1.1. Caùc Khoa Hoïc Gia Ñang Tìm Laïi Thöôïng Ñeá.

VietCatholic News. 25/5/2000 Baøi phoûng vaán Ñöùc Hoàng Y Paul Poupard

Toøa Thaùnh Vatican Ngaøy 23 thaùng 5, 2000. Saùng hoâm nay hoäi nghò quoác teá veà ñeà taøi "Nhaân Loaïi Ñi Tìm Chaân Lyù Veà Trieát Hoïc - Khoa Hoïc - Ñöùc Tin - Hy Voïng Cho Thieân Nieân Kyû Thöù Ba."

Ñeå khai maïc khoùa hoïp, Sö Huynh Bernard Ardura, bí thö cuûa Hoäi Ñoàng Giaùo Hoaøng Veà Vaên Hoùa giaûi thích: "Muïc ñích cuûa hoäi nghò khoâng phaûi laø cuoäc gaëp gôõ cuûa nhöõng khoa hoïc gia Thieân Chuùa Giaùo maø ñeå dieãn ñaït nhöõng thöû thaùch cuûa khoa hoïc ñoái vôùi ñöùc tin."

Ngoaøi söï tham döï cuûa Hoäi Ñoàng Giaùo Hoaøng Veà Vaên Hoùa coøn coù Haøn Laâm Vieän Giaùo Hoaøng Veà Khoa Hoïc, Haøn Laâm Vieän Giaùo Hoaøng veà Ñôøi Soáng, Haøn Laâm Vieän Giaùo Hoaøng veà Khoa Hoïc Xaõ Hoäi, vaø Vieän Thieân Vaên Hoïc Vatican. Ñeå ñöôïc hieåu theâm veà hoäi nghò naøy, Thoâng Taán Xaõ Zenit ñaõ phoûng vaán Ñöùc Hoàng Y Paul Poupard, Chuû Tòch Hoäi Ñoàng Giaùo Hoaøng Veà Vaên Hoùa.

- ÑÖÙC HOÀNG Y PAUL POUPARD: Khoâng thieáu gì nhöõng vó nhaân Coâng Giaùo trong haøng nguõ khoa hoïc gia; nhöõng ngöôøi coù nhieàu kinh nghieäm saâu xa vôùi Chuùa vaø ñoøi soáng tinh thaàn saâu saéc. Toâi muoán noùi veà nhöõng ngöôøi ñöông thôøi vôùi chuùng ta nhö Giaùo Sö Jerome Lejeune (moät trong nhöõng nhaø di truyeàn hoïc xuaát chuùng cuûa theá kyû naøy maø toâi coù haân haïnh ñöôïc quen bieát, ngoaøi ra coøn nhöõng vò nhö George Lemaitre, ngöôøi ñöôïc xem nhö cha ñeû cuûa thuyeát "Big Bang".

Nhöõng ngöôøi khaùc ñaùng neâu teân trong haøng nguõ Coâng Giaùo nhö Louis Pasteur hay laø Niels Stensen. Tuy nhieân, ngoaøi nhöõng chöùng nhaân naøy, vaãn coøn coù ñònh kieán lan roäng raèng, trong söï phaân tích nghieâm tuùc sau cuøng thì khoa hoïc vaø toân giaùo seõ khoâng theå töông ñoàng ñöôïc. Ñieàu naøy ñaõ ñaåy nhieàu khoa hoïc gia coù maàu nhieäm ñöùc tin phaûi soáng ñôøi soáng taâm linh trong thaàm laëng nhö theå bò hoå theïn.

- ZENIT: Thöa Ñöùc Hoàng Y, trong tinh thaàn naøy thì Ngaøy Leã Naêm Thaùnh Daønh cho Caùc Khoa Hoïc Gia vaøo ngaøy 25 thaùng 5 tôùi ñaây seõ laø moät söï kieän lòch söû?

- ÑÖÙC HOÀNG Y PAUL POUPARD: Ñuùng vaäy, söï kieän moät soá ñoâng nhöõng ngöôøi cuûa khoa hoïc tuï hoäp beân moä cuûa Thaùnh Pheâroâ, nhöõng ngöôøi ñeán töø nhieàu quoác gia vaø töø nhieàu laõnh vöïc khoa hoïc khaùc nhau, seõ laø baèng chöùng huøng hoàn nhaát veà söï töông ñoàøng cuûa khoa hoïc vaø ñöùc tin. Hieån nhieân laø hình aûnh bao giôø cuõng coù taùc ñoäng höõu hieäu hôn nhöõng dieãn vaên ngoaïi haïng trong vieäc truyeàn ñaït söù ñieäp: Hình aûnh moät khoa hoïc gia ñang caàu nguyeän, coù theå vò naøy laø khoa hoïc gia ñöôïc giaûi thöôûng Nobel veà Vaät Lyù, hay laø Sieâu Sinh Vaät Hoïc, moät nhaø vaät lyù hoïc veà CERN hay laø moät kinh teá gia taêm tieáng, laø moät daãn chöùng huøng hoàn hôn bao nhieâu coâng trình suy luaän veà quan heä giöõa khoa hoïc vaø ñöùc tin.

- ZENIT: Thöa ÑHY, coù ngöôøi cho raèng coù daáu hieäu cho thaáy quan heä giöõa khoa hoïc vaø ñöùc tin ñang coù chieàu gaàn guõi, coù ñuùng hay khoâng?

- ÑÖÙC HOÀNG Y PAUL POUPARD: Thaùi ñoä hieáu chieán cuûa nhöõng nhaø khoa hoïc thuyeát tuyeät ñoái ñaõ coù chieàu moøn moûi. Trong söï nghòch lyù, nhöõng tieán boä khoa hoïc ñaõ khieán khoa hoïc töï khaùm phaù ra nhöõng giôùi haïn vaø söï leä thuoäc cuûa chính noù. Lyù thuyeât chung veà luaät Töông Ñoái vaø Ñònh Luaät cuûa Kurt Godel, theo ñoù nhöõng heä thoáng höõu theå töï nhieân thaät ra khoâng hoaøn toaøn bôûi vì nhöõng heä thoáng naøy haøm chöùa ít nhaát moät nguyeân lyù khoâng theå giaûi thích ñöôïc, vaø ñieàu naøy khoùa soå cho hình aûnh toaøn naêng cuûa khoa hoïc raèng chính khoa hoïc ñaõ taïo ra chính mình.

Toâi nghó raèng toâi ñang muïc kích moät nhu caàu ñang gia taêng veà taâm linh ngay trong haøng nguõ khoa hoïc. Vaø toâi chæ muoán ñeà caäp ñeán nhöõng vaán ñeà ñaïo ñöùc do chính khoa hoïc töï vaán luông taâm, thí duï nhö trong khoa sinh hoïc di truyeàn, tieán boä khoa hoïc ñaõ ñaït ñöôïc trong taàm tay veà vieäc töï gieo gioáng nhaân sinh, nhieàu nhaø khoa hoïc khaån caáp keâu goïi caàn ñöôïc soi saùng vaán ñeà löông tri ñaïo ñöùc maø hoï khoâng theå troâng nhôø vaøo khoa hoïc ñeå coù giaûi ñaùp thoûa ñaùng.

Toâi cuõng muoán ñeà caäp ñeán nhöõng vaán ñeà cuûa trieát lyù sieâu hình maø chính nhöõng nhaø nghieân cöùu ñaët ra trong caáu truùc cuûa baûn theå, thí duï nhö trong keát caáu cuûa vuõ truï, thaùng Taùm naêm 1997, taïp chí "Khoa Hoïc" ñaêng moät baøi coù nhan ñeà "Khoa Hoïc vaø Thöôïng Ñeá: Moät Chieàu Höôùng Ñaùng Quan Ngaïi?". Daáu hoûi ñaùnh ñaèng sau ñeà muïc cho thaáy nieàm hoang mang cuûa nhieàu khoa hoïc gia, nhöng ñoàng thôøi baøi baùo phaûn aûnh trieäu chöùng cuûa moät söï thay ñoåi naøo ñoù.

Gaàn ñaây hôn, trong soá thaùng Chín cuûa taïp chí "American Science", cuoäc tranh luaän veà quan heä giöõa khoa hoïc gia Hoa Kyø vaø toân giaùo laïi ñöôïc nghieân cöùu laïi. Moät baøi baùo nhö theá chöa töøng bao giôø ñöôïc ñaêng treân taïp chí naøy. Baøi baùo keâu goïi söï chuù taâm ñeán nhöõng traøo löu, nhöõng hoïp maët, nhöõng hoäi thaûo, nhöõng hoïc trình ñeà nghò moät töông quan giöõa khoa hoïc vaø tín ngöôõng. Ñaây laø nhöõng daáu hieäu raát toát baùo hieäu moät vaän hoäi môùi trong ñòa haït naøy.

- ZENIT: Thöa ÑHY, cuoäc tìm kieám söï thaät coù theå coù nguy cô rôi vaøo tín ñieàu ñoàng quy chaêng?

- ÑÖÙC HOÀNG Y POUPARD: Khoa hoc khoâng phaûi vaø khoâng theå naøo trôû thaønh söï ñe doïa cuûa ñöùc tin. Tín ñieàu khoa hoïc thì coù, nhöng tín ñieàu khoa hoïc khoâng gì khaùc hôn laø moät caên beänh cuûa khoa hoïc maø thoâi, cuõng nhö bieän chöùng ñoái vôùi lyù leõ, vaø caên beänh hepatitis ñoái vôùi laù gan. Tín ñieàu khoa hoïc laø moät lyù thuyeát theo ñoù nhöõng nghieân cöùu khoa hoïc ñaõ ñuû ñeå thoûa maõn nhu caàu cuûa trí thoâng minh cuûa con ngöôøi vaø ñöa ra moät giaûi thích cho baát kyø moät caâu hoûi naøo.

Moät söï nguy hieåm nöõa laø tín ñieàu ñoàng qui, moät bieän luaän roõ raøng hôn trong moät vaøi nhoùm trieát lyù AÙ Ñoâng, tuy cuõng ñöôïc moät vaøi hoïc giaû Taây phöông chuù yù ñeán. Tín ñieàu naøy hoäi nhaäp toân giaùo vôùi thaàn thoaïi, taâm linh hoïc, vaø khoa hoïc thöïc nghieäm, maø khoâng toân troïng nhöõng phöông phaùp cua töøng boä moân.

Vaø sau cuøng tín ñieàu naøy höôùng ñeán moät loaïi toân suøng Chuùa kieåu môùi, theo hoï Chuùa ñöôïc ñoàng hoùa vôùi thieân nhieân.

Toâi toùm löôïc nhöõng quan heä giöõa ñöùc tin vaø lyù leõ duøng moät caâu cuûa Hoäi Ñoàng Chalcedon ñònh nghóa quan heä hieän höõu cuûa hai hieän thöïc cuûa Ñöùc Gieâ Su. Caû hai höõu theå hoøa nhaäp trong con ngöôøi Gieâ Su, "Khoâng coù nghi ngôø, thay ñoåi, phaân ly, hay taùch rôøi." Nhö theá, khoâng theå coù tín ñieàu ñoàng qui hay söï coâ laäp maø chæ coù quan heä hoøa nhaäp maø thoâi. (ÑOÃ KHANH chuyeån dòch - ÑOÃ-HÖÕU)

1.2. Haï vieän Hoa Kyø bieåu quyeát trao taëng huy chöông danh döï cho Ñöùc Thaùnh Cha

VietCatholic News. 24/5/2000 Vaøo hoâm thöù Ba 23/5, Haï Vieän Hoa Kyø ñaõ bieåu quyeát ñeå trao taëng Huy Chöông Vaøng Quoác Hoäi, laø vinh döï cao quyù nhaát quoác gia, cho Ñöùc Giaùo Hoaøng Gioan Phaoloâ II.

Ñeà nghò naøy ñöôïc thoâng qua vôùi tæ leä 416-1 ñeå vinh danh Ñöùc Thaùnh Cha laø ngöôøi ñaõ duøng tö caùch laõnh ñaïo haøng tæ ngöôøi Coâng Giaùo ñeå coå voõ cho "söï töï do vaø phaåm giaù cuûa moïi con ngöôøi" vaø "duøng thaåm quyeàn luaân lyù cuûa ngaøi ñeå laøm suïp ñoå caùc cheá ñoä chuyeân cheá voâ thaàn." Lôøi coâng boá naøy coâng nhaän vai troø cuûa Ñöùc Giaùo Hoaøng trong vieäc laøm suïp ñoå cheá ñoä coäng saûn ôû Ba Lan vaø daãn ñeán söï suy suïp cuûa coäng saûn treân toaøn theå Ñoâng AÂu.

Ngöôøi ñöôïc Huy Chöông Vaøng môùi ñaây laø coá hoàng y John O'Connor, vaøo hoài ñaàu naêm vaø ngaøi môùi töø traàn thaùng qua. Caùc ngöôøi khaùc goàm George Washington, Winston Churchill, Bob Hope, vaø Meï Teresa. (Nguyeãn Vieät Nam)

VietCatholic News. 25/5/2000 NEW YORK (VB) - Caùc haõng haøng khoâng Myõ ñang laëng leõ tìm ñöôøng bay tôùi Vieät Nam sau 25 naêm vaéng boùng. Nhöng dòch vuï môùi naøy khoâng thieät söï ñöa caùc haõng haøng khoâng Myõ ñaët chaân vaøo VN. Tin naøy do baùo Wall Street Journal loan hoâm Thöù Tö.

Theo moät thoûa öôùc ñaït vôùi CSVN hoài thaùng 3, ba haõng haøng khoâng Myõ seõ coù theå baùn veù treân caùc haõng haøng khoâng ñoái taùc bay vaøo VN nhö laø caùc chuyeán bay cuûa hoï. Thoûa öôùc naøy cho caùc haõng haøng khoâng Myõ baùn veù treân 21 chuyeán bay moät tuaàn.

Haõng Northwest Airlines, haõng American Airlines (cuûa AMR Corp.), haõng United Airlines (cuûa UAL) vaø Delta Air Lines ñaõ ñeä trình caùc keá hoaïch cho toång coäng 30 chuyeán bay. Nhöng ñôn xin cuûa United môùi laø lôùn nhaát: 14 chuyeán bay treân Thai Airways International, phaân nöûa bay tôùi Saøi Goøn, vaø phaàn coøn laïi chia ra giöõa Haø Noäi vaø Ñaø Naüng.

Nhö caùc haõng ñoái thuû nhaán maïnh, United seõ yeâu caàu haønh khaùch ôû laïi qua ñeâm ôû Bangkok chôø chuyeån tieáp. Haõng naøy noùi laø haõng seõ cung caáp phoøng khaùch saïn cho caùc haøng khaùch haïng nhaát (first class), haïng doanh gia (business), vaø haïng tieát kieän (economy) ñeå laøm cho "caùc traïm chuyeån tieáp haáp daãn hôn."

Chuyeán bay cuûa Northwest tôùi Saøi Goøn vaø Haø Noäi, xuyeân qua Malaysia Airlines, cuõng seõ xuyeân Thaùi Bình Döông vaø ñoøi moät soá haønh khaùch nguû qua ñeâm chôø chuyeån tieáp.

Trong khi ñoù thì haõng American Airlines seõ chôû khaùch töø Los Angeles xuyeân qua Zurich vaø Singapore - ñieàu bò haõng United taán coâng laø quaù laâu vì maát 36 giôø ñoàng hoà, trong khi haõng United bay qua Tokyo vaø Bangkok chæ maát 32.5 giôø.

Haõng United vaø Northwest cuõng cheâ caùc haõng American vaø Delta laø coù teh trôû ngaïi vì vaøi chueyùn bay caùc haõng ñoái taùc cuûa hoï coù theå bay qua A Phuù Haõn, ñieàu ñang bò luaät Myõ caám.

Haõng United laäp töùc quaûng caùo ngay vôùi phoùng vieân: Dòch vuï cuûa United seõ toát hôn vì ñöa haønh khaùch tôùi gaàn VN nhaát tröôùc khi baøn giao cho haõng ñoái taùc.

Theo United, chaëng ñeán Saøi Goøn chieám ñeán 96% thò tröôøng caùc haønh khaùch bay töø Myõ tôùi VN. Maø chaëng ñöôøng chính laø Los Angeles tôùi saøi Goøn chieám 29% thò tröôøng, sau ñoù laø töø San Francisco tôùi Saøi Goøn 17%.

Theo lôøi moät ngöôøi Vieät baùn veù taïi Quaän Cam, tình hình saép tôùi coù theå xaûy ra moät traän chieán giaù caû - khi 4 haõng cuøng baét ñaàu môøi khaùch, vaø nhö vaäy giaù seõ thaáp hôn caû nhöõng ñôït haï giaù tröôùc giôø cuûa caùc haõng AÙ Chaâu. THIEÂN-AÂN

VietCatholic News. 25/5/2000 WASHINGTON (VB) - Hieåm hoïa tình baùo CSVN taïi Hoa Kyø? FBI ñaõ lieät keâ Haø Noäi vaøo danh saùch maät nhöõng nöôùc gaây ra hieåm hoïa giaùn ñieäp ñoái vôùi Myõ. Vaø khoâng phaûi chæ rieâng Haø Noäi, maø caû nöôùc ñoàng minh Ñaøi Loan cuõng bò ñöa vaøo danh saùch naøy - ñieàu laøm cho moät soá vò daân cöû Hoa Kyø phaûn ñoái. Tin naøy loan treân baùo Washington Times hoâm Thöù Tö.

Washington ñaõ ghi teân Ñaøi Loan vaø danh saùch maät FBI veà hieåm hoïa giaùn ñieäp, töông ñöông vôùi caùc hoaït ñoäng tình baùo töø Baéc Kinh vaø Moscow.

Coù 13 nöôùc bò ñöa vaøo öu tieân ñoái vôùi caùc hoaït ñoäng giaùn ñieäp vaø phaûn giaùn cuûa FBI, theo moät thö noäi boä toái maät cuûa Boä Tröôûng Tö Phaùp Janet Reno. Thö naøy do Reno göûi tôùi Giaùm Ñoác FBI Louis J. Freeh vaø ñaët ra caùc öu tieân tình baùo FBI cho naêm 1999 vaø 2000. Thö ghi ngaøy 8.3.1999 vaø caùc nöôùc seõ ñöôïc duyeät laïi vaøo thaùng 3.2000 vaø chaáp thuaän hoài thaùng 12.

Baø Reno vieát, "Toâi xeáp caùc nöôùc sau ñaây nhö laø hieåm hoïa cuûa quoác gia chuùng ta theo Danh Saùch An Ninh Quoác Gia cho 1999/2000."

Döïa theo caùc töôøng trình cuûa FBI, Boä Tö Phaùp vaø Boä Ngoaïi Giao, baø Reno lieät keâ theo öu tieân: Nga, Trung Quoác, Baéc Haøn, Nam Tö, Bosnia [phaàn do Serbia kieåm soaùt], Vieät Nam, Syria, Iraq, Iran, Libya, Sudan vaø Ñaøi Loan. Nghóa laø Vieät Nam cuõng thuoäc haïng nguy hieåm cao ñoái vôùi Myõ, haøng thöù 7.

Lyù do danh saùch caùc nöôùc hieåm hoïa tình baùo bò loä ra bôûi vì Haï Vieän chuaån bò baàu ñeå caáp toái hueä quoác thöôøng tröïc cho Trung Quoác.

Thöôïng Nghò Só Jon Kyl (CH-Ariz.) vaø laø moät thaønh vieân UÛy Ban Tình Baùo Thöôïng Vieän, chaát vaán, "Raát kyø laï ñoái vôùi toâi khi Ñaøi Loan bò ñöa vaøo danh saùch hung hieåm naøy," vaø ñoøi caùc sôû tình baùo Myõ giaûi thích. "Ñieàu [lieät keâ] naøy chæ laø chính trò thoâi. Ngöôøi Ñaøi Loan khoâng ñöùng chung moät môù nhö caùc hieåm hoïa khaùc, vaø hoï laø nöôùc trong danh saùch ñoù maø khoâng phaûi laø töû thuø cuûa Myõ." THIEÂN-AÂN

VietCatholic News. 24/5/2000 Tin Reuters töø Hong Kong, Ngaøy 22 thaùng 5, 2000: Traïi Tò Naïn Pillar Point seõ ñoùng cöûa vónh vieãn trong thaùng naøy, ñaây laø traïi cuoái cuøng giam giöõ khoaûng 200.000 thuyeàn nhaân Vieät Nam tò naïn taïi Hong Kong. Haàu heát soá 1.892 ngöôøi Vieät tò naïn coøn laïi cuûa traïi naøy seõ ñöôïc pheùp trôû thaønh thöôøng truù nhaân Hong Kong vaø seõ phaûi töï tuùc kieám soáng taïi thaønh phoá Caûng Thôm töø ñaây.

Nhieàu ngöôøi raát quan ngaïi cho töông lai cuûa hoï taïi ñaây, töø nay hoï baét buoäc phaûi rôøi traïi vaø töï löïc caùnh sinh.

Nhöõng naêm sau khi chieán tranh Vieät nam keát thuùc, Hong Kong coù luùc ñaõ môû cöûa 20 traïi tò naïn cho thuyeàn nhaân. Ña soá ñöôïc ñi ñònh cö nöôùc khaùc hoaëc hoài höông veà Vieät Nam, cuõng coù moät soá ít tình nguyeän vaø ñöôïc pheùp sinh soáng taïi Hong Kong.

Theo chính phuû Hong Kong, soá thuyeàn nhaân coøn laïi khoâng coøn hy voïng gì ñeå giao cho nöôùc khaùc lo toan cho neân hoï ñaõ quyeát ñònh cho pheùp nhöõng ngöôøi tò naïn coøn soùt laïi ñöôïc töï laäp ñeå hoäi nhaäp vaøo coäng ñoàng ñòa phöông.

Vieãn aûnh phaûi töï tuùc töï cöôøng laøm cho nhieàâu ngöôøi lo sôï , nhöng cuõng coù ngöôøi sung söôùng ñöôïc höôûng khoâng khí töï do sau nhieàu naêm soáng trong hoaøn caûnh nguïc tuø cuûa traïi tò naïn. Raát nhieàu ngöôøi soáng trong nhöõng traïi naøy töø naêm naøy qua naêm khaùc khoâng coù moät hy voïng ñònh cö nôi naøo khaùc, hoï phaûi chòu ñuïng caûnh soáng nhö chuoàng chim, vaø trong xaõ hoäi nhoû ñaày hoãn loaïn, chieán tranh baêng ñaûng vì ma-tuùy caàn sa, vaø nhöõng naêm gaàn ñaây, thöôøng xuyeân coù noåi loaïn trong traïi.

Taïi traïi sau cuøng Pillar Point naøy, ngöôøi tò naïn coù quyeàn ñi ra ñi veà nhöng cuõng nhö nhöõng traïi khaùc tröôùc ñaây, caûnh soáng cuûa thuyeàn nhaân cuõng bò bao boïc baèng haøng raøo keõm gai vaø an ninh kieåm soaùt nhö cai tuø.

Coù nhieàu em treû vaøo traïi cuøng cha meï nay ñaõ tröôûng thaønh, chuùng ñaõ traûi qua thôøi thô aáu vaø lôùn leân beân trong haøng raøo traïi tò naïn naøy cuõng nhö nhieàu traïi nghieâm ngaët khaùc cuûa Hong Kong gaàn moät phaàn tö theá kyû nay.

Nhöõng ngöôøi coøn soùt laïi cuûa traïi naøy vaãn luoân hy voïng coù nöôùc khaùc cho pheùp ñi ñònh cö nhöng khoâng coù nöôùc naøo chòu nhaän bôûi vì ñaây laø nhöõng thaønh phaøn coù aùn tích, coù baèng chöùng nghieän ngaäp ma tuùy, hoaëc vì con soá ñònh cöù coù giôùi haïn. Nhöõng thuyeàn nhaân cuoái cuøng naøy seõ laøm laïi cuoäc ñôøi töï laäp taïi Hong Kong, ngoaïi tröø chöøng 130 ngöôøi töø choái giaáy pheùp ñònh cö ñeå tieáp tuïc chôø ñi ñònh cö nöôùc khaùc.

Nhieàu ngöôøi buoàn baõ chaáp nhaän thaân phaän, hoï laáy laøm thaát voïng vì chính quyeàn Hong Kong khoâng coøn muoán gaùnh vaùc gaùnh naëng taøi chaùnh naøy nöõa. Ñôøi soáng taïi Hong Kong khoâng phaûi laø deã daøng, tieàn nhaø ôû raát cao, ngay caû thuyeàn nhaân ngöôøi goác Hoa cuõng thaáy coù dò bieät veà vaên hoùa. Daân ñòa phöông coù thaønh kieán vôùi ngöôøi tò naïn, cho raèng hoï laø nhöõng ngöôøi gaây roái, troäm cöôùp, treû con thì thieáu daïy doã, hoaøn toaøn voâ giaùo duïc, voâ vaên hoùa. Nhöõng ñònh kieán naøy khoù maø goät röûa cho duø nhöõng thuyeàn nhaân naøy coù aên ôû töû teá ñeán ñaâu chaêng nöõa.

Nhöõng tieáng xaáu naøy khoâng phaûi hoaøn toaøn voâ caên cöù, vì nhöõng naêm gaàn ñaây, nhieàu vuï daáy ñoäng trong traïi vaø baêng ñaûng thanh toaùn laãn nhau, naïn ma tuùy caàn sa ngay trong traïi. Beân ngoaøi traïi, nhieàu ngöôøi Vieät Nam bò baét vaø keát aùn vì nhöõng toäi cöôùp giaät, quaáy ñaûo an ninh traät töï cö daân ñòa phöông.

Chính quyeàn Anh Quoác cuûa thuoäc ñòa Hong Kong vaøo naêm 1979 ñaõ môû cöûa ñoùn nhaän thuyeàn nhaân Vieät Nam vì lyù do nhaân ñaïo vaø cho pheùp ngöôøi tò naïn taïm truù trong khi chôø ñi ñònh cö taïi nhöõng nöôùc thöù ba. Chính quyeàn hieän taïi cuûa Hong Kong noùi raèng Cao Uûy Tò Naïn Lieân Hieäp Quoác coøn thieáu hoï $146 trieäu Myõ kim tieàn baûo quaûn nhöõng traïi tò naïn naøy. Rieâng chi phí quaûn trò traïi tò naïn sau cuøng naøy cuõng ñaõ leân tôùi $2.6 trieäu Ñoââ La moãi naêm.

Theo coâ Brenda Ku, moät caùn söï xaõ hoäi laøm vieäc ôû traïi naøy töø naêm 1991: "Nhöõng ngöôøi tò naïn cuûa traïi naøy ñaõ soáng ôû ñaây quaù laâu, hoï chôø mong hy voïng ñònh cö maø haàu nhö vieäc ñöôïc ñònh cö quaù hieám hoi, giaûi phaùp toát nhaát luùc naøy laø giuùp hoï cô hoäi hoøa nhaäp vaøo ñôøi soáng ñòa phöông thoâi." (ÑOÃ KHANH töôøng thuaät - ÑOÃ-HÖÕU)

VietCatholic News. 24/5/2000 ÑAØ NAÜNG: Khoaûng 100O giôùi treû taïi Giaùo Phaän Ñaø Naüng ñaõ tham döï ngaøy Ôn Thieân Trieäu taïi Giaùo Phaän vaøo hoâm 14 thaùng 5 vöøa qua, ñeå tìm hieåu veà caùc ñaëc suûng cuûa caùc Hoäi Doøng khaùc nhau.
Coâ Anna Löu Thò Thuøy Trang cho bieát“Em ôû ñaây vì em muoán bieát theâm veà muïc ñích phuïc vuï cuûa caùc Doøng khaùc nhau, ñeå em coù theå coù moät löïa choïn thích hôïp neáu em muoán quyeát ñònh ñi vaøo cuoäc soáng tu trì”– Gíao xöù cuûa em ñaõ gôûi boán baïn treû tôùi döï cuoäc hoïp vaøo naêm ngoaùi, nhöng naêm nay tuïi em leân tôùi 65 ngöôøi”

Gíao phaän Ñaø Naüng caùch Haø Noäi chöøng 760 caây soá thuoäc mieàn trung nöôùc Vieät Nam, daõ ñaõm nhaän toå chöùc haøng naêm Ngaøy ôn Thieân Trieäu keå töø naêm 1994 nhaèm vaøo ngaøy Theá Giôùi caàu nguyeän cho ôn Thieân Trieäu , ñaõ rôi vaøo ngaøy 14 thaùng 5 naêm nay.

Linh Muïc Phanxicoâ Ñaëng Ñình Caûnh , ngöôøi khôûi xöôùng chöông trình, cho bieát“Töø naêm 1994, chuùng toâi toå chöùc cho giôùi treû tham gia vaøo ngaøy Chuùa Chieân Laønh ñeå coù dòp cho nhieàu Doøng khaùc nhau töï giôùi thieäu”

Khoaûng 700 baïn treû vaø boán Doøng Nöõ coù maët trong bieán coá vaøo naêm ngoaùò Naêm nay coù theâm Ñaïi Chuûng Vieän Hueá, vaø 7 Doøng khaùc trong ñoù coù ba Doøng Nam ñaõ ñaùp laïi lôøi môøi .

Cha Caûnh cuõng cho bieát theâm, nhieàu Doøng khoâng tham döï ñöôïc, cuõng ñaõ gôûi taøi lieäu, hình aûnh vaø hoaït ñoäng cuûa hoï.

Ñöùc Giaùm Muïc giaùo phaän Ñaø Naüng Phanxicoâ Xavieâ Nguyeãn Quang Saùch ñaõ chaøo möøng caùc baïn treû trong phaàn môû ñaàu chöông trình vaø ñoát ngoïn neán Phuïc Sinh ñeå khai maïc chöông trình sinh hoaït trong ngaøy.

Moãi Doøng ñöôïc naêm phuùt ñeå trình baøy veà lòch söû, ñaëc suûng, vaø hình thaùi caùc chöông trình vaø sinh hoaït . Vuõ , troø chôi vaø kòch cuõng ñöôïc xen keõ trong chöông trình.

Trong chöông tình cuõng coù phaàn trình dieãn nöõng ngöôøi maãu maëc y huïc truyeàn thoáng cuûa caùc Doøng Ña Minh, Phanxicoâ, Lasan, Meán Thaùnh Giaù, Doøng Traéng Thaùnh Phaoloâ, Doøng Con Caùi Ñöùc Meï Voâ Nhieãm, Doøng Con Caùi Ñöùc Baø ï Truyeàn Tin.

Thaày Giuse Buøi Ngoïc Nam nhaän ñònh raèng“Trình baøy linh ñoäng nguoàn goác cuûa caùc Doøng seõ thu huùt ñöôïc giôùi treû vaø laøm cho hoï chuù yù tôùi”.

Nöõ Tu Doøng Meán Thaùnh Giaù Anna Nguyeãn Thò Thaûo cho bieát“ Ñieàu quan troïng laø khaéc saâu vaøo caùc baïn gaùi, hình aûnh cuûa Nöõ Tu Coâng Giaùo laø hieän thaân mang nhöõng ñöùc tính cuûa ngöôøi ñaøn baø Vieät Nam, nhö traùch nhieäm, trung thaønh, hieàn hoaø vaø can ñaûm.”

Doøng Ñöùc Baøï Truyeàn Tin cuõng thöøa nhaän raèng, nhöõng bieán coá nhö theá seõ laø cô hoäi ñeå giôi thieäu Doøng ra cho giôùi treû, vaøo naêm ngoaùi ñaõ coù 36 ngöôøi xin ghi danh vaøo Doøng.“ Dó nhieân moät soá caùc baïn ghi danh vì baïn beø cuûa hoï, nhöng soá khaùc toû ra quyeát taâm vôùi ôn goïi cuûa mình” Doøng Ñöùc Baø Truyeàn Tin ñöôïc thaønh laäp vaøo naêm 1920 hieän nay coù hôn 200 nöõ tu.

Sö huynh doøng Lasan Victor Traàn Vaên Böûu noùi ngaøy naøy laø“moät cô hoäi hieám coù cho chuùng toâi ñeå tìm kieám nhöõng döï tu môùi trong moät hoaøn caûnh heát söùc khoù khaên maø nhö chuùng toâi ñang traûi qua”

Doøng La San daøo taïo caùc Sö Huynh thöôøng daïy trong caùc tröôøng hoïc laáy teân laø Lasan nhö Taberd , Mossar, Ñöùc Minh , Hieàn Vöông… nhöng taát caû tröôøng Nhaø Nöôùc tieáp thu vaø quaûn lyù ñoäc quyeàn. Sö huynh cho bieát theâm“ ngaøy nay caùc tu sinh ñeáu soáng moät ñôøi soáng tröôûng thaønh , nhöng nhieàu ñieàu caàn phaûi laøm ñeå naâng cao trình ñoä vaên hoaù coøn thaáp, ñoâi khi cuõng laøm caûn trôû söï toå chöùc cho töông xöùng”

Trong thaùnh leã beá maïc, Ñöùc Giaùm Muïc Saùch ñaõ nhaén nhuû giôùi treû veà tình traïng cuûa caùc doøng khaép nôi treân theá giôùi vaø thoâi thuùc hoï haõy ñaùp laïi tieáng goïi cuûa Thieân Chuùa maø nhieàu nôi treân theá giôùi ôn goïi ñang trong tình traïng khuûng hoaûng .

Trong khi daâng leã vaät , caùc baïn treû nam vaø nöõ trong boä y phuïc khaùc nhau cuûa caùc doøng cuøng ñaïi dieän leân daâng cuûa leã.

Buoåi leã ñöôïc keát thuùc qua vuõ khuùc“Öôùc mô tuoåi treû” trôû thaønh men vaø ñöôïc gôûi ñi deå rao giaûng Tin Möøng , cuøng luùc thì 10 baïn treû ñaïi dieän ñoïc leân nhöõng lôøi cam keát ñaùp laïi lôøi môøi goïi cuûa Thieân Chuùa. (Ngoïc Loan)

VietCatholic News. 23/5/2000 Tin AP töø Haø Noäi, Ngaøy 19 Thaùng 5, 2000: Thoâng Taán Xaõ Vieät Nam hoâm thöù saùu töôøng trình raèng Vieät Nam töùc giaän vì moät Nghò Quyeát cuûa Quoác Hoäi Hoa Kyø leân aùn chính quyeàn Coäng Saøn Haø Noäi, ñaõ môøi Ñaïi Söù Myõ Pete Peterson ñeán ñeå phaûn ñoái haønh ñoäng cuûa Hoa Kyø can thieäp vaøo noäi tình Vieät Nam.

Phan Quang, Phoù Chuû Tòch UÛy ban Ngoaïi Giao Quoác Hoäi noùi vôùi Ñaïi Söù Peterson hoâm thöù Naêm raèng Vieät Nam kòch lieät phaûn ñoái haønh ñoäng cuûa Quoác Hoäi Hoa Kyø laø voâ caên cöù vaø tròch thöôïng… coù aûnh höôûng ñeán tieán trình bình thöôøng hoùa quan heä vôùi Vieät Nam.

Theo lôøi töôøng thuaät, Ñaïi Söù Peterson toû yù ñaùng tieác raèng nghò quyeát thoâng qua vaøo dòp kyû nieäm 25 naêm ngaøy chieán tranh Vieät Nam keát thuùc vaø cho raèng nghò quyeát phaûn aûnh quan ñieåm cuûa moät thieåu soá chöù khoâng phaûi laäp tröôøng chính thöùc cuûa Hoa Kyø.

Phan Quang noùi vôùi tö caùch ñaïi dieän cho Quoác Hoäi hieän ñang nhoùm hop khoùa thöôøng nieân, yeâu caàu Ñaïi Söù Myõ chuyeån lôøi phaûn ñoái phaån noä ñeán Quoác Hoäi Myõ.

Ñöôïc bieát nghò quyeát Quoác Hoäi Myõ ñaõ chæ trích chính saùch ñoäc toân quyeàn löïc cuûa Ñaûng Coäng Saûn Vieät nam vaø nhöõng vi phaïm nhaân quyeàn cuûa hoï, nghò quyeát keâu goïi baàu cöû töï do daân chuû. Nghò quyeât do Daân Bieåu Dana Rohrabacher, thuoäc Ñaûng Coïng Hoøa - tieåu bang California, ñoøi hoûi Vieät Nam phaûi traû töï do cho taát caû nhöõng tuø nhaân chính trò vaø toân giaùo.

Phan Quang noùi raèng "Keâu goïi baàu cöû töï do vaø coâng baèng laø xaâm phaïm vaøo noäi tình ngoaøi söùc töôûng töôïng cuûa cöû tri Vieät Nam, phæ baùng söï löïa choïn cuûa nhaân daân Vieät Nam trong bao kyø baàu cöû tröôùc ñaây". Phan Quang laäp laïi luaän cöù coá höõu laø Vieät Nam khoâng coù tuø chính trò hay toân giaùo maø chæ coù nhöõng keû phaïm phaùp maø thoâi. Ñieàu naøy ngöôïc vôùi nhaän xeùt cuûa nhieàu toå chöùc nhaân quyeàn theá giôùi raèng Vieät Nam thöôøng xuyeân chaø ñaïp nhöõng ngöôøi ñoái laäp.

Nghò quyeát cuûa Quoác Hoäi laø vieân gaïch ñang laøm raïn nöùt moái quan heä mong manh ñang coá toaøn haûo cuûa hai nöôùc Vieät Nam vaø Hoa Kyø. Quan heä ngoaïi giao ñöôïc chính thöùc taùi laäp naêm naêm tröôùc ñaây. Ñoã Khanh löôïc dòch - ÑOÃ-HÖÕU

VietCatholic News. 23/5/2000 Tin AFP taïi Paris, ngaøy 22 thaùng 5, 2000: UÛyy Ban Vieät Nam Baûo Veä Nhaân Quyeàn hoâm thöù hai ñaõ tung ra cuoäc choáng ñoái chuyeán vieáng thaên nöôùc Phaùp cuûa Toång Bí Thö Ñaûng Coäng Saûn Leâ Khaû Phieâu, leân aùn chính quyeàn Haø Noäi veà nhöõng ñaøn aùp nhaân quyeàn…. Trong tôø töôøng trình coâng boá hoâm thöù hai taïi Paris, UÛy Ban naøy, moät thaønh vieân cuûa Hieäp Hoäi Nhaân Quyeàn Quoác Teá keát aùn nhöõng chính saùch cuûa Ñaûng Coäng Saûn Vieät Nam vaø nhöõng vi phaïm traéng trôïn ñeán quyeàn töï do ngoân luaän vaø baùo chí.

UÛy Ban leân aùn "ñieàu kieän sinh soáng cuûa nhöõng nhaø tuø vaø traïi hoïc taäp, …aùn töû hình, chính saùch kieåm soaùt chaët cheõ quaàn chuùng Vieät Nam, vi phaïm nhöõng quyeàn kinh teá xaõ hoäi (maõi daâm, cöôõng baùch cho maùu, cöôõng baùch lao ñoäng) vaø naïn tham nhuõng traàm troïng laøm trì treä nhöõng phaùt trieån laâu daøi taïi Vieät Nam.

Leâ Khaû Phieân hoâm thöù hai baét ñaàu cuoäc thaêm vieáng boán ngaøy taïi Phaùp baèng buoåi hoäi kieán Toång Thoáng Phaùp Jacques Chirac. Leâ Khaû Phieâu caàm ñaàu moät phaùi ñoaøn nhöõng vieân chöùc cao caáp vaø nhöõng giaùm ñoác doanh nghieäp cuûa Vieät Nam.

Töôøng trình cuûa Uûy ban cho bieát "nhöõng ñoái thoaïi do Lieân Hieäp Aâu Chaâu uûng hoä laø moät thaát baïi… vaø vaãn laø moät thaát baïi khi naøo nhöõng ñoái thoaïi naøy chæ laø côù ñeå laøm aên buoân baùn vôùi Vieät Nam maø khoâng caàn ñeán nhöõng toân troïng nhaân quyeàn hoaëc nhöõng tieán boä veà daân chuû thöïc söï."

Daân Bieåu Quoác Hoäi Phaùp ñoøi nhaø caàm quyeàn Vieät Nam chaám döùt söï ñoäc toân chính trò daønh rieâng cho chuû nghóa Mac-Leâ cuûa Hieán Phaùp naêm 1992. Baùo Caùo cuûa Uûy ban ñoøi chaám döùt ñaøn aùp luaät phaùp, giôùi haïn quyeàn töï do baùo chí, ngoân luaän vaø tín ngöôõng, vaø chaám döùt söï giam caàm haønh chaùnh.

Nöôùc Phaùp laø khaùch buoân baùn quan troïng nhaát cuûa Vieät Nam taïi Aâu Chaâu, hieän coù khoaûng 100 coâng ty Phaùp ñang laøm aên taïi Vieät Nam. (Ñoã Khanh löôïc dòch - ÑOÃ-HÖÕU)

VietCatholic News. 25/5/2000 WASHINGTON (TH) - Haï Vieän Hoa Kyø hoâm Thöù Tö ñaõ chaáp thuaät moät döï luaät maäu dòch vôùi Trung Quoác, trao cho TT Clinton vaø caùc laõnh tuï Coäng Hoøa moät chieán thaéng lòch söû trong traän chieán giöõa caùc ñaïi coâng ty choáng laïi caùc coâng ñoaøn.

Döï luaät seõ caáp quy cheá toái hueä quoác vónh vieãn cho Trung Quoác vaø laäp moät uûy ban quan saùt nhaân quyeàn, ñaõ thoâng qua vôùi tæ phieáu 237-197 ôû Haï Vieän. Moät DB khoâng boû phieáu. Baây giôø seõ chôø Thöôïng Vieän boû phieáu vaøo giöõa thaùng 6, nôi ngöôøi ta tin laø chaéc chaén ñöôïc thoâng qua.

Cho ñeán nay, töø 20 naêm qua, Trung Quoác vaãn höôûng "toái hueä quoác" ñoaûn kyø, cöù moät naêm laïi phaûi xin gia haïn theâm moät naêm nöõa. Vaø moãi laàn cöùu xeùt gia haïn nhö vaäy laïi laø dòp ñeå nhöõng ngöôøi choáng ñoái neâu ra nhöõng vuï vi phaïm nhaân quyeàn cuûa Trung Quoác. Ñeå ñoåi laáy söï uûng hoä cuûa Myõ trong vieäc gia nhaäp WTO, Trung Quoác ñaõ chaáp nhaän haï thaáp quan thueá bieåu. Caùc haõng cheá taïo haøng hoùa vaø noâng daân Myõ ñaõ töøng than phieàn giaù quan thueá nhaäp caûng cuûa Trung Quoác quaù cao khieán haøng naêm hoï thieät haïi ñeán haøng tyû ñoâ la.

Caùc toå hôïp kinh doanh Myõ ñaõ boû ra haøng trieäu ñoâ la chi phí cho chieán dòch vaän ñoäng Quoác hoäi chaáp thuaän thöông öôùc. Trong khi ñoù caùc toå chöùc nghieäp ñoaøn Myõ choáng laïi thöông öôùc, vì hoï tin raèng bình thöôøng hoùa thöông öôùc chæ laøm cho nhöõng coâng aên vieäc laøm coù löông cao chaïy qua Trung Quoác. Nhöõng ngöôøi choáng ñoái thöông öôùc coøn noùi raèng cho Trung Quoác "toái hueä quoác" chæ laøm cho söï thaâm thuûng caùn caân chi phoù cuûa Myõ toài teä hôn. Naêm ngoaùi trong moái quan heä thöông maïi hai chieàu vôùi Trung Quoác, Myõ ñaõ bò thieáu huït ñeán 68 tyû ñoâ la.

Gaàn ñaây, Thuû Töôùng Chu Dung Cô coù tuyeân boá taïi Quoác Hoäi raèng Hoa Kyø seõ aân haän 20 naêm sau neáu hieäp öôùc ñoù khoâng ñöôïc Laäp Phaùp chuaån thuaän, vaø haøng traêm ngaøn naêm sau cuõng coøn hoái tieác.

Ñoái vôùi caùc coâng ty Myõ ñang laøm aên ôû luïc ñòa Trung Hoa, nhö Pizza Hut, Taco Bell, thò tröôøng Trung quoác seõ lôùn roäng hôn, nhöng chính quyeàn Baéc Kinh seõ phaûi ñoái phoù vôùi nhöõng khoù khaên trôû ngaïi khi öùng duïng ôû caáp ñòa phöông. Theo oâng Tony Chen, giaùm ñoác cuûa Taco Bell taïi Trung Quoác, tin raèng Baéc Kinh seõ tuaân thuû nhöõng hieäp öôùc ñaõ kyù, nhöng söï thi haønh seõ chaäm chaïp.

Trong 20 naêm qua, caûi toå kinh teá ñem laïi nhöõng thaønh töïu lôùn, nhöng caùc khoù khaên kinh teá xaõ hoäi coøn nhieàu: ña soá ñaàu tö ngoaïi quoác doàn vaøo caùc thaønh phoá duyeân haûi, haøng traêm trieäu daân Trung Hoa coøn tieáp tuïc soáng trong caûnh ngheøo khoù, caùc coâng ty quoác doanh phaûi caûi toå maïnh hôn ñeå coù söùc caïnh tranh, neáu muoán traùnh bò suïp ñoå. Ñoái vôùi caùc nhaø phaân tích kinh teá, nhaø nöôùc Baéc Kinh ñang ñöùng ôû vò trí khoâng theå luøi, vaø töông lai thì khoù tieân ñoaùn. THIEÂN-AÂN

VietCatholic News. 25/5/2000 METULA (VB) -- Daân Lebannon troán chaïy söï traû thuø cuûa du kích Hizbollah, ñaõ traøn qua bieân giôùi ñeå xin tò naïn ôû Israel. Taïi Jerusalem, Boä Tröôûng Noäi Vuï Yossi Beilin cho bieát daân quaân SLA khoâng coøn nöõa, chæ coøn laø nhöõng ngöôøi Lebannon tò naïn, hoï khoâng phaûi laø ngöôøi ñaøo nguõ, cuõng khoâng laøm gì sai. Hoï coù toaøn quyeàn choïn löïa ôû laïi hay ra ñi. Caùc cöïu chieán binh SLA hoái tieác veà hôn 20 naêm qua ñaõ saùt caùnh chieán ñaáu vôùi quaân ñoäi Israel, maø nay phaûi ruùt ñi. Hoï caûm thaáy bò phaûn boäi, maëc duø ñöôïc Israel tieáp nhaän cho tò naïn.

Treân 1600 ngöôøi Lebannon, ña soá laø binh lính SLA, ñaõ sang Israel tò naïn, sau khi ñoäi quaân naøy tan raõ nhanh choùng, khieán Israel voäi vaõ keát thuùc cuoäc ruùt quaân khoûi vuøng traùi ñoän giaùp giôùi Baéc Israel. Vaøo tröa Thöù Tö, soá ngöôøi naøy ñaõ ñöôïc xe bus chôû tôùi caùc traïi taïm cö. Beân kia bieân giôùi, du kich Hizbollah tieáp tuïc phaù caùc traïi lính cuõ vaø thu löôïm vuõ khí ñaïn döôïc do daân quaân SLA boû laïi.

Trong khi ñoù, du kích Hizbollah ñaõ hoaøn toaøn kieåm soaùt vuøng traùi ñoän Nam Lebannon maø Israel chieám ñoùng 22 naêm qua, dieän tich chöøng 400 caây soá vuoâng, vaø baét ñaàu luøng baét nhöõng ngöôøi ñaõ hôïp taùc vôùi Israel. Taïi thò traán Marjayoun, cö daân thöùc traéng ñeâm chôø xem du kích Hizbollah vaø nhöõng ngöôøi di cö traùnh söï chieám ñoùng cuûa Israel trôû laïi. Chuoâng nhaø thôø ngaân vang vaø daân chuùng traøn ra ñöôøng. Ñaây laø 1 thò traán ñoâng tín ñoà Thieân Chuùa Giaùo, neân laõnh tuï cuûa Hizbollah ñaõ göûi 1 vieân chöùc tôùi traán an.

Daân chuùng ñaõ töï ñoäng phaù traïi giam noåi tieáng taïi laøng Khiam, giam giöõ 130 tuø nhaân Lebannon, sau khi lính gaùc cuûa daân quaân SLA boû ñi. Caùc toå chöùc nhaân quyeàn toá caùo khaùm ñöôøng Khiam naøy laø nôi tra taán nhöõng tuø nhaân bò tình nghi hoaït ñoäng cho Hizbollah. Cö daân ñòa phöông noå suùng chæ thieân, reo hoø nhöõng khaåu hieäu "Töï Do, Töï Do" treân ñöôøng tôùi phaù nguïc. Coù tuø nhaân ñaõ teù xæu vì quaù vui möøng. THIEÂN-AÂN