VietCatholic News. 12/7/2000 ISTANBUL– Chuùng ta haõy coøn nhôù tay aùm saùt huït Ñöùc Thaùnh Cha teân laø Agca? Môùi ñaây nhaát vaøo ngaøy 13.5.2000 nhaät baùo Corriere della Sera ôû Milan coù ñang baøi phoûng vaán haén, nhaân dòp Ñöùc Thaùnh Cha qua Fatima ñeå taï ôn Ñöùc Meï thì haén ñaõ phaùt bieåu nhö sau:“Toâi chaéc chaén laø coù löïc sieâu nhieân naøo ñoù buoäc toâi phaûi baén vaøo Ñöùc Giaùo Hoaøng ngaøy 13 thaùng 5 naêm 1981”. Khi haén noùi nhöõng lôøi naøy haén coøn ñang bò tuø chung thaân taïi YÙ ñaïi lôïi. Khi ñoù Agca ñaõ laøm ñôn xin cho ñöôïc thaû sôùm. Vaø haén noùi raèng:

"Neáu toâi ñöôïc ra khoûi tuø, toâi seõ ñeán quì goái tröôùc Ñöùc Meï Fatima vaø toâi seõ ôû laïi ñoù caàu nguyeän trong 10 ngaøy”.

Chính Agca ñaõ ñöôïc gaëp Ñöùc Thaùnh Cha daêm ba baän, vaø trong moät laàn gaëp coâng khai Ñöùc Thaùnh Cha ñaõ tha cho haén vì haønh vi aùm saùt vaø cuõng xin toøa dung tha cho haén sau 19 naêm ôû tuø. Môùi thaùng vöøa qua haén ñöôïc tha vaø trôû laïi Thoå nhó kyø.

Vaø ngaøy hoâm qua thöù Hai (10.7) haén laïi döùng tröôùc voøng moùng ngöïa taïi Istambul bò toøa xöû vì toäi gieát ngöôøi tröôùc ñaây cuûa haén nöõa.

Trong moät laù thö phaùt cho baùo chí qua luaät sö haén goïi Vaitcan laø“baûn doanh cuûa quæ” vaø leân tieáng keâu goïi“cuoäc chieán tranh vaên hoùa” choáng laïi Vatican.

Trong thö haén cuõng vieát raèng haén toân troïng Giaùo Hoaøng nhöng keâu goïi Ngaøi neân töø chöùc , haén vieát:“ngöôøi anh em giaùo hoaøng thaân meán cuûa toâi, haõy töø chöùc ñi! Töø chöùc vaø veà ngay laïi nöôùc Balan. Ngaøi laø con ngöôøi toát nhöng khoâng theå ñöùng ñaàu Vatican ñöôïc”.

Haén coøn höùa laø seõ taân hieán ñôøi haén ñeå taän dieät Giaùo Hoäi“Toâi tuyeân boá cuoäc tranh ñaáu vaên hoùa quoác teá choáng laïi Vatican, vì Vatican phaûn boäi laïi Kinh Thaùnh , laïi ñaáng Thieân Sai vaø Thieân Chuùa”.

Khoâng bieát ñaây coù phaûi laø chieâu baøi luaät sö cuûa haén ñöa ra haàu muoán cöùu vaõn toäi saùt nhaân cuûa haùn trong moät quoác gia maø ña soá laø Hoài giaùo khoâng, hay thöïc söï teân Agca vaãn laø con soùi döõ maëc aùo cöøu ñeå ñöôïc thaû ra vaø nay laïi hieän nguyeân hình soùi döõ?. THIEÂN-AÂN

1.3. Söû Gia Do Thaùi Phuïc Hoài Danh Döï Cuûa Ñöùc Pioâ XII

VietCatholic News. 11/7/2000 Nhieàu taøi lieäu môùi chöùng minh Ñöùc Quoác Xaõ baát tín nhieäm Ñöùc Giaùo Hoaøng Pioâ XII vì Ngaøi giuùp ñôõ ngöôøi Do thaùi.

ROMA, 7 thaùng Baûy, 2000 (Zenit.org.) - Söû gia Do thaùi Richard Breitman phaùt bieåu: "Hitler baát tín nhieäm Toøa Thaùnh vì ñaõ aån daáu ngöôøi Do thaùi." OÂng ñaõ vieát 5 cuoán saùch, moät trong saùch ñoù ñeà caäp ñeán Holocaust vaø moät cuoán khaùc noùi veà chuû nghóa Quoác Xaõ. OÂng Breitman xaùc ñònh raèng Ñöùc Pioâ XII ñaõ beânh vöïc vaø baûo veä nhöõng ngöôøi bò cheá ñoä Quoác xaõ baùch haïi.

OÂng Breitman, moät giaùo sö cuûa Ñaïi hoïc Hoa kyø ôû Washington, laø coá vaán cho nhoùm nghieân cöùu vieäc boài hoaøn taøi saûn cuûa ngöôøi Do thaùi. Nhoùm naøy ñöôïc pheùp xem hoà sô maät cuûa Cô Quan Chieán Löôïc Hoa kyø (OSS - tieàn thaân cuûa CIA). Trong moät cuoäc phoûng vaán cuûa nhaät baùo YÙ "Corriere della Sera" ngaøy 29 thaùng Saùu, oâng Breitman ( ngöôøi duy nhaát cho ñeán ngaøy nay ñöôïc pheùp tra cöùu taøi lieäu OSS trong Ñeä nhò Theá chieán), cho raèng nhöõng taøi lieäu aáy "chæ laø moät phaàn nhoû cuûa khoái taøi lieäu".

Trong ba naêm tôùi, coøn haøng trieäu trang taøi lieäu nöõa seõ ñöôïc coâng boá. Nhöng ñieàu gaây aán töôïng saâu ñaäm nhaát nôi oâng, lieân heä ñeán nöôùc Y,Ù laø söï thuø nghòch cuûa Ñöùc Quoác Xaõ ñoái vôùi Ñöùc Giaùo Hoaøng ñöông thôøi, vaø möu ñoà "Quoác xaõ hoùa" nöôùc naøy thaùng Chín naêm 1943. OÂng Breitman cuõng laáy laøm laï raèng "phe Ñoàng Minh im hôi laëng tieáng tröôùc vuï Holocaust. Maõi ñeán cuoái naêm 1942 hoï môùi leân tieáng toá caùo laàn ñaàu tieân..."

Khi ñöôïc hoûi veà lieân heä giöõa Ñöùc Pioâ XII vôùi Ñöùc Quoác Xaõ, oâng Breitman traû lôøi raèng: "Noùi chung, Ñöùc Quoác Xaõ xem Ñöùc Giaùo Hoaøng laø keû thuø. Trong moät ñieän tín coù ngöôøi ñeà nghò lôïi duïng laäp tröôøng choáng coäng coá höõu cuûa Ngaøi, ñeå duï Ngaøi "thoâng caûm" vôùi chuû nghóa Quoác xaõ vaø ñöa Ngaøi rôøi khoûi Roma ñeå veà phöông baéc: Toøa Thaùnh Vatican vaø Ñöùc Quoác Xaõ seõ thaønh laäp moät maët traän chung choáng Lieân soâ vaø nhö vaäy Vatican seõ bò ñaët döôùi quyeàn kieåm soaùt cuûa Baù linh. Nhöng ñeà nghò naøy bò baùt boû vì ña soá bieát raèng Ñöùc Pioâ XII seõ khoâng bao giôø rôøi khoûi Roma, vaø Toøa Thaùnh luùc baáy giôø ñöùng veà phe Ñoàng minh."

Laøm sao hoï bieát ñieàu aáy? Vì "Phe Quoác xaõ coù ñieäp vieân trong Toøa thaùnh Vatican. Trong nhöõng böùc ñieän hoï gôûi ñi, tình baùo cuûa Ñoàng minh giaûi ñoaùn ñöôïc moät ñoaïn noùi veà keá hoaïch Ñoàng minh ñoå boä leân ñaûo Sardinia, moät böùc ñieän khaùc noùi veà chuyeán xe löûa ngoaïi giao chôû ngöôøi Do thaùi, ñöa hoï töø Roma ñeán Boà daøo Nha. Nhöõng 'tình baùo ngaàm' baùo caùo cho ñaïi töôùng Karl Wolff, chæ huy Coâng an Ñaët bieät Ñöùc Quoác Xaõ (SS) raèng chæ coù Vatican ñöôïc caäp nhaät. Baù linh baát tín nhieäm Ñöùc Giaùo Hoaøng vaø Toøa Thaùnh Vatican., vì hoï bieát Ngaøi che daáu ngöôøi Do thaùi."

Nhöõng nhaän ñònh cuûa oâng Breitman phaàn naøo baùc boû nhöõng laäp luaän cuûa nhöõng ngöôøi maø giôø ñaây coøn noùi raèng Ñöùc Pioâ XII laø "Giaùo hoaøng cuûa Hitler" vaø ñoàng thôøi xaùc nhaän nhöõng giaû thuyeát cuûa nhöõng söû gia vaø nhaø söu taàm Coâng Giaùo ñaõ ñöa ra nhöõng laàn tröôùc ñoù, theo ñoù nhöõng taøi lieäu cuûa OSS vaø cuûa Sôû Maät thaùm Anh cho thaáy nhöõng hoaït ñoäng cuûa Toøa Thaùnh Vatican giuùp ñôõ nhöõng ngöôøi bò baùch haïi lôùn lao vaø ñaùng khen ngôïi chöøng naøo. Tieác thay, Hoa kyø vaø Anh quoác cho ñeán baây giôø vaãn töø choái khoâng cho pheùp caùc söû gia Coâng Giaùo xem caùc taøi lieäu, nhöng sôùm muoän gì söï thaät cuõng seõ ñöôïc phoå bieán. - ÑAØO XUAÂN VIEÂN

1.4. Laù thö moät ñoäc giaû töø Vieät Nam gôïi yù veà söï caàn thieát phoái trí, nghieân cöùu vaø laäp caùc UÛy Ban Chuyeân Moân cho Giaùo Hoäi

VietCatholic News. 13/7/2000 Laù thö vieát nhö sau:

Thaân kính QUÍ HÖÕU,
...

1) Thieát nghó ñaõ ñeán luùc moïi vieäc trong Giaùo Hoäi caàn phaûi ñöôïc toå chöùc hoaøn bò hôn vaø caùc vaán ñeà phaûi ñöôïc baøn baïc moät caùch taäp theå theo tinh thaàn coäng ñoàng vaø hôïp taùc giöõa giaùm muïc, linh muïc, tu só, giaùo daân trong Giaùo Hoäi thoâng qua caùc UÛy Ban hay tieåu ban ñöôïc chính thöùc thaønh laäp trong Giaùo Hoäi ôû caáp giaùo phaän vaø toaøn Giaùo Hoäi cuûa caû nöôùc.

Vaán ñeà Hoân Nhaân vaø Gia Ñình trong xaõ hoäi hieän nay taïi Vieät Nam quaû laø moät vaán ñeà caáp thieát ñeå caàn ñeán moät tieåu ban chuyeân moân cuûa Giaùo Hoäi Vieät Nam ñeå nghieân cöùu vaø coù nhöõng ñeà xuaát phuø hôïp cho caùc haønh ñoäng cuûa Coäng ñoàng Daân Chuùa, nhaát laø khi Luaät Hoân Nhaân vaø Gia Ñình cuûa Nhaø Nöôùc môùi ñöôïc ban haønh.

2) Sinh hoaït cuûa caùc UÛy Ban (hay Tieåu Ban trong UÛy Ban) chuyeân moân naøy seõ taïo ra moâi tröôøng theå hieän tinh thaàn bình ñaúng vaø coäng ñoàng hôïp taùc giöõa giaùo phaåm vaø giaùo daân. Vieäc thaønh laäp UÛy Ban hay Tieåu Ban Hoân Nhaân vaø Gia Ñình trong Gíao Hoäi Vieät Nam khieán cho chuùng ta coù theå nghó saâu hôn trong böôùc ñaàu veà moät vaøi gôïi yù.

Tinh thaàn canh taân cuûa Coâng Ñoàng Vatican II ñaõ ñöôïc coâng boá ñeå thi haønh chính thöùc töø naêm 1965, nhöng ñaõ böôùc sang naêm 2000, caû Coäng Ñoàng Daân Chuùa vaãn ì aïch coã xe naëng neà vôùi coã xe coù nhieàu ñaëc ñieåm baûo thuû hôn laø ñoåi môùi, töø toå chöùc cô sôû caùc giaùo xöù cuûa Giaùo Hoäi cho ñeán caùc ñôn vò haønh chính cao hôn (haït, giaùo phaän, toång giaùo phaän, Hoäi ñoàng muïc vuï trong giaùo xöù, hoäi ñoàng linh muïc trong giaùo phaän, hoäi ñoàng giaùm muïc trong GHVN), cho ñeán cung caùch vaø tinh thaàn laøm vieäc vaø theå hieän soáng ñaïo cuï theå giöõa caùc thaønh vieân trong giaùo hoäi vaø caùc anh chò em ngoaøi giaùo hoäi.

3) Cho ñeán nay GHVN môùi chæ coù maáy UÛy Ban (Uy Ban Linh Muïc Tu Só, UÛy Ban Phuïng Töï, UÛy Ban Giaùo Daân trong Hoäi Ñoàng Giaùm Muïc Vieät Nam vaø teân goïi caùc UÛy Ban naøy cuõng chöa thoáng nhaát chaët cheû, chaúng haïn UÛy Ban Phuïng Töï coù luùc taùch rôøi vôùi UÛy Ban Thaùnh Nhaïc, coù luùc goïi chung laø UÛy Ban Phuïng Töï vaø Thaùnh Nhaïc,... ) tuy caàn thieát nhöng chæ coù tính caùch noäi boä vaø chöa ñuû so vôùi taàm côû cuûa caùc vaán ñeà dieãn ra trong Coäng Ñoàng Daân Chuùa, chöa ñaùp öùng ñuùng möùc vôùi nhieàu vaán ñeà khaån tröông trong Giaùo Hoäi, vaø cuõng chöa ñöôïc toå chöùc vôùi qui cheá hoaït ñoäng nghieâm chænh.

4) Thieát töôûng ñaõ ñeán luùc phaûi thaønh laäp moät Ban Tröø Bò Nghieân cöùu veà cô caáu toå chöùc cho Hoäi Ñoàng Giaùm Muïc Vieät Nam keøm theo moät baûn noäi quy laøm vieäc laâu daøi vaø oån ñònh cuûa caùc vò laõnh ñaïo trong giaùo hoäi (caùc chöùc vuï, nhieäm kyø, traùch nhieäm hoaïch ñònh, thöïc thi, baùo caùo laïi coâng vieäc mình chòu traùch nhieäm theo ñònh kyø, ruùt öu khuyeát ñieåm veà nhöõng vieäc ñaõ laøm vaø chöa laøm ñöôïc cuõng phaân tích caùc nguyeân nhaân...).

Moïi hoaït ñoäng cuûa Giaùo Hoäi caàn ñöôïc keâ khai thaønh moät danh saùch, phaân loaïi caùc hoaït ñoäng theo töøng nhoùm vaø treân cô sôû ñoù ñaët ra caùc UÛy Ban chuyeân traùch, moãi UÛy Ban laïi coù moät hay nhieàu tieåu ban hoaëc thöôøng tröïc hoaëc ñöôïc taïm thôøi thaønh laäp ñeå phuï traùch nghieân cöùu hay thöïc hieän moät döï aùn cuï theå phaùt sinh.

5) Chaúng haïn, trong vieäc thöïc thi Toâng Huaán "Giaùo Hoäi taïi Chaâu AÙ", HDGM coù theå phaân coâng cho Tieåu Ban "Vaên Kieän Giaùo Huaán cuûa Toøa Thaùnh" thuoäc UÛy Ban Truyeàn Baù Phuùc AÂm, phoái hôïp vôùi UÛy Ban Giaùo Daân nghieân cöùu keá hoaïch
hoïc taäp, phoå bieán vaø thöïc thi Toâng Huaán noùi treân cho GHVN. Cho ñeán nay GHVN vaãn chöa coù caùc chuyeân gia (Giaùm Muïc, Linh muïc, Tu Só, Giaùo Daân) coäng taùc vôùi caùc UÛy Ban Giaùm Muïc. Coù leõ UÛy Ban Phuïng Töï ñaõ vaø ñang thöïc hieän moät cung
caùch laøm vieäc theo chieàu höôùng naøy.

6) Trong Naêm Thaùnh Ñaïi Toaøn Xaù 2000, Ñöùc Thaùnh Cha ñaõ saùm hoái vôùi tö caùch caû Giaùo Hoäi toaøn caàu veà moät soá vaán ñeà cuï theå trong lòch söû GH, nhöng ôû caáp Giaùo Hoäi quoác gia, coäng ñoàng daân Chuùa chöa coù nhöõng haønh ñoäng tieáp öùng vôùi ÑTC ñeå nghieân cöùu vaø saùm hoái nghieâm caån veà nhöõng vaán ñeà maø Gíao Hoäi ñòa phöông phaûi thöïc hieän theo göông ÑTC. Vieäc naøy cuõng ñoøi hoûi traùch nhieäm cuûa moät tieåu ban chuyeân moân cuûa GHVN caáp quoác gia.

Söï chaäm treã, thaän troïng quaù möùc khieán nhieàu ngöôøi coù caûm nghó laø coäng ñoàng daân Chuùa sôï phaûi ñoái maët vôùi caùc vaán ñeà phaûi saùm hoái, duø chuùng ta vaãn khaúng ñònh trong lòch söû Giaùo Hoäi ñeàu coù aùnh saùng vaø boùng toái chen laãn nhau, nhö baát cöù toå chöùc xaõ hoäi traàn theá naøo.

Moät vaøi gôïi yù vaén taét ban ñaàu nhaân ñoïc maåu tin cuûa Nguyeãn Vaên Noâi vaø phaàn Tin Töùc trong Baûn Tin Hieäp Thoâng soá 8/2000, trang 352-353, veà UÛy Ban nghieân cöùu vaø aùp duïng Toâng Huaán Giaùo Hoäi taïi Chaâu AÙ. Xin chia seû cuøng Quyù Höõu ñeå suy nghó vaø caàu nguyeän Thaùnh Linh chieáu soi cho thieän chí cuûa chuùng ta trong vieäc Chuùa.

Xin caàu nguyeän cho nhau vaø xin Thieân Chuùa chuùc laønh cho chuùng ta.

(Antonius de Padua Ñ H N) - THIEÂN-AÂN

2.1. Lòch trình dieãn bieán cuûa 5 naêm thöông thaûo thoûa öôùc maäu dòch giöõa Hoa Kyø vaø Vieät Nam

VietCatholic News. 14/7/2000 HAØ NOÄI (Tin AFP, 13-7-2000) - Sau ñaây laø lòch trình dieãn bieán cuûa cuoäc thöông thuyeát thoûa öôùc maäu dòch gay go trong 5 naêm daãn ñeán vieäc kyù keát hieäp ñònh hoâm thöù Naêm 13 thaùng 7 naêm 2000.

11 thaùng Baûy 1995: Toång Thoáng Hoa Kyø Bill Clinton tuyeân boá vieäc Hoa Thònh Ñoán thieát laäp bang giao vôùi Haø Noäi.

Thaùng Möôøi 1995: Boä Ngoaïi Giao Vieät Nam vaø Vaên Phoøng Ñaïi Bieåu Ngoaïi Thöông Hoa Kyø ñoàng yù chuaån bò ñaøm phaùn veà thoûa hieäp maäu dòch.

Thaùng Möôøi Moät 1995: Moät phaùi ñoaøn thaêm doø Myõ vieáng Vieät Nam ñeå nhaän ñònh khung phaùp lyù cho maäu dòch vaø ñaàu tö.

Thaùng Tö 1996: Hoa Kyø trao cho Vieät Nam moät vaên kieän ghi ra nhöõng ñoøi hoûi cho vieäc bình thöôøng hoùa quan heä maäu dòch

Thaùng Baûy 1996: Vieät Nam trao cho Hoa Kyø moät vaên kieän ghi naêm nguyeân taéc ñieàu khieån cuoäc ñaøm phaùn.

Thaùng Chín 1996: Hai beân baét ñaàu cuoäc thöông thaûo vôùi phieân hoïp hieäp thöù nhaát taïi Haø Noäi.

Thaùng Möôøi Hai 1996: Ñaøm phaùn hieäp nhì taïi Haø Noäi.

Thaùng Tö 1997: Ñaøm phaùn hieäp thöù ba taïi Haø Noäi. Ba laàn thöông thuyeát ñaàu nhaèm baøn veà nhöõng dò bieät giöõa caáu truùc maäu dòch vaø heä thoáng phaùp lyù cuûa hai nöôùc

Thaùng Möôøi 1997: Ñaøm phaùn hieäp thöù tö hoïp taïi Hoa Thònh Ñoán thöông thaûo vaán ñeà thieát laäp luaät leä chung vaø môû roäng thò tröôøng

Thaùng Naêm 1998: Ñaøm phaùn hieäp thöù naêm hoïp taïi Hoa Thònh Ñoán.

Thaùng Chín 1998: Ñaøm phaùn hieäp thöù saùu hoïp taïi Haø Noäi.

Thaùng Ba 1999: Thöông thuyeát hieäp thöù baûy hoïp taïi Haø Noäi. Thaûo luaän veà baûo veä taùc quyeàn vaø môû roäng khu vöïc dòch vuï vaø ñaàu tö.

Thaùng Saøu 1999: Thöông thuyeát hieäp thöù taùm taïi Hoa Thònh Ñoân.

25 thaùng Baûy 1999: Caû Haø Noäi vaø Hoa Thònh Ñoán tuyeân boá keát thuùc ñaøm phaùn vaø hai tröôûng phaùi ñoaøn Nguyeãn Ñình Löông vaø Joseph Diamond uûy thöï baûn döï thaûo hieäp ñònh treân nguyeân taéc.

Thaùng Chín 1999: Hai beân nhoùm hoïp taïi Hoa Thònh Ñoán cuûa phieân hoïp goïi laø sau cuøng ñeå thaûo luaän veà nhöõng chi tieát kyõ thuaät nhöng döï tính kyù keát hieäp thöông giöõa Thuû Töôùng Phan Vaên Khaûi vaø Toång Thoáng Clinton taïi Taân Taây Lan nhaân dòp döï hoäi nghò Dieãn Ñaøn Kinh Teá AÙ Chaâu Thaùi Bình Döông ñoät ngoät bò baõi boû vaøo giôø choùt.

Thaùng Möôøi 1999: Chính Trò Boä ñaûng Coäng Saûn Vieät Nam hoïp vaø quyeát ñònh ñình chæ voâ haïn ñònh vieäc kyù keát hieäp thöông giöõa nhöõng hoaøi nghi traàm troïng raèng baûn döï thaûo hieäp thöông coù aûnh höôûng ñeán quyeàn kieåm soaùt neàn kinh teá cuûa ñaûng, theo lôøi giôùi ngoaïi giao. Söï ñình chæ thöông thaûo trong 10 thaùng laøm u aùm quan heä giöõa hai nöôùc.

Thaùng Gieâng 2000: Chính Trò Boä giaûi quyeát treân nguyeân taéc vieäc tieán tôùi moät thoûa hieäp bôûi vì söï suy thoaùi ñaàu tö ngoaïiï quoác boán naêm lieân tuïc khoâng coù daáu hieäu khaû quan naøo theo nhaïn ñònh cuûa caùc phaân tích vieân.

Thaùng Ba 2000: Vieät Nam vieát thö cho Hoa Kyø nhôø giaûi thích nhöõng ñieàu khoaûn trong baûn döï thaûo hieäp thöông naêm ngoaùi, theo lôøi Toøa Ñaïi Söù Myõ.

Thaùng Naêm 2000: Ñaïi Bieåu Ngoaïi Thöông Hoa Kyø Charlene Barshefsky hoài aâm cho Boä Tröôûng Thöông Maïi Vuõ Khoan cung caùp nhöõng ñieàu giaûi thích maø Vieät Nam hoûi, theo lôøi Toøa Ñaïi Söù Hoa Kyø. Giôùi chöùc Vieät Nam coâng khai cho bieát yù ñònh muoán coù thöông öôùc.

13 thaùng Saùu 2000: Ñaïi Söù Quaùn Vieät Nam taïi Hoa Thònh Ñoán tuyeân boá Khoan ñaõ nhaän lôøi môøi cuûa Hoa Kyø taùi nhoùm ñaøm phaùn thöông öôùc taïi ñaây

29 thaùng Saùu 2000: Khoan toû daáu hieäu laïc quan raèng thöông öôùc coù theå thaønh töïu ngay caû tröôùc khi leân ñöôøng ñi Hoa Thònh Ñoán.

3 thaùng Baûy 2000: Cuoäc hoïp caáp chuyeân vieân baét ñaàu taïi Hoa Thònh Ñoán

6 thaùng Baûy 2000: Khoan tham döï cuoäc hoïp keùo daøi luoân caû cuoái tuaàn.

13 thaùng Baûy 2000: Hai beân kyù keát thöông öôùc maäu dòch lòch söû moät phaàn tö theá kyû sau khi chieán tranh Vieät Nam chaám döùt. (Theo taøi lieäu cuûa: Boä Thöông Maïi Vieät Nam) - ÑOÃ-KHANH

2.2. Hoa Kyø vaø Vieät Nam kyù thoûa hieäp maäu dòch

VietCatholic News. 14/7/2000 HOA THÒNH ÑOÁN (Tin CNN vaøø Reuters, ngaøy 13-7-2000) - Luùc 4 giôø chieàu thöù Naêm 13 thaùng 7, 2000, Toång Thoáng Hoa Kyø Clinton coâng boá trong moät buoåi leã taïi Vöôøn Hoàng trong khuoân vieân Toøa Baïch Cung raèng thoûa hieäp maäu dòch giöõa Hoa Kyø vaø Vieät daõ ñöôùc kyù keát hoâm nay do Ñaïi Söù Charlene Batshefsky, Ñaïi Bieåu Ngoaïi Thöông Hoa Kyø vaø Boä Tröôûng Thöông Maïi Vuõ Khoan, sau boán naêm thöông thaûo..

Thoûa hieäp quan troïng kyù keát hoâm thöù Naêm seõ doïn ñöôøng cho quan heä kinh teá coâng khai laàn ñaàu tieân töø ngaøy chieán tranh Vieät nam keát thuùc. Hieäp ñònh seõ laøm giaûm thueáá quan haøng hoùa vaø dòch vuï, baûo veä taøi saûn trí tueä vaø caûi thieän quan heä ñaàu tö.

Toång Thoáng Hoa Kyø boû thì giôø taïm rôøi khoûi cuoäc ñaøm phaùn hoøa bình giöõa Do-Thaùi vaø Palestine taïi traïi Camp Davis ñeà veà Baïch Cung loan baùo tin hieäp ñònh naøy, OÂng noùi hieäp ñònh seõ môû roäng neàn kinh teá Vieät Nam, taïo coâng aên vieäc laøm vaø gia taêng maäu dòch giöõa hai nöôùc. Clinton noùi "töø quaù khöù cay ñaéng chuùng ta gieo maàm cho moät töông lai töôi saùng.."

Vaø "Vieät Nam ñaõ höôùng veà vôùi moät theá giôùi ñang bieán ñoåi, Chuùng ta hy voïng raèng môû roäng maäu dòch seõ ñi lieàn tay vôùi nhaân quyeàn." Clinton cuõng ca ngôïi caùc nhaø laäp phaùp "coù taàm nhìn vaø söï laõnh ñaïo quaû caûm, nhöõng ngöôøi ñaõ töøng phuïc vuï trong chieán tranh Vieät Nam. OÂng nhaéc raèng söï hôïp taùc cuûa Vieät Nam trong vieäc truy taàm haøi coát chieán binh Myõ maát tích trong cuoäc chieán ñaõ laø chìa khoùa mang laïi söï uûng hoä cho hieäp thöông, cuõng nhö söï hoå trôï cuûa haàu heát nhöõng vò daân cöû trong Quoác Hoäi töøng laø cöïu chieán binh ôû Vieät
Nam.

Hieäp thöông, neáu ñöôïc Quoác Hoäi pheâ chuan, seõ giaûm thueá quan Myõ treân haøng hoùa nhaäp caûng cuûa Vieät Nam töø möùùc 40% xuoáng coøn 3% giaù bieåu daønh cho haàu heát caùc nöôùc khaùc. Ngöôïc lai, Vieät Nam seõ haï suaát thueá quan ñaùnh treân haøng hoùa Myõ, baûo veä taùc quyeàn cuûa caùc coâng ty Myø vaø boû bôùt nhöõng haïn cheá ñaàu tö cuûa nhöõng doanh nghieäp Myõ taïi Vieät Nam.

Giôùi chöùc trong noäi caùc Clinton noùi raèng hoï tieân lieäu seõ coù nhöõng thieåu soá choáng ñoái nhöng hoï nghó hieäp thöông seõ ñöôïc chaáp thuaän.

Trong soá nhöõng nhaø laäp phaùp höùa seõ vaän ñoäng söï chaáp thuaän cuûa Quoác Hoäi coù Thöôïng Nghò Só John McCain, Coïng Hoøa - tieåu bang Arizona, ngöôøi ñaõ chieán ñaáu vaø bò caàm tuø ôû Vieät Nam. TNS McCain noùi vôùi CNN raèng thoûa hieäp laø böôùc tieán tôùi vaø ñeå laïi ñaèng sau boùng ñen cuûa chieán tranh.

McCain noùi theâm "Toâi khoâng nghó raèng cuoán saùch ñaõ hoaøn toaøn ñoùng laïi, nhöng ñaây laø moät tieán boä, vaø toâi nghó (hieäp thöông) laø toát cho daân chuùng Myõ vaø cho daân chuùng Vieät Nam vì noù giuùp môû roäng kinh teá vaø gia taêng maäu dòch giöõa hai nöôùc. Hieäp thöông naøy quan troïng cho Vieät Nam hôn laø cho chuùng ta."

Nhöõng vò daân cöû khaùc coù maët trong buoåi leã cuõng baøy toû söï uûng hoä cho hieäp thöông. TNS John Kerry, DC-Massachusetts noùi raèng "Lôïi ích lôùn lao cuûa hieäp thöông laø gia taêng söï oån ñònh trong vuøng (Ñoâng Nam AÙ) coù moät nöôùc tham döï vaø nhaän traùch nhieäm quoác teá. Toâi nghó raèng ñaây laø giai ñoaïn tích cöïc cho söï tieán hoùa cuûa bang giao môùi vôùi Vieät Nam."

Daân Bieåu Sylvester Reyes, DC-Texas, ngöôøi ñaõ phuïc vuï taïi Vieät Nam nhö John Kerry, noùi "..daân chuû cuõng hay laây, khoâng coù caùch lan truyeàn daân chuû naøo toát hôn laø daán thaân vaøo."

Theá nhöng hieäp ñònh naøy khoâng phaûi khoâng gaây neân phaãn noä. Giôùi nghieäp ñoøan lao ñoäng phaûn ñoái nhöõng hieäp thöông cuûa Hoa Kyø vôùi nhöõng quoác gia maø caùc coâng ty Myõ seõ lôïi duïng giaù nhaân coâng reû ñeå saûn xuaát vaø nhaäp caûng saûn phaåm trôû vaøo thò tröôøng Myõ. Ngoaøi ra, ngöôøi ta nghó raèng khoù coù theå thöïc hieän vieäc Quoác Hoäi pheâ chuaån hieäp thöông naøy tröôùc cuoäc baàu cöû vaøo thaùng 11.

Sau khi ñöôïc pheâ chuaån, hieäp thöông vaãn phaûi ñöôïc Quoác Hoäi taùi xeùt haøng naêm bôûi vì Vieät Nam laø moät nöôùc coäng saûn.

Giôùi doanh nghieäp Myõ ñaõ thuùc ñaåy cho hieäp thöông naøy töø laâu, caùc coâng ty saûn xuaát muoán di chuyeån xí nghieäp vaøo Vieät Nam. Nhöõng doanh nghieäp khaùc mong chôø thöông öôùc laø nhöõng coâng ty trong ngaønh coâng ngheä vieãn thoâng vaø taøi chaùnh.

Theo thoâng taán Reuters, moät töôøng trình môùi ñaây cuûa Ngaân Haøng Theá Giôùi öôùc tính raèng hieäp thöông vôùi Hoa Kyø coù theå gia taêng möùc xuaát caûng saûn phaåm cuûa Vieät Nam leân ñeán möùc $768 trieäu Myõï kim moãi naêm töø möùc $338 trieäu vaøo naêm 1996. Vaø thöông öôùc coù theå boäc phaùt ñaàu tö nöôùc ngoaøi ñaõ suy suïp xuoáng tôùi möùc $500 trieäu Myõ kim töø möùc $2.8 tyû Myõ Kim trong naêm 1996 vaø 1997. - ÑOÃ-KHANH

2.3. Vieät Nam xaây ñaïi loä Ñoââng - Taây Saigon vaø ñöôøng haàm sang Thuû Thieâm

VietCatholic News. 13/7/2000 SAIGON (Baùo Thanh Nieân, 11-7-2000) - Chính quyeàn CSVN quyeát ñònh ñaàu tö vaøo döï aùn xaây ñaïi loä Ñoâng - Taây thaønh phoá Saigon vaø ñöôøng haàm Thuû Thieâm vöôït soâng Saigon. Baùo Thanh Nieân cho bieát chi tieát ñöôøng haàm baét ñaàu töø caàu Calmette vöôït soâng Saigon sang Thuû Thieâm trong döï aùn ñoâ thò hoùa vuøng Thuû Thieâm.

Ñaïi loä Ñoâng-Taây daøi 21.8 caây soá baét ñaàu töø Quoác loä 1A taïi quaän Bình Chaùnh chaïy theo ñöôøng loä 5, An Döông Vöông, qua keânh Loø Goám, noái vaøo ñaàu ñöôøng Traàn Vaên Kieåu theo kinh Taøu Huõ, ñeán ñöôøng Haøm Töû, chaïy doïc theo raïch Beán Ngheù ñeán Beán Chöông Döông tôùi chaân caàu Calmette. Töø nôi ñaây, ñaïi loä seõ xuyeân qua ñöôøng haàm sang Thuû Thieâm, töø cuoái haàm phía Thuû Thieâm, ñaïi loä daãn tieáp tuïc vaøo lieân tænh loä 25 taïi Gioàng OÂng Toá, veà ngaõ ba Caùt Laùi. Con ñöôøng treân seõ ñi töø quaän Bình Thaïnh xuyeân qua caùc quaän 6,8,5,1 vaø 2.

Veà chi tieát kieán truùc ñöôøng haàm, baùo TN cho bieát ñöôøng haàm daøi 1.970 meùt, coù 6 laøn xe di chuyeån, coù loái phaân caùch ôû giöõa. Ñaïi loä Ñoâng-Taây cuõng coù 6 laøn xe. Toác ñoä xe coä di chuyeån döï truø laø 60 caây saùo/giôø, vaän toác ñöôøng phía Thuû Thieâm laø 80 caây soá/giôø.

Toån phí ñaàu tö cuûa döï aùn laø 67.055 tyû yen Nhaät, khoaûng 8.101.410 tyû ñoàng VN, do voán vay töø Ngaân Haøng Hôïp Taùc Quoác Teá Nhaät Baûn vaø moät phaàn voán ñoái öùng do ngaân saùch thaønh phoá ñaøi thoï. Coâng taùc xaây seõ cho ñaáu thaàu quoác teá vaø seõ khôûi ñaàu vaøo naêm 2002 vaø döï truø hoaøn thaønh vaøo naêm 2005. Döï aùn goàm coù 6 khu taùi ñònh cö cho daân trong khu vöïc giaûi toûa. - ÑOÃ-KHANH

2.4. Vieät Nam môû khu coâng ngheä nhu lieäu ñieän toaùn ñaàu tieân taïi Saigon

VietCatholic News. 11/7/2000 SAIGON (Tin NB, 10-7-2000) - Vieät Nam seõ môû khu coäng ngheä daønh rieâng cho nhöõng doanh nghieäp nhu lieäu ñieän toaùn trong thaùng naøyvôùi khaùch thueâ choã ñaàu tieân laø moät coâng ty nhu lieäu lieân maïng.

Theo tin Vietnam News service - VNS, Khu Coâng Ngheä Nhu Lieäu Saigon chính thöùc hoaït ñoäng vaøo cuoái thaùng Saùu. Trung taâm naøy ñaõ coù 25 ñôn xin gia nhaäp cuûa nhöõng coâng ty nhu lieäu noäi ñòa vaø ngoaïi quoác.

Khu vöïc kyõ ngheä nhu lieäu ñang böôùc vaøo giai ñoaïn quyeát ñònh cho söï phaùt trieån, ngaønh kyõ ngheä phoâi thai naøy ñaõ vaän ñoäng ñeå ñöôïc chính quyeàn giuùp ñôõ phaùt trieån nhöng ñoàng thôøi cuõng khoâng muoán chính phuû lieân heä quaù nhieàu coù theå phöông haïi cho söï caïnh tranh.

Thaùng vöøa qua, chính quyeàn ñaõ cho ban haønh nhöõng luaät leä môùi daønh öu tieân cho söï taïo döïng vaø phaùt trieån kyõ ngheä nhu lieäu trong nöôùc trong voøng naêm naêm tôùi.

Hoài thaùng Saùu, Thuû Töôùng Phan Vaên Khaûi ñaõ kyù quyeát ñònh aùp duïng moät soá öu ñaõi cho caùc doanh nghieäp nhu lieäu ñieän toaùn hoaït ñoâng taïi Vieät Nam.

Töø nay, nhöõng saûn phaåm vaø dòch vuï nhu lieäu saûn xuaát trong nöôùc seõ ñöôïc mieãn thueá trò giaù gia taêng (VAT), trong khi nhu lieäu ñeå xuaát caûng seõ ñöôïc mieãn thueá vaø ñöôïc laõnh boài hoaøn thueá. Ngoaøi ra, nhöõng lôïi ích veà thueá, tín duïng vaø ñaëc mieãn daønh cho ñaàu tö nöôùc ngoaøi cuõng ñöôïc aùp duïng cho doanh nghieäp nhu lieäu. - ÑOÃ-KHANH

2.5. Dòch vuï lieân maïng taïi Saigon boäc phaùt lôùn

VietCatholic News. 11/7/2000 SAIGON (Tuaàn baùo Saigon Times, 10-7-2000) - Chæ trong voøng moät thaùng, boán cöûûa haøng dòch vuï lieân maïng (internet cafes) ñaõ môû ra treân ñöôøng Traàn Quang Khaûi thuoäc quaän Nhaát. Taïi khu "taây ba-loâ" ñöôøng Ñeà Thaùm coù chín cöûa haøng caø pheâ lieân maïng môû ra trong naêm qua. Tính chung, taïi thaønh phoá Saigon ñaõ coù khoaûng 50 quaùn caø pheâ lieân maïng môùi môû trong thôøi gian gaàn ñaây, ngöôøi ta döï tính con soá naøy seõ coøn gia taêng bôûi vì nhu caàu xöû duïng lieân maïng coøn tieáp tuïc.

Ba em Vieät, Danh vaø Trí vöøa môùi toát nghieäp ñaïi hoïc veà khoa hoïc tin hoïc ñaõ mang veà lôïi töùc haøng thaùng moät trieäu ñoàng VN maø khoâng phaûi ñi laøm cho ai caû. Caû ba em ñaõ khoâng maøng ñi kieám vieäc gì caû. "Tuïi em chung nhau huøn voán ñeå môû dòch vuï naøy, Vieät vöøa noùi chuyeän vôùi gioïng Baéc nheï nhaøng vöøa laêng xaêng tieáp khaùch taïi cöûa haøng mang teân 234 Net Cafeù treân ñöôøng Ñinh Tieân Hoaøng. Vieät cho bieát soá voán caàn thieát ñeå môû quaùn caø pheâ cuûa em laø khoaûng töø 60 ñeán 70 trieäu ñoàng VN.

Treân ñöôøng Traàn Quang Khaûi, Linh laø moät sinh vieân toát nghieäp khoa hoïc ñieän toaùn, noùi raèng anh ñaõ ñaàu tö khoaûng 100 trieäu ñoàng VN, goàm coù 11 maùy vi tính, baøn gheá trang bò vaø nhaân vieân, vaø cöûa haøng anh tieán trieån toát cho ñeán gaàn ñaây. OÂng Nguyeãn Ñình Giaù chuû nhaân moät Net cafeù khaùc treân ñöôøng Traàn Quang Khaûi ñaõ höùng khôûi cho bieát "Toâi ñaõ ñöôïc hoïc veà coâng ngheä vieãn thoâng vaø toâi laøm chuû caên phoá naøy cho neân khoâng phaûi traû tieàn thueâ, dòch vuï lieân maïng coù raát nhieàu lôïi ñieåm cho toâi keå caû vieäc con caùi chuùng toâi ñöôïc tieáp caän raát nhieàu vôùi maùy vi tính ñieän töû vaø lieân maïng.

Gaàn ñoù, baø Leâ Thò Chaâu Haïnh, chuû nhaân moät haõng may quaàn aùo xuaát khaåu, noùi raèng baø ñaõ suy nghó kyõ löôõng veà vieäc laøm aên net cafeù naøy vaø quyeát ñònh bieán haõng may treân ñöôøng Hai Baø Tröng cuûa baø thaønh moät quaùn caø pheâ lieân maïng. Choàng baø Haïnh noùi raèng "Chuùng toâi nghieân cöùu coâng vieäc naøy vaø theo chuùng toâi, trong töông lai ngaønh kyõ ngheä naøy seõ caøng phaùt trieån."

Theo giôùi chuû nhaân caùc quaùn caø pheâ lieân maïng taïi Saigon, ñaïi ña soá khaùch haøng xöû duïng lieân maïng laø sinh vieân hoïc sinh. Moät soá nhoû coøn laïi laø nhöõng ngöôøi coù thaân nhaân ôû nöôùc ngoaøi vaø khaùch du lich ngoaïi quoác "taây ba loâ". Khaùch duøng lieân maïng ñeå noùi chuyeän vaõn (chat) hay ñaùnh ñieän thö (emails). Moät nhaân vieân laøm vieäc taïi moät quaùn caø pheâ Net ôû ñöôøng Ñeà Thaùm noùi khaùch ba-loâ phaàn nhieàu duøng lieân maïng ñeå vieát ñieän thö cho gia ñình baïn beø hoï veà kinh nghieäm du lòch cuûa mình hôn laø ñeå noùi chuyeän (chat). Vôùi ñieän thö, hoï coù theå göûi moät laù thö cho nhieàu ngöôøi, trong khi noùi chuyeän treân maïng thì chæ haøn huyeân ñöôïc vôùi moät ngöôøi maø thoâi, vaû laïi noùi chuyeän toán nhieàu thì giôø do ñoù toán nhieàu tieàn hôn. Khaùch ñeán xöû duïng lieân maïng raát nhieàu trong nhöõng dòp leã quan troïng, göûi thö vaø thieäp Giaùng Sinh cho baïn beø. Raát ít khaùch duøng lieân maïng ñeå tìm kieám nghieân cöùu ñeà muïc gì bôûi vì vieäc tìm kieám toán thì giôø vaø toán tieàn nhieàu ñoái vôùi khaùch haøng Vieät nam. Ngoaøi ra Anh ngöõ cuõng coøn laø trôû ngaïi lôùn.

Nhöõng quaùn caø pheâ lieân maïng ñang ñöông ñaàu vôi nhau trong traän chieán giaù caû, vôùi soá dòch vuï ngaøy caøng sinh soâi. Tröôùc cöûa hieäu khaép moïi nôi, ngöôøi ta thaáy nhöõng baêng vaûi ñoû "Môùi Khai Tröông" vôùi nhieàu quaûng caùo ñaëc bieät ñeå laáy khaùch. Theo Vieät ôû soá 234 Ñinh Tieân Hoaøng "Luùc chuùng em môùi môû hoài cuoái naêm ngoaùi, chuùng em tính 400 ñoàng moät phuùt, nhöng nay quaùn môû ra khaép nôi, chuùng em phaûi giaûm giaù coøn 300 ñoàng moät phuùt. Nay thì Vieät coøn coù giaù ñaëc bieät laø 200 ñoàng moät phuùt cho khaùch duøng töø 12 vaø 15 phuùt, coøn coù caû traø ñaù vaø keïo "chewing gum" khoâng toán tieàn cho moïi khaùch haøng nöõa. Taïi soá 61 Traàn Quang Khaûi, ngoaøi traø ñaù vaø keïo cao su coøn coù phoøng maùy laïnh vaø ngay caû aùo T-shirt cho khaùch haøng thöôøng xuyeân.

Söï caïnh tranh giöõa nhöõng dòch vuï Net cafes ñaõ gaây nhieàu baán loaïn giaù caû. Treân ñöôøng Traàn Quang Khaûi, giaù bieåu xöû duïng treân maïng khaùc nhau tuøy töøng cöûa haøng, coù nôi haï xuoáng coøn coù 200 ñoàng moät phuùt. Nhöõng haøng caø pheâ ñöôøng Ñeà Thaùm coøn caïnh tranh aùc lieät hôn nöõa, chæ môùi thaùng tröôùc ñaây nhöõng giaù bieåu ghi treân baûng 400 ñoàng moät phuùt nay ñaõ ñöôïc gôû xuoáng heát.

Nhöõng dòch vuï treân ñöôøng Ñeà Thaùm ñaõ xin aùp duïng moät giaù bieåu môùi laø 1.000 ñoàng cho ba phuùt ñaàu vaø sau ñoù moãi phuùt laø töø 250 ñeán 300 ñoàng VN. Giaù haï coù lôïi cho khaùch nhöng cuõng laøm giôùi chuû nhaân lo ngaïi.

Hoï coù nhöõng nhaän xeùt raát xaùc ñaùng raèng giaù caû khoâng theå naøo haï hôn giaù thaønh ñöôïc, neáu tình traïng phaù giaù keùo daøi, seõ ñeán moät luùc naøo ñoù caùc cöûûa haøng phaûi saäp tieäm maø thoâi.

Theo moät öôùc tính hoài naêm 1999, taïi thaønh phoá Saigon, coù khoaûng 4.000 ngöôøi laøm vieäc trong laõnh vöïc ñieän toaùn. Maëc daàu soá ngöôøi xöû duïng vi tính ngaøy caøng nhieàu nhöng soá maùy gaén lieàn vaøo lieân maïng vaãn coøn ít, ngöôøi ta e deø vì phí toån coøn quaù cao.

Duø giaù maùy vi tinh caøng ngaøy caøng giaûm suït, treân thöïc teá haàu heát daân chuùng Vieät Nam vaãn chöa saém noåi maùy vi tính noùi gì ñeán lieân maïng. Trong khi ñoù, söï baønh tröôùng xöû duïng dòch vuï ñieän toaùn lieân maïng ñöa ñeán caïnh tranh giaù caû laø moät daáu hieäu raát tích cöïc. Nay thì phaûi ñôïi chính quyeàn coù moät chính saùch thích hôïp ñeå khuyeán khích söï phaùt trieån cho khu vöïc naøy. Seõ phaûi ñi ñeán vieäc giuùp ñôõ con em xöû duïng lieân maïng nhö chìa khoùa thu nhaäp döõ kieän tin hoïc, chöù khoâng phaûi chæ coù ñieän thö vaø noùi chuyeän vaõn "chat" maø thoâi. - ÑOÃ-KHANH

3.1. UÙc vaø Taân Taây Lan muoán trao ñoåi töï do maäu dòch vôùi khoái ASEAN vì moái lôïi chung leân tôùi 50 tæ dola

3.2. Theo thoáng keâ cuûa LHQ: moãi phuùt coù 6 ngöôøi döôùi 24 tuoåi bò laây beänh Aids

VietCatholic News. 13/7/2000 DURBAN, Nam Phi (VB) -- Moái ñe doïa cuûa beänh AIDS ñoái vôùi treû em laø ñeà taøi troïng taâm trong ngaøy Thöù Tö taïi hoäi nghò quoác teá phoøng choáng beänh AIDS kyø thöù 13 hoïp taïi thaønh phoá Durban cuûa Nam Phi.

Baø Carol Bellamy, ñaïi dieän Quyõ Baûo Trôï Nhi Ñoàng LHQ (UNICEF), ñoïc baùo caùo thöôøng nieân cho bieát moãi phuùt coù 6 ngöôøi döôùi tuoåi 24 bò laây nhieãm HIV, trong soá naøy nhieàu ngöôøi khoâng hay bieát, phaùi nöõ bò ñe doïa laây nhieãm cao hôn 50% phaùi nam.

Baø Bellamy noùi: taïi mieàn nam sa maïc Sahara cuûa chaâu Phi, phaùi nöõ tuoåi töø 14 ñeán 19 khoâng bieát raèng laây nhieãm HIV coù theå xuaát phaùt töø moät ngöôøi ñaøn oâng coù beà ngoaøi khoûe maïnh, ngay caû laõnh vöïc giaùo duïc cuõng bò aûnh höôûng traàm troïng: taïi mieàn Nam chaâu Phi trong naêm 99, treû em maát 860,000 giaùo vieân vì beänh AIDS.

Hoäi Nghò Toaøn Caàu Choáng Aids: Phoøng Beänh Coù Hieäu Quaû Toát
Trong khi ñoù, caùc nhaø nghieân cöùu tham döï hoäi nghò quoác teá phoøng choáng beänh AIDS kyø thöù 13 cho bieát ngay taïi caùc quoác gia ngheøo nhaát theá giôùi, caùc chöông trình phoøng beänh cuûa chính phuû ñaõ haõm chaäm laïi, neáu khoâng phaûi laø ñaûo ngöôïc laïi tình traïng lan traøn cuûa beänh AIDS.

OÂng Peter Lamptey, 1 vieân chöùc cuûa Ghana taïi toå chöùc Family Health International ôû thuû ñoâ Hoa Kyø, noùi raèng tình hình beänh AIDS khoâng phaûi laø heát hi voïng, maø ñaõ coù söï giaûm bôùt tæ leä laây nhieãm taïi 5, 6 nöôùc chaâu Phi vaø chaâu AÙ.

Theo lôøi oâng, nhöõng chöông trình phoøng beänh ñoù, duø coù quy moâ nhoû, vaø khoâng ñöôïc taøi trôï, ñaõ cöùu thoaùt nhieàu sinh maïng, vaø giuùp hieåm hoïa cuûa beänh AIDS khoâng trôû thaønh nguy haïi hôn. OÂng Lamptey baùo caùo raèng trong naêm 1990, Hoa Kyø chi tieâu 800 trieäu MK phoøng choáng AIDS, trong khi caùc quoác gia ñang phaùt trieån chæ söû duïng 600 trieäu MK. - THIEÂN-AÂN

3.3. Nuùi Raùc thuû ñoâ Manila ôû Phi luaät taân saäp laøm 71 ngöôøi ngheøo soáng trong khu vöïc bò thieät maïng

VietCatholic News. 11/7/2000 MANILA (Reuters) (VB) - Moät nuùi raùc khoång loà ñaõ saäp xuoáng laøm ít nhaát 71 ngöôøi cheát ngheït hoâm thöù hai 10-7 ôû moät vuøng ngoaïi thaønh Manila coù teân goïi laø "Vuøng Ñaát Höùa".

Ngoaøi ra coøn hôn 90 ngöôøi bò thöông khi ñoáng raùc chaát cao nhö nuùi saäp xuoáng 100 caên nhaø, phaàn lôùn laø nhaø bi-ñoâng. 9 tieáng ñoàng hoà sau khi raùc saäp, ngöôøi ta coøn nghe thaáy tieáng reân ræ trong ñoáng raùc khoång loà.

Caùc giôùi chöùc noùi möa naëng haït taàm taõ 5 ngaøy do traän baõo Kai-Tak gaây ra, ñaõ laøm neàn ñaát ôû chaân ñoáng raùc luùn xuoáng.

Khoaûng 300 binh só vaø ngöôøi tình nguyeän ñaõ vaát vaû coá bôùi ñoáng raùc tìm naïn nhaân, coâng taùc cuûa hoï bò trôû ngaïi vì thieáu duïng cuï caét, ñeøn ñieän yeáu vì maùy phaùt ñieän toài taøn. Nhieàu ngöôøi ñaõ phaûi caøo raùc baèng tay khoâng.

Ñoáng raùc naøy choàng chaát töø bao naêm nay vaãn laø bieåu töôïng cho söï ngheøo khoå cuûa ñaùm quaàn chuùng Phi Luaät Taân.

Hoàng Thaäp Töï noùi coøn 72 ngöôøi maát tích vaø hieän ñaõ coù 1,500 ngöôøi khoâng nhaø.

Nhaân vieân cöùu caáp sôï raèng soá töû coøn taêng nöõa khi hoï bôùi ñeán ñaùy ñoáng raùc saäp.

Baõo Kai-Tak ñaõ chuyeån veà phía Ñaøi Loan hoân chuû nhaät sau khi laøm 44 ngöôøi cheát ñuoái treân ñaûo Luzon cuûa Phi Luaät Taân. - THIEÂN-AÂN

3.4. Myõ ñoøi Nhaät haï giaù ñieän thoaïi mong ñaåy maïnh caùch maïng internet treân theá giôùi.

VietCatholic News. 11/7/2000 TOKYO - Tröôùc ngaøy khai dieãn hoäi nghò caùc cöôøng quoác trong nhoùm G-8 trong tuaàn tôùi, Hoa Kyø vaø Nhaät Baûn ngaøy Thöù 2 baét ñaàu thöông thuyeát taïi Tokyo ñeå coâng ty Nippon Telegraph and Telephone (töùc NTT) haï giaù bieåu ñoái vôùi caùc coâng ty caïnh tranh khi söû duïng caùc ñöôøng ñieän thoaïi ñòa phöông.

Cuoäc ñieàu ñình seõ ñöôïc ñöa leân caáp cao hôn, khi phuï taù ñaïi dieän thöông maïi Hoa Kyø Wendy Cutler tôùi Tokyo trong ngaøy Thöù 3, vaø Phoù Ñaïi Dieän thöông maïi Richard Fisher tôùi trong vaøi ngaøy keá tieáp.

Baùo chí Nhaät ñöa tin Tokyo seõ ñeà nghò moät giaûi phaùp dung hoøa laø NTT seõ haï giaù 22% trong 3 naêm.

Theo quan ñieåm cuûa Hoa Kyø, cöôùc phí cao cuûa NTT, moät coâng ty ñoäc quyeàn quoác doanh cuõ, hieän kieåm soaùt 90% thò tröôøng vieãn thoâng Nhaät Baûn, seõ haïn cheá söï phaùt trieån cuûa cuoäc caùch maïng tin hoïc.

Caùc nhaø phaân tích tin raèng neáu cuoäc thöông thuyeát veà cöôùc phí ñieän thoaïi giöõa Myõ vaø Nhaät khoâng ñem laïi keát quaû, hoäi nghò G-8 seõ khoù tieán trieån suoâng seû. - THIEÂN-AÂN