc (prendre soin) - Chia seû (partager - communication) - Chòu ñöïng (supporter) - Thuûy chung (fideùliteù).

A) KHAÙC BIEÄT:

Thaät vaäy, coù nhieàu khaùc bieät giöõa nam nöõ veà theå xaùc, veà sinh lyù töø ñoù ngöôøi nam vaø nöõ cuõng raát khaùc bieät veà tính tình, caùch suy luaän vaø haønh söï, nhaát laø veà baûn chaát vaø taâm lyù cuûa nhau.

Ñaøn oâng khoûe maïnh hôn, soáng baèng suy luaän, thích laõnh ñaïo, chinh phuïc, ngöôïc laïi phaùi yeáu (femme) soáng baèng con tim, tình caûm, thích ñöôïc yeân oån, ñöôïc che chôû hôn laø "ñöùng muõi chòu saøo" - Tính tình caùc oâng noùng naûy, deã thay ñoåi naêng ñoäng, maáy baø thì thích söï hieàn hoøa, eâm dòu, aâm æ, nhöng nheï daï. Trong tình yeâu, caùc anh "yeâu" keû yeáu ñuoái, caàn ñöôïc che chôû, coù saéc ñeïp (trai taøi, gaùi saéc); ñoåi laïi caùc chò meán phuïc keû haøo hieäp, anh huøng tính. Tình caûm cuûa phaùi nöõ laø kín ñaùo, chaäm ñeán vaø chaäm ñi, coøn phaùi nam thì deã giaän, mau nguoâi, mau phai nhaït. Khaùc bieät nhaát laø trong ñôøi soáng coâng vieäc:

Caùc baø soáng vì tình caûm, chæ bieát moät chuyeän khi ñöôïc yeâu laø ñöôïc saên soùc vaø ñöôïc chieàu chuoäng nhaát.

Caùc ñaáng nam nhi, ngoaøi vieäc yeâu ñöông hoï coøn maûi meâ vôùi 5 chuyeän khaùc nöõa laø: danh voïng + söï nghieäp + tieàn taøi + giaûi trí + öôùc voïng!

Vaán ñeà ñöôïc ñaët ra laø vôï choàng phaûi tìm hoïc hoûi bieát kieân nhaãn chaáp nhaän khaùc bieät cuûa nhau, ñeå ñi ñeán "hoøa ñoàng" hôïp nhaát:

"Mình vôùi ta tuy hai maø moät" - laø moät tình yeâu (Amour fideøle) moät cuoäc soáng, moät haïnh phuùc vaø moät traùch nhieäm.

Maø vaãn toân troïng caùi khaùc bieät cuûa nhau (droit de diffeùrence). "Ta vôùi mình tuy moät maø hai".

Caâu chuyeän 1:

Khaùc bieät nam nöõ - Hai vôï choàng noï ñöôïc môøi ñi aên ñaùm cöôùi ôû Chinagora luùc 19h30. Töø 17h chieàu, chò vôï ñaõ cheãm cheä ngoài tröôùc baøn ñaùnh phaán, toâ son, sôn moùng tay, chaûi ñaàu toùc, roài maëc thöû, ngaém nghía vaø thay ñoåi nhieàu boä aùo quaàn. Ñöùc oâng choàng thì ngoài chôø nhaáp nhoûm, laâu laâu ngoù ñoàng hoà ñeo tay. Noùng ruoät chôø ñôïi vaø quaù böïc doïc chòu heát noåi, beøn gaét um leân: "19h30 khai maïc, maø 20h chöa ra khoûi cöûa, boâi gì maø boâi laém theá!" Theá laø "Baõo noåi leân roài"! beân tieáng saét, beân tieáng chì, khoâng ai nhòn ai! Keát quaû laø tôùi nhaø haøng vöøa treã tieäc vöøa maët ngöôøi naøo ngöôøi aáy heát coøn töôi tænh maø meùo xeïo nhö ñöa ñaùm!

Trang ñieåm vaø laøm ñeïp laø ngheà cuûa naøng

"Laø Hoa cho ngöôøi ta haùi
Laøm Gaùi cho ngöôøi ta nhìn".

Nhöng baét choàng ñôïi 4 tieáng ñoàng hoà daøi ñaêng ñaúng thì thaät quaù!

Noùng naûy laø tính tình cuûa chaøng, nhöng neân kieàm bôùt laïi, vôùi caùi thôøi gian taâm lyù daøi chôø chöïc aáy anh neân ñoïc saùch hoaëc xem tivi thì ñôõ soát ruoät bieát bao!

Caâu chuyeän 2:

Khaùc veà ñòa vò xaõ hoäi - vì ham tieàn.

Anh Nam hieàn nhö buït, khoâng coù baèng caáp ñòa vò, nhöng bieát laøm aên, laø chuû tieäm, tieàn vaøo haøng thaùng nhieàu hôn löông moät kyõ sö chính ngaïch, anh laáy ñöôïc coâ Hoa döôïc só, nhìn thaät ñeïp ñoâi! Nhöng chæ ít thaùng sau ñaõ thaáy moãi ngöôøi moät ngaõ!

Chaøng töï thaáy mình thua keùm vôï, khoâng ñöôïc troïng voïng thaønh ra maëc caûm sinh ra maët cau maøy coù, hay kieám chuyeän "vôï noùi ngay cuõng beû ra queo"

Coøn naøng thì thôm nhö muùi mít, aên maëc thôøi trang ñi ñaâu cuõng ñöôïc keû ñoùn ngöôøi ñöa, baïn beø taâng boác, chò maëc caûm choàng mình ngu doát vaø mình ham tieàn.

Ham giaøu maø laáy ñöùa ngu,
Cuûa aên thì heát ñöùa ngu coøn hoaøi.

Theâm vaøo ñoù, ngöôøi choàng phaûi chaân thaønh yeâu meán vôï mình.

B) TÌNH YEÂU CHAÂN THAØNH

Nhôù laïi, ai ñaõ yeâu maø chaû ñi qua 4 giai ñoaïn tieäm tieán sau ñaây nhæ? môùi ñaàu chæ laø thöông thöông, theá roài tình yeâu trôû neân ñaäm ñaø hôn khi muoán chia seû vui buoàn coù nhau, roài ñeán luùc ñam meâ nhau thaät nhö laø "phaûi loøng". Sau cuøng laø muoán giaác mô tình yeâu ñöôïc theå hieän thaønh haønh ñoäng laáy nhau.

Tình yeâu chaân thaønh laø moät tình yeâu saùng suoát, söï saùng suoát chæ coù ñöôïc khi caû vôï laãn choàng ñeàu tröôûng thaønh veà sinh lyù theå xaùc cuõng nhö tö töôûng suy nghó

Tình yeâu chaân thaønh laø tình yeâu khoâng bò eùp buoäc "eùp daàu eùp môõ, ai nôõ eùp duyeân", hoaëc

"Xöa kia ai eùp duyeân baø,
Baây giôø baø giaø baø eùp duyeân toâi!"

Tình yeâu chaân thaønh khoâng thuï ñoäng nhö "cha meï ñaët ñaâu con ngoài ñoù"! maø phaûi côï söï suy xeùt, ñaén ño, baøn luaän, löïa choïn:

"Laáy choàng cho ñaùng taám choàng,
Boõ coâng trang ñieåm maù hoàng raêng ñen."

Caàn phaûi theo göông ngöôøi xöa ñi "keùn vôï"

"Caùi Neát ñaùnh cheát caùi ñeïp
Toát ngöôøi hôn toát nöôùc sôn
Coù ñöùc maëc söùc maø aên"

Nhöng ñöøng quaù keùn choïn keûo bò "traùnh voû döa, gaëp voû döøa" hoaëc

"Cheâ ñaây laáy ñaáy sao ñaønh,
Töôûng cheâ cam saønh laïi gaëp quít hoâi!"

Tình yeâu chaân thaønh khoâng ñöôïc muø quaùng, theå hieän qua caùc lôøi nhö laáy töôùi haït sen, chuïp ruïp laáy ñaïi, hoaëc

"Ñaùnh lieàu nhaém maét ñöa chaân,
Thöû xem con taïo xoay vaàn ra sao!"

Tình yeâu chaân thaønh khoâng ñöôïc tính toaùn: laáy nhau vì tieàn taøi (chöa chaéc ñöôïc gì)

"Ham giaøu coù ñöôïc giaøu chöa
Vöøa aên vöøa khoùc nhö möa caû ngaøy!"

Tình yeâu chaân thaønh laø khoâng yeâu nhau vì danh voïng, laáy vôï choàng ñeå traû thuø ñôøi! (Em ñaõ sang ngang roài)

Tình yeâu chaân thaønh laø bieát TOÂN TROÏNG nhau (Respecter) kính troïng nhau (Veùneùrer). Tình yeâu laø moät keát hôïp theå xaùc vaø taâm hoàn. Baûo ñaûm tinh thaàn cho vieäc toân troïng nhau laø "BÍ TÍCH HOÂN PHOÁI" luùc trao nhaãn cöôùi, tröôùc maët linh muïc baø con coäng ñoaøn hai hoï. Ngöôøi choàng hoaëc vôï ñaõ chaúng lôùn tieáng tuyeân höùa: "Anh Chaâu höùa yeâu Ngoïc vaø toân troïng em suoát ñôøi" sao???

Nhaát nöõa laø phaûi duy trì vaø phaùt trieån tình yeâu trong ñôøi soáng hoân nhaân, cuõng nhö moät caây aên traùi "caàn ñöôïc töôùi boùn thöôøng xuyeân" bao nhieâu môùi töôi toát vaø sinh hoa keát quaû, thì lôøi caàu nguyeän thöôøng xuyeân cuõng giuùp phaùt trieån tình yeâu hoân nhaân nhö moät caây aên traùi caàn chaêm lo "nhaát nöôùc, nhì phaân, tam caàn, töù gioáng" ñeå phaùt trieån. Sau cuøng, ngöôøi choàng phaûi bieát bieán tình yeâu chaân thaønh vôùi vôï qua boán haønh ñoàng cuï theå:

C) THÖÏC HAØNH

1) CHAÊM SOÙC

Muoán chaêm soùc vôï moät caùch aân caàn, aâu yeám vaø kính troïng thì ñieàu caàn nhaát laø "coù thì giôø RIEÂNG TÖ" cho nhau ñeå khoûi bò Coâ Ñôn.

Caâu chuyeän 3:

Coâ Höông, con nhaø giaàu, cöïu hoa khoâi moät tröôøng trung hoïc, laáy choàng baùc só, ñeïp trai "cao raùo" nhöng hai naêm sau ngaøy cöôùi thì reõ ñaùm, lyù do: vì ngheà nghieäp vaø coâng aên vieäc laøm, baùc só heát laøm phoøng maïch tö, laïi coøn phaûi ñi tröïc gaùc nhaø thöông, ñaàu taét maët toái neân coøn raát ít thì giôø cho rieâng vôï. Vôï thì nghó raèng mình coù ñaày ñuû vaät chaát roài, nhöng thaáy vaãn thieáu thoán, hoang vaéng, vì thieáu söï chaêm soùc cuûa choàng, thieáu ñöôïc chieàu chuoäng voã veà khi "ñaõ yeâu", baø vôï ra ñi vì coâ ñôn.

Chaêm soùc caàn ñöôïc theå hieän qua caùc cöû chæ thöôøng nhaät: môû cöûa, moùc aùo, roùt nöôùc treân baøn aên, keùo gheá cho vôï v.v...

Neân hoûi thaêm, hoân vôï nhaát laø gaëp luùc oám ñau, meät moûi, thai ngheùn. Chaêm soùc khoâng coù nghóa laø toäi nghieäp, laø thöông haïi (vì nghó raèng vôï toâi khôø quaù, ñuø ñôø, chaäm chaïp v.v...) seõ laøm cho vôï tuûi thaân, hoaëc coù maëc caûm thua keùm.

Chaêm soùc coøn coù nghóa laø töø boû yù rieâng mình (hy sinh sôû thích caù nhaân) ñeå ñöøng gaây phieàn haø cho vôï.

Ngöôøi choàng neân bieåu loä söï toân troïng vôï baèng caùch nghe vôï noùi, chöù khoâng phaûi vôï môùi môû mieäng ra "hoùt" laø ñaõ ngaét lôøi ngay vaø coøn theâm caâu "Ñaøn baø thì bieát gì". Nhö vaäy laø laøm maát maët ngöôøi yeâu. Vôï seõ noåi töï aùi! Phaûi bieát toân troïng caùc yù töôûng cuûa vôï vaø tin vaøo khaû naêng cuûa vôï mình qua vieäc trao phoù cho moät soá traùch nhieäm, ñeå cho vôï nghó raèng luoân höõu ích cho gia ñình chöù khoâng phaûi laø "voâ tích söï"

2) CHIA SEÛ

Theâm vaøo ñoù, ngöôøi choàng caàn bieát "chia ngoït xeû buøi" vôùi vôï. Thôøi ñieåm thuaän lôïi nhaát laø böõa côm chieàu moãi ngaøy, ñeå phaàn thì thöôûng thöùc taøi naáu beáp vôùi caùc moùn aên quoác hoàn quoác tuùy, phaàn khaùc laø ñöôïc caûm thoâng (comunication) vôùi caùc vaán ñeà coâng aên, vieäc laøm trong ngaøy.

Caâu chuyeän 4:

Trong moät gia ñình coâng chöùc noï, oâng Taùm ñi laøm veà, laø töùc khaéc leân boä salom, ngoài veånh raâu leân, heát ñoïc baùo laïi coi tivi, maëc keä cho vôï mình ñaûm ñöông laáy caùc vieäc linh tinh: naøo laøm beáp, queùt doïn, giaët giuõ, may vaù v.v...

Bình luaän:

Ñöùc oâng choàng laøm nhö vaäy laø khoâng phaûi, vì nghó raèng mình ñaõ ñi laøm vaát vaû kieám ñöôïc tieàn roài laø ñuû. Phaàn coøn laïi laø cuûa baû. Nhöng vôï choàng coøn phaûi cuøng chung söùc lo cho gia ñình nöõa baèng phuï moät tay vaø chia seû coâng vieäc vôùi nhau. Coù bieát chaêng raèng vieäc loay hoay hoaøi trong 4 böùc töôøng "gaø nhaø aên quaån coái xay" vôùi maõi moät soá coâng vieäc laët vaët aáy cuûa baø noäi trôï cuõng raát laø nhaøm chaùn vaø laåm caåm, caêng thaúng chöù! Coù nhöõng oâng choàng, ñi laøm veà laø quaùt vôï maéng con, thaäm chí ñeán traùch vôï khoâng chòu ñi laøm theâm, tìm "aùp phe" phuï troäi giuùp gia ñình maø chæ "ru ruù nhö daùn ngaøy" trong xoù beáp. Theá laø thieáu söï thoâng caûm vaø chia xeû. Hoaëc giaû coù nhöõng baø vôï ñi laøm veà laø oâm chaàm laáy ñieän thoaïi lieân laïc khaép thieân haï hay laïi daùn maét vaøo maøn aûnh nhoû tivi coi phim chöôûng, coøn boû maëc choàng lo vieäc côm nöôùc, lo vieäc teà gia noäi töôùng!

Keát:

Neáu bieát vôï choàng cuøng coù quyeàn lôïi ñoàng ñeàu, neân cuõng coù traùch nhieäm ñoàng ñeàu seõ bieát chia seû vôùi nhau coâng vieäc thì duø coù baän roän ñeán ñaâu chaêng nöõa, moïi chuyeän cuõng ñöôïc eâm thaém.

3) Vôï choàng coøn phaûi bieát chòu ñöïng nhau.

CHÒU ÑÖÏNG: Caâu chuyeän: Moät ñoâi vôï choàng 60 tuoåi, con caùi lôùn khoân caû, laïi ñaõ coù con gaùi gaû choàng, theá maø chaúng hieåu "côm khoâng laønh, canh khoâng ngoït ra sao", ñeán noãi loâi nhau ra toøa "ly dò".

Soá laø oâng choàng muoán mua cho vôï moät xe hôi (dó nhieân laø moät xe occasions thoâi, caàn beàn khoâng caàn ñeïp!). Baø vôï thì muoán xe maøu töôi ñeïp ñeõ coù theå ñi chôi rieâng le loùi cô - Keát quaû laø nhaø coù theâm moät chieác xe Fort "Sell" khaù to vaø choaùn choã. Vaø ñaây laø tranh luaän. Baø vôï thì baûo raèng: choàng gì maø ñoäc taøi khoâng chòu ñöôïc, mua xe maø chaúng chòu hoûi vôï thích maøu gì, kieåu naøo? môùi môû mieäng goùp yù laø oâng gaït phaét ñi, vaø chöûi nhö taùt nöôùc vaøo maët!! Choàng thì toá vôï duøng xe aên maûnh vôùi "boà nhí" vì cho raèng loä trình laùi xe töø sôû veà nhaø laø nöûa giôø, theá maø sôû tan 16h, trong khi baø vôï veà nhaø luùc 18h. Roài oâng to tieáng: Ñi vôùi ñöùa naøo haû? Caùi gioáng ñaøn baø thuùi!!

Töø nhöõng baát hoøa, vôï choàng laïi tieáp tuïc "moi moùc" nhau, ñaïi khaùi cuõng chæ nhöõng chuyeän laõng xeït "bôùi nhaø ra raùc" nhöõng chuyeän vuïn vaët khoâng ñaâu ra ñaâu. Roài ñi ñeán boû nhau.

Bieát chòu ñöïng nhau laø khi choàng noùng thì vôï nhòn, ñöøng ñoå theâm daàu vaøo löûa:

"Choàng giaän thì vôï laøm laønh
Mieäng cöôøi ñon ñaû raèng anh giaän gì?
Thöa anh, anh giaän em chi?"

Söï chòu ñöïng, ñoøi hoûi nhieàu khoan dung (indulgence-cleùmence) chòu ñöïng laø moät thöû thaùch (Epreuve) lôùn lao nhö coù ngöôøi noùi: "thöông nhau 3 thaùng, caõi nhau 3 naêm, NHÒN NHAU ba möôi naêm". ÔÛ vôùi nhau caøng laâu, caøng khaùm phaù ra nhöõng khuyeát ñieåm cuûa nhau. Ngöôøi choàng coù theå thoå loä: Hoài ñoù baø ñaâu coù khoù chòu, hay caèn nhaèn, baét khoan baét nhaët nhö baây giôø, ñeán möùc thaønh böïc doïc, roài lôøi qua tieáng laïi, muoán tìm loái thoaùt ly. Ñöùc oâng choàng khi thaáy vôï mình coù nhaàm laãn, coù taät xaáu, thì cuõng neân bình tónh, töï xeùt mình xem. Taïi sao vôï mình thay ñoåi? Vaø tröôùc khi muoán traùch ngöôøi, hay töï traùch mình tröôùc. Vì phaøm ôû ñôøi, khoâng ai laø ngöôøi hoaøn toaøn caû, nhaân voâ thaäp toaøn. Chòu ñöïng coøn coù nghóa laø tha thöù, khoâng phaûi tha gaáp 7 laàn hôn maø laø 70 laàn 7, nhö Phuùc aâm nhaéc nhôû. Cuõng khoâng neân cho raèng tha thöù laø ñoàng nghóa vôùi sôï vôï, vì mang maëc caûm "sôï vôï" bò vôï aên hieáp, seõ daãn ngöôøi choàng ñeán choã buoâng xuoâi, daàn daø xa traùnh toå aám gia ñình. Chòu ñöïng coù nghóa laø nhöôøng nhòn nhau "Moät söï nhòn, chín söï laønh", nghó raèng nhöôøng nhòn nhau laø laøm maát "theá giaù" ñi cuõng khoâng ñuùng.

4) Haønh ñoäng cuï theå sau cuøng laø thuûy chung trong tö töôûng, lôøi noùi vaø vieäc laøm (acte)

Vôï choàng maát thuûy chung vì khoâng hôïp nhau trong vaán ñeà chaên goái. Vieäc goái chaên phaûi ñöôïc coi nhö laø moät quyeàn lôïi hoã töông, chöù khoâng phaûi laø moät aân hueä ñeå coù theå baét bí, haát huûi, hoaëc töø choái nhau. Nhö trong thö 1 gôûi tín höõu Corintoâ, Thaùnh Phaoloâ ñaõ vieát: "Choàng phaûi laøm troøn boån phaän ñoù vôùi vôï, vaø vôï ñoái vôùi choàng cuõng vaäy. Vôï khoâng coù quyeàn treân thaân xaùc mình, nhöng laø choàng; cuõng vaäy choàng khoâng coù quyeàn treân thaân xaùc mình, nhöng laø vôï. Vôï choàng ñöøng töø choái nhau" (1Cr 7,32). Thuûy chung thì ñi ñaâu cuõng phaûi trôû veà nhaø mình, yeâu vôï thì trung thaønh cho troïn, khoâng neân quaù ñaøo hoa phong nhaõ ngheä só (moái tình ngheä só nhö giaác mô, yeâu nhau chôùp nhoaùng, ba baûy ham moát ngaøy roài raõ ñaùm). Ñöøng bay böôùm, ñöùng nuùi naøy troâng nuùi noï, ñeå bò cheâ cöôøi:

"Ñaøn oâng naêm baûy laù gan
Laù thì cuøng vôï, laù toan cuøng ngöôøi."

Thuûy chung coøn laø moät ñaëc tính cuûa "Bí Tích Hoân Nhaân" - "moät vôï moät choàng baát phaân ly" laø toân troïng nhau suoát ñôøi. "Söï gì Thieân Chuùa keát hôïp, loaøi ngöôøi khoâng ñöôïc phaân ly" vaø ngöôøi ñaøn oâng coù vôï maø aên ôû vôùi ngöôøi ñaøn baø khaùc, hoaëc ngöôïc laïi laø phaïm toäi ngoaïi tình.

Veà phöông dieän y khoa, phaûi bieát raèng ñôøi soáng sinh lyù laø moät vieäc cao caû toát ñeïp, vaø caàn thieát ñeå ñeàn buø söï cöïc nhoïc, noãi vaát vaû, caùc hy sinh trong vieäc truyeàn sinh, caàn thieát ñeå gia taêng tình yeâu vôï choàng vaø laø "linh döôïc" ñeå haøn gaén nhöõng caûi vaõ söùt meû, baát ñoàng yù kieán trong cuoäc soáng, vaø nhaát laø caàn thieát (indispensable) ñeå phaùt trieån sinh löïc vaø gia taêng tuoåi thoï. Cuõng caàn theâm raèng hai muïc ñích cuûa hoân nhaân laø ñem laïi haïnh phuùc löùa ñoâi, cuõng nhö phaûi sinh con ñeû caùi ñeå noái doõi toâng ñöôøng, doøng gioáng, goùp phaàn taïo theâm haïnh phuùc gia ñình (thí duï: vieäc caàu töï, xin con nuoâi, meøre porteuse etc...) vaø an cö tuoåi giaø.

Haïnh phuùc trong hoân nhaân laø moät caùi gì moâng lung, man maùc, eâm ñeàm, moät traïng thaùi sung söôùng trong taâm hoàn, vôùi moät löông taâm thoaûi maùi, taïo neân do hai vôï choàng hoøa thuaän:

"Thuaän vôï thuaän choàng taùt bieån ñoâng cuõng caïn"

Ngoaøi söï hoøa thuaän, vôï choàng caàn thöông nhau chaân thaät, nhö thaùnh Phaoloâ ñaõ noùi "Ngöôøi choàng phaûi yeâu vôï nhö Chuùa Kitoâ yeâu Giaùo hoäi vaø hieán mình cho Giaùo hoäi, phaûi yeâu vôï nhö yeâu baûn thaân mình. Khoâng ai gheùt baûn thaân mình bao giôø, traùi laïi phaûi chaêm soùc vaø boài döôõng baûn thaân... (Ep 5,25 vaø 28).

Vì theá, chæ coù theå soáng troïn boån phaàn laøm choàng "Vai troø ngöôøi choàng" neáu moãi ngaøy bieát caàu nguyeän cho vôï, cho tình yeâu vôï choàng. CAÀU NGUYEÄN chính laø duy trì vaø phaùt trieån tình yeâu löùa ñoâi baèng caùch nhaém maét laïi, suy nghó veà "vai troø cuûa mình ñeå tìm laáy moät giaûi phaùp toát ñeïp". Taát caû nhöõng gì anh em caàu nguyeän vaø xin, anh em cöù tin laø mình ñöôïc roài, thì seõ ñöôïc nhö yù (Mc 11,24).

Chuùc caùc baïn thaønh coâng trong ñôøi soáng hoân nhaân.

Baùc Só Nguyeãn Ngoïc Ñónh, Paris