VietCatholic News. 14/6/2000 ROMA: Toång Thoáng YÙ, oâng Carlo Azeglio Ciampi ñaõ ban aân xa cho Mehmet Ali Agca, tay suùng Thoå Nhæ Kyø ñaõ aùm saùt Ñöùc Giaùo Hoaøng Gioan Phaoloâ ñeä nhò taïi Quaûng tröôøng Thaùnh Pheâroâ vaøo ngaøy 13 thaùng 5 naêm 1981.

Trong baûn tuyeân boá ngaøy 13 thaùng 6, phaùt ngoân vieân cuûa Toøa Thaùnh ,Tieán Só Joaqui Navarro-Valls noùi aân xaù ñöôïc ban cho trong thôøi gian cöû haønh Ñaïi Naêm Thaùnh 2000, ñaõ laøm cho Ñöùc Thaùnh Cha raát toaïi nguyeän.“Söï khoan dung oân hoøa trong dòp cöû haønh Naêm thaùnh ñaõ mang laïi cho caù nhaân Ñöùc Thaùnh Cha raát toaïi nguyeän thaäm chí moät söï caûm xuùc raát lôùn”

Agca ñöôïc thaû ra ngaøy 13 thaùng 6 töø traïi tuø ôû YÙ nôi anh ta bò toáng giam 19 naêm moät thaùng vì toäi coá saùt vôùi baûn aùn chung thaân. Ngay töø khi Toång Thoáng YÙ kí leänh aân xaù thì Boä Tröôûng Tö Phaùp ñaõ kí giaáy trao traû laïi cho Thoå Nhì Kyø, veà toäi gieát moät kí giaû tröôùc ñaây.

Theo baùo caùo, Ñöùc Giaùo Hoaøng ñaõ baøn qua Chính Phuû YÙ vaø Ngaøi uûng hoä vieäc aân xaù cho Agca, laø ngöôøi (Agca) töï tuyeán boá laø tuø nhaân göông maãu.

Vaøo ngaøy 13 thaùng 5 naêm 1981, Agca ñaõ baén Ñöùc Giaùo Hoaøng hai phaùt suùng, trong khi Ñöùc Thaùnh Cha ñang ñi treân xe ñoùn chaøo daân chuùng taïi Quaûng Tröôøng Thaùnh Pheâroâ.

Vöøa khi rôøi beänh vieän, Ñöùc Thaùnh Cha ñaõ tuyeân boá coâng khai raèng Ngaøi tha thöù Agca trong cuoäc aùm saùt naøy, maø cho ñeán ngaøy nay vaãn coøn bao truøm nhieàu bí aån.

Naêm 1983, Ñöùc Giaùo Hoaøng ñaõ ñeán thaêm Agca taïi traïi giam vaø Ngaøi ñaõ noùi chuyeän rieâng vôùi anh ta. Naêm 1987, meï cuûa Agca ñaõ ñeán Vatican ñeå gaëp rieâng Ñöùc Thaùnh Cha vaø xin Ngaøi can thieäp cho ñöùa con cuûa baø.

Laäp tröôøng cuûa Vatican ñöôïc theå hieän qua Ñöùc Thaùnh Cha ñaõ tha thöù cho Agca nhöng söï saép ñaët vaãn naèm trong tay neàn Tö Phaùp cuûa YÙ.

Trong leã phong chaân phöôùc cho hai treû ñöôïc Meï hieän ra taïi Fatima vaøo ñuùng ngaøy Ñöùc Thaùnh Cha bò aùm saùt vöøa qua. Moät phaàn cuûa bí maät Fatima thöù ba ñaõ ñöôïc coâng boá noùi ñeán vuï naøy, Ñöùc Thaùnh Cha ñöôïc cöùu soáng nhôø baøn tay cuûa Meï Fatima. Ñöùc Thaùnh Cha ñaõ ra chæ thò cho Boá Giaùo Lyù vaø Ñöùc Tin hoaøn taát ñeå coâng boá toaøn vaên bí maät Fatima trong thôøi gian tôùi ñaây.

Vaøo ngaøy 13 thaùng 5 naêm 1982, vaøo ñuùng moät naêm sau bò aùm saùt , Ñöùc Thaùnh Cha ñaõ qua Fatima Boà Ñaøo Nha, ñaët döôùi chaân töôïng Meï vieân ñaïn ñaõ baén vaøo thaân xaùc Ngaøi.

Ngaøi vieáng thaêm Fatima laàn nöõa vaøo naêm 1991 cuõng vaøo ngaøy thaùng maø Ñöùc Thaùnh Cha bò aùm saùt .

Ñoái vôùi Agca, ngöôøi ñaõ troán thoaùt taïi traïi tuø ôû Thoå Nhæ Kyø veà toäi gieát chuû buùt cuûa moät tôø baùo taïi nöôùc naøî Sau ñoù , Thoå Nhæ Kyø ñaõ xöû vaéng maët Agca vaø xöû töû hình. Naêm 1991, aân xaù ñaõ giaûm baûn aùn naøy coøn 10 naêm .

Agca ñaõ haêm doaï gieát Ñöùc Thaùnh Cha khi Ngaøi vieáng thaêm Thoå Nhæ Kyø vaøo naêm 1979. Tôùi naêm 1981, khi Agca baén Ñöùc Thaùnh Cha, anh ta bò baét lieàn ngay sau ñoù. Agca nhaän loãi veà phaàn mình nhöng sau naøy ñoåi yù vaø noùi anh coù lieân heä vôùi Bulgarian ñeå khuûng boá Ñöùc Thaùnh Cha.

Hai hình aûnh“tha thöù cho keû thuø” trong thaùng naøy laø Ñöùc Thaùnh Cha vaø Mehmet Ali Agca vaø Linh Muïc Charles Mentrup vôùi Marcus Finefrock, ngöôøi ñaõ ñaâm Ngaøi trong toøa giaûi toäi taïi Hoa Kyø. (Ngoïc Loan)

VietCatholic News. 13/6/2000 Hoâm qua, thöù hai 12/06/2000, Ñöùc Thaùnh Cha ñaõ ñaëc bieät caàu nguyeän cho treû con, ngöôøi giaø, phuï nöõ vaø taát caû nhöõng ai ñang phaûi chòu voâ vaøn nhöõng ñau khoå do leänh caám vaän taøn nhaãn suoát gaàn moät chuïc naêm cuûa Myõ gaây ra cho nhaân daân Iraq.

Ñöùc Thaùnh Cha ñaõ caàu nguyeän ñaëc bieät cho nhaân daân Iraq trong thaùnh leã khai maïc thöôïng hoäi ñoàng Chaldean. 18 Ñöùc Giaùm Muïc vaø caùc chuyeân vieân ñaõ tham döï thöôïng hoäi ñoàng. Thöôïng hoäi ñoàng ñaõ baét ñaàu hoâm qua vaø tieáp dieãn cho ñeán heát ngaøy thöù saùu 17/06/2000.

Giaùo Hoäi Coâng Giaùo theo nghi leã Chaldean taäp trung chuû yeáu ôû Iraq vôùi toång soá 300,000 giaùo daân trong ñaát nöôùc 22 trieäu daân naøy.

Sau khi ñaõ chaøo ñoùn Ñöùc Thöôïng Phuï thaønh Babylon, Raphael I Bidawid, Ñöùc Thaùnh Cha ñaõ baøy toû moái quan taâm saâu saéc ñoái vôùi nhöõng naïn nhaân voâ toäi cuûa chính saùch caám vaän do Myõ aùp ñaët leân Iraq. Ñöùc Thaùnh Cha ñaõ keâu goïi "vôùi taát caû caùc coá gaéng maïnh meõ hôn bao giôø heát, taát caû chuùng ta caàn daán thaân ñeå chaám döùt töùc khaéc noãi ñau khoå maø thöôøng daân Iraq ñang phaûi gaùnh chòu". (Nguyeãn Vieät Nam)

VietCatholic News. 15/6/2000 SAØI GOØN: Vaøo thaùng töø vöøa qua leã gioã 15 naêm coá Linh Muïc Nhaïc Só Hoaøng Kim laø moät thaønh vieân kì cöïu cuûa nhoùm CGKPV ( CAÙC GIÔØ KINH PHUÏNG VUÏ). Nhoùm CGKPV ñaõ coù moät cô sôû khang trang ñöôïc moät naêm nay treân ñöôøng Duy Taân taïi soá 60A nay laø ñöôøng Phaïm Ngoïc Thaïch, vaø vaøo cuoái naêm nay nhoùm seõ möøng 30 thaønh laäp. Nhaân dòp naøy Vietcatholic Network ñeán thaêm vaø phoûng vaán Linh Muïc Pascal Nguyeãn Ngoïc Tænh thuoäc doøng Anh em heøn moïn Phanxicoââ, thöôøng tröïc ban ñieàu haønh cuûa nhoùm CGKPV

Vietcatholic: Kính chaøo Cha, chuùng con trong nhoùm anh chò em coäng taùc vieân cuûa Linh Muïc Gioan Traàn Coâng Nghò , Giaùm Ñoác Vietcatholic Network, coù dòp veà ñaây thaêm laïi queâ höông xin ñeán thaêm Cha vaø thaêm cô sôû môùi cuûa Nhoùm

Cha Pascal Tænh: Thaät quí hoùa, môøi caùc anh chò leân taàng löûng laø phoøng khaùch ôû döôùi naøy xe coä qua laïi ñoâng oàn laém . Thoâi ñeå daãn ñi tham quan tröôùc, ôû ñaây coù 5 laàu , neáu ôû haûi ngoaïi veà coù leân xuoáng thì cuõng meät vì coù thang maùy ñaâu maø duøng… Naêm ngoaùi mình coù nhaän quaø cuûa Vietcatholic, nhöng thuù thaät khaû naêng ñieän toaùn cuûa mình thì yeáu laém hôn nöõa trong thôøi gian qua, anh em mình laøm vieäc caät löïc ñeå cho xong caùc baûn dòch . Ngoaøi nhöõng thö töø coâng vieäc ñoøi hoûi, haàu nhö mình khoâng thö töø gì cho ai. Coù theå laø baïn beø nghó mình laïnh nhaït , thöïc ra chæ vì coâng vieäc beà boän quaù. Vöøa lo laøm vieäc vôùi anh em, ít laø nhö anh em, vöøa moät mình doác coâng doác söùc xaây döïng ngoâi nhaø cho anh em coù nôi laøm vieäc , maát hôn hai kíloâ ñeán giôø naøy chöa laáy laïi ñöôïc. ÔÛ nöôùc ngoaøi coù maát 10 kí cuõng chaúng sao, thaân oám teo nhö mình qua caàu gioù thoåi cuõng bay…

Vietcatholic: Thaät söï chuùng con chæ bieát sô qua nhoùm PVCGK qua nhöõng cuoán Kinh Thaùnh môùi ñaây xuaát baûn taïi Cali troâng raát trang nhaû. Moät soá chò coù keå laïi vaøo naêm 1974, khi gheù thaêm caùc sô Bieån Ñöùc taïi Thuû Ñöùc, duøng loái cuûa Doøng Teân ñeå ñi qua, thaáy caùc Cha vaø caû moät tuû saùch ñeå ngoån ngang ñeán maát traät töï , hoûi ra thì môùi bieát caùc Cha möôïn phoøng trong moät tuaàn ñeå laø dòp ngoài laïi vôùi nhau maø dòch .

Cha Pascal Tænh: Ñuùng ñaáy , thöôøng caùc Cha ñeàu coù sinh hoaït ôû Giaùo Xöù hay caùc Doøng Tu, ngoài laïi vôùi nhau raát laø khoù, cho neân coù dòp thì phaûi kieám nôi yeân tónh , coi nhö laø tuaàn tónh taâm queân heát moïi chuyeän beân ngoaøi ñeå ngoài thaûûo vaø dòch vôùi nhau.

Vietcatholic: Xin Cha cho chuùng con bieát nhoùm baét ñaàu töø ñaâu vaø khôûi höùng vaøo luùc naøo maø ñeán nay ñaõ gaàn ñöôïc 30 naêm ?

Cha Pascal Tænh: CAÙC GIÔØ KINH PHUÏNG VUÏ laø teân moät cuoán saùch ñöôc. phieân dòch vaø xuaát baûn laàn ñaàu tieân taïi Saøigoøn vaøo naêm 1972. Ñoù laø coâng trình cuûa Nhoùm Phieân Dòch mang cuøng teân ñoù, ñöôïc thaønh laäp chæ moät naêm tröôùc, goàm moät soá linh muïc vaø tu só nhaèm muïc tieâu ban ñaàu laø phieân dòch cuoác saùch nguyeän ñöôïc canh taân theo saéc leänh cuûa Coâng ñoàng Vaticanoâ 2, vaø môùi ñöôïc phaùt haønh. Boán tuaàn kinh cuûa Phaàn Thöôøng Nieân ñöôïc phieân dòch vaø xuaát baûn töø naêm 1972 ñeán naêm 1974. Sau bieán coá 1975, nhoùm vaãn tieáp tuïc laøm vieäc, vaø xuaát baûn döôùi daïng saùch quay roâ-neâ-oâ, pha6`n coøn laïi cuûa saùch nguyeän goàm: Muøa Voïng vaø Muøa Giaùng Sinh ( 1975), Muøa Chay vaø Muøa Phuïc Sinh (1976) vaø Phaàn kính caùc Thaùnh (1977). Vaøo thôøi ñieåm naøy, ngoaïi tröø caùc baøi ñoïc giôø Kinh Saùch, baûnh dòch saùch nguyeän môùi cuõng ñaõ xong.

Vietcatholic: Nhö vaäy thì luùc ñaàu tieân chæ laø phaàn dòch caùc giôø kinh Phuïng Vuï, khi Cha noùi tôùi ñaây thì chuùng con nhôù laïi Giôø Kinh Phuïng Vuï nhö cuûa aên nuoâi soáng tinh thaàn trong ngaøy, khoâng nhöõng chæ daønh rieâng cho Tu Só nhöng cho caû Giaùo Daân. Keå ra ñoái vôùi Giaùo Daân nhö chuùng con nghe ñeán Giôø Kinh Phuïng Vuï thì cuõng caûm thaáy hôi laï ñaáy.

Töø moät baûn kinh Phuïng Vuï thì ñeán luùc naøo caùc Cha môùi nghó ñeán chuyeän dòch Kinh Thaùnh?

Cha Pascal Tænh: Cuøng laøm coâng vieäc noùi treân, anh chò em nhoùm phieân dòch CGKPV caøng xaùc tín raèng phaûi coù moät baûn dòch Kinh Thaùnh baèng tieáng Vieät: baûn dòch dó nhieân laø phaûûi ñuùng roài, nhöng chæ ñuùng maø thoâi thì chöa ñuû, coøn phaûi xuoâi tieáng Vieät, vaø trong möùc ñoä coù theå, phaûi ñeïp, pha/I hay. Vaø anh chò em oâm aáp hoaøi baõo laøm coâng vieäc ñoù. Nhöng môùi dòch ñöôc. 150 Thaùnh Vònh ñaõ thaáy thaám meät roài, thì toaøn boä cuoán Kinh Thaùnh bieát ñeán ñôøi naøo môùi xong? Vaø tieáp theo caùc Thaùnh Vònh, seõ dòch phaàn naøo trong Saùch Thaùnh ñaây ?

Vietcatholic: Nhö vaäy thì ngao ngaùn quaù, Nhoùm baét ñaàu ñi töø phaàn naøo trong Kinh Thaùnh tröôùc?

Cha Pascal Tænh: Moät khuynh höôùng muoán dòch cho xong phaàn coøn laïi cuûa caùc GKPV, töùc laø caùc baøi ñoïc giôø Kinh Saùch. Nhöng ña soá anh chò em laïi nghó: laøm vieäc ñoù thì cuõng toát thoâi, tuy nhieân chæ phuïc vuï ñöôïc cho nhu caàu cuûa moät soá nhoû laø caùc Linh Muïc vaø Tu só, ñang khi tuyeät ñaïi ña soá trong coäg ñoaøn Daân Chuùa chæ coù theå hoïp nhau ngaøy Chuùa nhaät, do ñoù caùc baøi ñoïc trong thaùnh leã Chuaù nhaät vaø leã troïng coù moät taàm voùc quan troïng hôn raát nhieàu. Ñoù laø lyù do khieán anh chò em khoâng nhöõng chæ phieân dòch caùc baøi ñoïc trong thaùnh leã Chuùa Nhaät vaø Leã troïng, nhöng coøn ñeà nghò theâm moät baûn dòch môùi cuûa Nghi thöùc Thaùnh Leã nöõa.

Vietcatholic: Khi nhoùm ñaõ tieán haønh soaïn thaûo vaø dòch ra thì nhoùm coù ñöôïc söï hoã trôï hay coâng nhaän ñeå ñöôïc coi nhö laø ñoäng löïc ñeå tieán tôùi khoâng?

Cha Pascal Tænh: Naêm 1983, Hoäi Ñoàng Giaùm Muïc Vieät Nam quyeát ñònh chaáp nhaän baûn dòch CGKPV cuûa Nhoùm nhö baûn dòch chính thöùc. Tuy nhieân, vì hoaøn caûnh chöa thuaän lôïi, neân maõi ñeán naêm 1990-1991 cuoán saùch veà caùc baøi ñoïc vaø nghi thöùc Thaùnh Leã, môùi ñöôïc Uûy Ban Phuïng Töï xuaát baûn.

Vietcatholic: Ñeå hoaøn thaønh moät cuoán Taân Öôùc , thì Nhoùm phaûi maát thôøi gian bao laâu ?

Cha Pascal Tænh: Trong suoát thôøi gian töø 1977 ñeán 1991, song song vôùi vieäc hoaøn chænh baûn dòch CGKPV, chæ rieâng caùc Thaùnh Vònh ñaõ söûa ñi söûa laïi tôùi boán laàn, anh chò em ñaõ tra tay vaøo vieäc phieân dòch Taân Öôùc. Ñeán cuoái naêm 1986 ñaõ coù baûn quay roâ-neâ-oâ ñaàu tieân. Töø naêm 1987, thoe gôïi yù cuûa Ñöùc TGM Nguyeãn Vaên Bình, anh chò em ñaõ tra tay vaøo coâng vieäc da6~n nhaäp vaø chuù thích baûn Taân Öôùc. Tuy nhieân, vì thieáu kinh nghieäm ôû giai ñoaïn ñaàu neân coâng vieäc naøy ñaõ keùo daøi trong nhieàu naêm. Maõi ñeán thaùng 6 naêm 1993 baûn baên môùi saõn saøng. Theo lôøi thænh caàu cuûa Nhoùm, toaø Toång Giaùm Muïc ñaõ ñöùng ra xin pheùp, vaø trung tuaàn thaùng 11 cuøng naêm ñaõ nhaän ñöôïc giaáy pheùp xuaát baûn 30 000 cuoán, vaø cuoán saùch phaùt haønh vaøo ngaøy 13 thaùng 8 naêm 1994. Tính ra thì maát thôøi gian 17 naêm ñeå hoaøn thaønh cuoán Taân Öôùc.

Vietcatholic: Nhö vaäy ngaøy 13 thaùng 8 phaûi coi laø moät bieán coá ñeå chuùng con ghi laïi trong chöông trình“Nhôù ngaøy naêm xöa” cuûa Vietcatholic Network?

Cha Pascal Tænh: Vaøo ngaøy 13 thaùng 8 taïi Toaø Toång Giaùm Muïc ñaõ laøm leã ra maét cuoán Kinh Thaùnh Taân Öôùc. Dó nhieân ñaây khoâng phaûi laø laàn ñaàu tieân Taân Öôùc ñöôïc dòch ra tieáng Vieät. Phía anh em Tin Laønh thì coù baûn dòch töø nhöõng naêm 1930 vaø ñeán nay coøn tieáp tuïc söû duïng. Phiaù Coâng Giaùo thì coù caùc baûn dòch cuûa Coá Chính Linh, cuûa Cha Gagnon, Doøng Chuùa Cöùu Theá, Cha Traàn Ñöùc Huaân, Cha Nguyeãn Theá Thuaán, Doøng Chuùa Cöùu Theá, Ñöùc Hoàng YÙ Trònh Vaên Caên, vaø gaàn ñaây nhaát laø cuûa Cha An Sôn Vò .

Tuy nhieân, cho ñeán nay, caùc baûn dòch ñeàu do caùc caù nhaân thöïc hieän. Nay laàn ñaàu tieân taïi Vieät Nam, Taân Öôùc ñöôïc phieân dòch khoâng phaûi do caù nhaân, nhöng laø do moät taäp theå, ñoù laø Nhoùm Phieân Dòch Caùc Giôø Kinh Phuïng Vuï.

Vietcatholic: Xin Cha coù theå cho chuùng con bieát thaønh phaàn cuûa Nhoùm goàm coù ai?
Cha Pascal Tænh: Teân taát caû nhöõng ngöôøi ñaõ goùp phaàn hình thaønh cuoán Taân Öôùc ñaõ ñöôïc ghi ôû ñaàu saùch goàm coù Traàn Ngoïc Thao, Nguyeãn Thò Sang, Ñoã Xuaân Queá, Hoaøng Ñaéc Aùnh, Thieän Caåm, Trònh Vaên Thaäm, Xuaân Ly Baêng, Nguyeãn Coâng Ñoan, Nguyeãn Höõu Phuù, Traàn Phuùc Nhaân, Cha coá Hoaøng Kim, Nguyeãn Vaên Hoaø, Nguyeãn Taát Trung vaø mình. Coøn rieâng phuï tröông 3 veà nhöõng chuû ñeà lôùn trong Kinh Thaùnh thì laø baûn dòch cuûa Nguyeãn Ngoïc Rao, Nguyeãn Cao Sieâu, Nguyeãn Thònh Phöôùc, Ñinh Huyønh Hoa, Nguyeãn Cao Luaät, Nguyeãn Ñaït Tam, Hoaøng Ngoïc Leã, Nguyeãn Phöôùc. Ngoaøi ra coøn coù caùc anh chò thö kyù vaø saép chöõ . Moät soá trong soá treân, vì lyù do naøy hay lyù do khaùc, khoâng coøn sinh hoaït vôùi Nhoùm nöõa. Vaøo ñaàu naêm 1994, ngoaøi moät caûm tình vieân vaø hai ngöôøi ñang thöïc taäp, Nhoùm goàm 14 thaønh vieân chính thöùc. Trong soá naøy coù 1 giaùo daân, 1 Nöõ tu ( Doøng Ñöùc Ba; caùc thaønh vieân coøn laïi ñeàu laø nam Tu só, ña soá laø Linh Muïc , 4 thuoäc doøng Ña Minh, 2 Doøng Chuùa Cöùu Theá, 2 Doøng Teân, 1 Doøng Thaùnh Theå, 1 Doøng Phanxicoâ, 1 tu hoäi Xuaân Bích vaø 1 tu hoäi Jesus Caritas. Vì phaûi ñaûm nhieäm moät soá coâng vieäc trong caùc coäng ñoaøn tu cuûa mình neân anh chò em laøm vieäc chung vôùi nhau töø 2 ñeán 5 ngaøy moãi tuaàn. Veà phöông dieän chuyeân moân, hieän taïi Nhoùm coù 9 chuyeân vieân Kinh Thaùnh, trong soá naøy 4 ngöôøi ñöôïc ñaøo taïo taïi choã; nhöõng ngöôøi coøn laïi laøm vieäc trong caùc laõnh vöïc khaùc nhö phuïng vuï, thaùnh nhaïc, huaán giaùo hoaëc vaên chöông. Taát caû ñeàu coù ít nhieàu kinh nghieäm muïc vuï. Taïi hoïc vieän lieân doøng vöøa môùi thaønh laäp, 4 ngöôøi trong Nhoùm ñöôïc môøi daïy Kinh Thaùnh, 1 ngöôøi daïy Phuïng Vuï, vaø 1 ngöôøi daïy Thaàn hoïc bí tích.

Töø naêm 1987, Nhoùm ñaõ nhaän lôøi Ñöùc Cha Chuû Tòch Uûy Ban Phuïng Töï cuûa Hoäi Ñoàng Giaùm Muïc Vieät Nam môøi moät soá anh em vaøo Uûy Ban. Hieän taïi Uyû Ban goàm 16 thaønh vieân, trong soá ñoù Nhoùm chieám moät nöûa.

Vietcatholic: Chuùng con vaãn thöôøng quan nieäm laøm vieäc moät mình thì sao cuõng ñöôïc, nhöng laøm vieäc taäp theå thì nhieàu phöùc taïp, xin Cha cho chuùng con bieát phöông phaùp laøm vieäc taäp theå cuûa Nhoùm nhö theá naøo ?

Cha Pascal Tænh: Tuy khoâng coá tình löïa choïn, nhöng Nhoùm ñaõ baét ñaàu phieân dòch coù leõ phaàn khoù nhaát cuûa Saùch Thaùnh, ñoù laø caùc Thaùnh Vònh. Ngay töø ñaàu, anh chò em ñaõ sôùm nhaän ra raèbng moät caù nhaân seõ khoâng sao kham noåi moät coâng vieäc vöøa khoù khaên, vöøa phöùc taïp nhö theá.

Baûn vaên ñöôïc phieân dòch luoân do moät anh chò em chuyeân vieân Kinh Thaùnh chuaån bò tröôùc. Baûn thaûo laøm xong ñöôïc ñöa ra trao ñoåi trong Nhoùm. Cuoäc thaûo luaän döïa treân baûn goá, nhöng ñoàng thôøi anh chò em cuõng ñoái chieáu vôùi caùc baûn dòch hieän coù nhö Hy Laïp, La Tinh, Phaùp, Anh, Ñöùc, YÙ, Taây Ban Nha, Trung Hoa vaø dó nhieân Vieät Nam. Chæ rieâng caùc baûn dòch baøng Phaùp vaên, Nhoùm ñaõ tham khaûo tôùi 10 baûn dòch khaùc nhau.

Vietcatholic: Moät khi ñaõ thoûa thuaän vôùi nhau veà yù nghóa roài, thì chuùng con laïi thaáy raéc roái laøm sao ñeå chuyeån qua tieáng Vieät. Noùi tieáng Vieät chæ caàn ‘haén gioïng”laø ñaõ ñoååi daáu roài! Tuïi con hoûi “ñi ñaâu?”, coù ngöôøi laïi hoûi “ñi ñaâu ñoù?”, nhö caùc Cha Doøng Phanxicoâ thöôøng goác ngöôøi Trung, caùc Cha laïi hoûi“Ñi moâ ?”. Theá thì trong Nhoùm giaûi quyeát theá naøo?

Cha Pascal Tænh: Moät khi thoûa thuaän vôùi nhau veà yù nghóa roài, vaán ñeà laø laøm sao chuyeån qua tieáng Vieät theá naøo ñeå khoûi choùi tai ngöôøi nghe. Chæ xin ñan cöû moät ví duï trong Thaùnh Vònh 84,11b, theo baûn dòhc cuûa Uûy Ban Giaùm Muïc veà Phuïng Vuï laø “Coâng lyù vaø hoøa bình hoân nhau aâu yeám ”. Thaät ra thì ”hoân nhau aâu yeám” ñoái vôùi ngöôøi Vieät Nam khoâng phaûi laø chuyeän laï vaø ñoái vôùi Taây Phöông laø chuyeän thöôøng tình, nhöng phong tuïc taäp quaùn cuûa chuùng ta khoâng cho pheùp hoân nhau ngoaøi ñöôøng phoá, laïi caøng khoâng hoân nhau trong nhaø thôø. Thaønh ra Nhoùm môùi ñeà nghò moät kieåu noùi muoán hieåu sao thì hieåu maø vaãn loät ñöôïc yù nghóa cuûa baûn goác: “Hoøa bình coâng lyù ñaõ giao duyeân ”

Chöa heát, tieáng Vieät voán laø moät ngoân ngöõ raát giaøu nhaïc tính, neân khi thöïc hieän moät baûn dòch ñeå nghe hay ñoïc lôùn tieáng, caàn chuù yù ñeán aâm thanh vaø tieát ñieäu. Moät ví duï veà aâm thanh trong Thaùnh Vònh 77,63a: “Löûa chính chieán huûy dieät ñôøi trai traùng ”. Xeùt veà töø thì khoâng coù vaán ñeà. Nhöng veà aâm thanh, taïi ba ñieåm nhaán chöõ chieán, dieät, traùng, chuùng ta coù caùc daáu : saéc, naëng, saéc. Theá nhöng trong caâu naøy, töø chinh chieán laø moät töø coù theå ñeå nguyeân, maø cuõng coù theå ñaûo ngöôïc thaønh chieán chinh . Trong caâu treân, neáu ta ñaûo ngöôïc töø naøy thì aâm thanh seõ khaùc ngay: “Löûa chieán chinh huûy dieät ñôøi trai traùng ”, töùc laø bình thöôïng, naëng, saéc.

Cho theâm moät ví duï cuoái cuøng laø veà tieát ñieäu. Aâm nhaïc chæ coù hai loaïi nhòp: 2 hay 3. Ví duï thô luïc baùt, bình thöôøng chæ söû duïng nhòp 2, nhöng ñeå khoûi nhaøm chaùn, coù luùc Nguyeãn Du ñaõ thay ñoåi tieát taáu moät caùch tuyeät vôøi:

Mai coát caùch/ tuyeát tinh thaàn (töùc laø 3 + 3)
Moãi ngöôøi/ moät veû/ möôøi phaân/ veïn möôøi (töùc laø 2+2+2+2)

Trong baûn dòch ñaàu tieân Thaùnh Ca Danien ñoaïn 3 caâu 57-88 ñöôïc dòch vaøo naêm 1972 goàm toaøn nhöõng caâu 8 chuõ nhòp 2 chaúng haïn:

Chuùc tuïng/ Chuùa ñi/ ñoài xanh/ nuùi bieác (2+2+2+2)
Nay ñöôïc ñoåi thaønh

Chuùc tuïng/ Chuùa ñi/ naøy ñoài xanh/ nuùi bieác (2+2+3+2)

Nhö vaäy toùm laïi ñeå coù theå toân troïng caùc theå loïai khaùc nhau cuûa Saùch Thaùnh, ñeå coù theå vöøa giöõ ñöôïc yù nghóa cuûa lôøi Chuùa, vöøa coá sao cho caâu vaên ñöôïc saùng suûa, goïn gaøng, deà hieåu, vaø ñaït tôùi moät möùc ñoä ngheä thuaät naøo ñoù, khoângoù giaûi phaùp naøo baûo ñaûm hôn giaûi phaùp anh chò em ñaõ löaï choïn, ñoù laø chaáp nhaän caùc khaû naêng khaùc bieät ñeå boå tuùc cho nhau chaáp nhaän cuøng laøm vieäc chung vôùi nhau.

Vietcatholic: Khi cuoán Kinh Thaùnh Taân Öôùc hoaøn thaønh, thì Nhoùm baét ñaàu nghó ngay ñeán boä Cöïu Öôùc coù ñuùng nhö vaäy khoâng?

Cha Pascal Tænh: Trong khi cuoán Taân Öôùc leân khuoân thì baûn dòch Cöïu Öôùc cuõng ñaõ hoaøn thaønh. Tuy nhieân coøn phaûi maát moät thôøi gian nöõa ñeå hoaøn chænh baûn dòch, ñoàng thôøi soaïn thaûo caùc daãn nhaän vaø chuù thích. Taäp ñaàu tieân cuûa Cöïu Öôùc laø caùc saùch Ngoân Söù. Vaø saùch naøy hoaøn thaønh vaø cho in vaøo naêm 1995. Vaø öôùc mong cuûa anh chò em trong nhoùm vôùi ñaø naøy thì toaøn boä Kinh Thaùnh vôùi daãn nhaäp vaø chuù thích seõ hoaøn taát tröôùc cuoái theá kyû . Nhöng ñeán naêm 1998 thì coi nhö hoaøn taát.

Vietcatholic: Xong toaøn boä thì trong Nhoùm coù döï tính dòch caùc saùch khaùc khoâng ?

Cha Pascal Tænh: Ñieàu ñoù khoù noùi, nhöng cho duø coù hoaøn taát, thì cuõng phaûi ngoài duyeät laïi vaø söûa ñoåi. Nhö ñaõ noùi luùc ñaàu thì baûn Thaùnh Vònh cuõng ñaõ söûa ñoåi tôùi boán laàn. Coøn caùc baûn dòch khaùc nhö boä Giaùo Lyù hay caùc hieán chöông thì cuõng phaûi ñeå daønh phaàn cho caùc Cha khaùc nöõa chöù! Daønh laøm heát thì kham sao noåi . Nhöng chuyeän töông lai thì khoâng bieát tröôùc ñöôïc, rieâng mình thì nay ñaõ 65 tuoåi roài ñaâu coøn nhieàu thôøi gian maø sinh hoaït vôùi anh chò em trong Nhoùm maõi ñöôïc.

Vietcatholic: Tröôùc khi coù moät cô sôû khang trang nhö theá naøy , Nhoùm cuûa Cha thöôøng sinh hoaït ôû ñaâu?

Vietcatholic : Ngay töø ñaàu Nhoùm ñaët truï sôû taïi tu vieään Mai Khoâi ñöôøng Tuù Xöông, sau ñoù thì dôøi veà taïi Toaø Toång Giaùm Muïc . Keå töø khi Ñöùc Cha Phaïm Minh Maãn leân laøm Toång Giaùm Muïc thì trong toaø Giaùm Muïc coù theâm nhieàu sinh hoaït .Vaø keå töø naêm qua thì Nhoùm dôøi ra ngoaøi truï sôû môùi. Coâng vieäc naøy cuõng do raát nhieàu aân nhaân giuùp ñôõ .
Vietcatholic: Trong khoaù Trieát Thaàn vaøo cuoái naêm qua ñöôïc toå chöùc taïi Cali Hoa Kyø, coù nhieàu Cha thuyeát trình vôùi nhieàu ñeà taøi phong phuù . Trong ñoù chuùng con nhôù Gíaùo Sö Traàn Ñoaøn ôû Ñaøi Loan cuõng laø thuyeát trình vieân trong khoaù, noùi ñuøa theá naøy“Aên côm Taøu, ôû nhaø Taây, laáy vôï Nhaät”. Khi vöaø böôùc voâ coång, chuùng con thaáy huy hieäu ôû treân coång maø thaáy raát laø quen treân caùc saùch Thaùnh Kinh ôû Hoa Kyø. Cha coù nghó raèng, Cha laøm vieäc cho Ta maø ôû nhaø Taây khoâng !?

Cha Pascal Tænh: Mình ñaâu daùm nghó ñeán chuyeän ñoù , huy hieäu hay goïi laø bieåu töôïng ôû ngay coång coù yù nghóa nhö theá naøy:

Moãi moät voøng troøn laø moät ñaàu ngöôøi.
Döôùi moài caùi ñaàu laø moät cuoán saùch môû ra.
Goùc cuûa boâán cuoán saùch laøm thaønh caây Thaùnh Giaù.
Nhö theá bieåu töôïng mang yù nghóa : Ngöôøi töù phöông ñoïc Lôøi Chuùa döôùi aùnh saùng cuûa Chuaù KiToâ. Bieåu töôïng naøy möôïn cuûa moät cuoán Thaùnh Kinh do Lieân Hieäp Thaùnh Kinh hoäi xuaát baûn taïi Hoa Kyø. Vaø saùch Kinh Thaùnh Vieät Nam xuaát baûn cuõng do söï giuùp ñôõ cuûa hoäi naøy.
Vietcatholic: Cha vaø caùc anh chò em trong nhoùm coù dòp ñi ra haûi ngoaïi chöa ?
Nhieàu anh em luùc tröôùc ñaõ tu hoïc töø nöôùc ngoaøi, moät soá sau naøy cuõng ñaõ coù dòp nhöng thöôøng laø vieäc hoïp hay muïc vuï hay chöõa beänh. Nhö Cha Traàn Phuùc Nhaân vaøo naêm ngoaùi ñaõ ñeán Hoa Kyø ñeå chöõa maéét , Cha Queá hieän taïi ñang ôû taïi Canada vaøo ñaàu thaùng 7 theo chöông trình Cha seõ qua Hoa Kyø coù theå Cha seõ giaûng phoøng taïi moät soá nôi roài veà laïi Canada ñoùn töôïng Meï Thaùnh Du…

Vietcatholic: Coøn rieâng Cha thì sao?

Cha Pascal Tænh: Mình thì vaøo cuoái naêm 1994 coù ñi Nhaät töø muøng 8 tôùi 14 thaùng 12 . Ngöôøi ta môøi ñi hoïp, nhöng ñöôc. giaáy thì ñaõ hoïp xong roài, nhöng anh em taát caû 4 ngöôøi cuõng quyeát chí ñi.

Vietcatholic: Caûm töôûng cuûa Cha thaáy theá naøo?

Cha Pascal Tænh: Thaáy ngöôøi ta quaù giaàu , quaù vaên minh, hoaøn toaøn xa laï vôùi mình. Naêm möôi naêm sau chieán tranh ôû Nhaät, ngöôøi thua ñaõ theo kòp ngöôøi thaéng veà neáp soáng vaên minh cuõng nhö veà khoa hoïc kó thuaät. Ñoù laø chuyeän phaûi laøm mình suy nghó. Nöôùc Nhaät maïnh vì ngöôøi Nhaät chòu khoù laøm vieäc, vaø tinh thaàn raát cao neáu khoâng noùi laø khe khaét. Nhöng xaõ hoäi Nhaät hoâm nay cuõng maéc phaûi côn beänh cuûa caùc xaõ hoäi Taây Phöông noùi chung, ñoù laø chæ bieát coù vaät chaát. Coá söùc laøm ñeå höôûng thuï, vaø muoán höôûng thuï thì phaûi laøm; con ngöôøi ñang laøm noâ leä cho tieän nghi, cho cuûa caûi vaät chaát. Thaønh ra khi ñi veà, anh em hoûi yù kieán, mình noùi: ñi thì vui, veà vui hôn. Khoâng phaûi chæ vì ñaây môùi laø queâ cha ñaát toå cuûa mình, nhöng coøn vì ôû ñaây mình ngheøo, vaø coù leõ vì theá mình caàn Chuùa. ÔÛ Nhaät thì Phaät cuõng thöøa, Chuùa cuõng thöøa, vì caù gì ngöôøi ta cuõng ñaõ coù heát roài.

Vietcatholic: Cuoái naêm nay thì Cha vaø Nhoùm seõ möøng 30 naêm, nhìn laïi moät haønh trình ñaõ qua Cha caûm töôûng theá naøo ?

Cha Pascal Tænh: Nhìn laïi cuoäc haønh trình ñaõ qua vôùi bieát bao thaêng traàm, anh chò em chæ coù theå caùm ôn Chuùa ñaõ cho mình gaëp nhau trong moät chí höôùng vaø coá gaéng chung, ñoù laø cuøng nhau phuïc vuï Lôøi Chuaù. Ai ñaõ coù kinh nghieäm laøm vieäc chung thì bieát phaûi hy sinh nhö theá naøo. Tuy nhieân ñoù laø caùi giaù phaûi traû ñeå chính baûn thaân moãi ngöôøi ñöôïc phong phuù theâm. Chaéc chaén khoâng phaûi chuyeän tình côø neáu ña soá caùc thaønh vieân cuûa Nhoùm laø nhöõng tu só. Ñôøi soáng coäg ñoaøn ñaõ cho moãi ngöôøi thaáy khaû naêng cuõng nhö giôùi haïn cuûa mình. Chính nhôø bieát chaáp nhaän nhau maø anh chò em ñaõ vöôït qua ñöôïc bao nhieâu khoù khaên, trôû ngaïi, vaø ñaït tôùi keát quaû maø moät caù nhaân khoâng bao giôø ñaït tôùi.

Vietcatholic: Chuùng con caùm ôn Cha nhieàu laém, hoâm nay chuùng con hoïc ñöôïc nhieàu ñieàu chæ daïy cuûa Cha thaät phong phuù vaø höõu ích. Chuùng con xin chuùc Cha vaø Nhoùm phieân dòch luoân doài daøo söùc khoûe vaø nhieàu Thaùnh Aân ñeå tieâáp tuïc phuïc vuï coâng vieäc Giaùo Hoäi ngaøy hoâm nay. Rieâng Cha thì theá naøo Cha seõ laáy laïi ñöôïc“hai kí loâ ñaõ maát”, xin Cha caàu nguyeän cho chuùng con.

Cha Pascal Tænh: Cho mình gôûi lôøi thaêm Cha Giaùm Ñoác vaø caùc Cha , rieâng caùc anh chò thì mình caàu mong cho caùc anh chò vaø gia quyeán thaät nhieàu ôn Chuùa ñeå nôi xöù laï queâ ngöôøi, hoïc hoûi ñöôïc caùi hay cuûa ngöôøi vaø giuõ ñöôïc caùi hay cuûa mình , vaø luoân luoân nhôù mình laø con caùi Chuùa . Möøng gaëp ñöôïc caùc anh chò vaãn bình an, nhöng möøng hôn nöõa laø khi thaáy caùc anh chò vaãn quan taâm ñeán coâng vieäc chung. Mình taëng cho caùc anh chò moät baøi thô do mình chuyeån dòch töø nhaø thô Charles Singer, baøi coù yù nghóa vôùi töïa ñeà “TRO”, ñeå nhôù raèng mình cuõng nhö caùc anh chò cuõng seõ thaønh“TRO”. Nhôù caàu nguyeän cho nhau. (Ngoïc Loan)

VietCatholic News. 15/6/2000 QUI NHÔN : Ñaøo taïo Giaùo Lyù vieân vaø huaán luyeän tín lyù cho baäc phuï huynh laø nhöõng bí quyeát nhaân toá ñeå hoài sinh laïi giaùo phaän Qui Nhôn, nôi ñöôïc coi laø daân soá coâng giaùo ñaõ giaûm thieåu raát nhieàu vì chieán tranh Vieät Nam.

Ñöùc Giaùm Muïc Pheâroâ Nguyeãn Soaïn thuoäc giaùo phaän Qui Nhôn ñaõ noùi raèng, Giaùo Phaän cuûa Ngaøi ñaõ hoài phuïc laïi sinh khí , nhôø vaøo söï tham gia cuûa tu só vaø giaùo daân qua caùc hoaït ñoäng cho daân ñòa phöông, caû veà hai maët muïc vuï vaø kinh teá xaõ hoäi.

Ñöùc Cha Soaïn ñaõ noùi“Ngöôøi chaên chieân phaûi bieát ñoaøn chieân cuûa mình, vaø ngöôøi tín höõu phaûi bieát ngöôøi chuû chaên”. Ngaøi laø ngöôøi thay theá Ñöùc Cha Phaoloâ Huyønh Ñoâng Caùc ñöôïc nghæ höu. Ñöùc Cha Caùc, cöïu Giaùm Muïc Qui Nhôn ñaõ qua ñôøi vì beänh xuaát huyeát naõo vaøo ngaøy 3 thaùng 6 vöøa qua.

Theo thoáng keâ vaøo naêm 1963 cho bieát Giaùo Phaän Qui Nhôn coù 48 Giaùo Xöù, 605 Giaùo hoï (hoï leû) vaø 116 882 giaùo daân Coâng Giaùo. Soá giaùo xöù ñaõ giaûm coøn 41 vaøo naêm 1974 vaø coøn laïi 39 vaøo naêm 1999 vôùi toång soá 55 751 Giaùo Daân coøn laïi.

Trong suoát thaäp nieân 60, trong thôøi kì chieán tranh Vieât Nam, coäng ñoaøn Coâng Giaùo saàm uaát trôû neân eøo oït hôn vì aùp löïc vaø söï hoang taøn cuûa nhieàu nhaø thôø, Nhieàu ngöôøi Coâng Giaùo ñaõ rôøi khoûi nhöõng laøng cuûa hoï vaø ñi laäp nghieäp phaàn lôùn ôû caùc Giaùo Phaän mieàn nam cuûa Nha Trang vaø Xuaân Loäc. Moät soá ñoâng khaùc ñaõ vöôït bieân trong thôøi kì haäu chieán.

Nhöõng cuoäc di taûn haøng loaït ñaõ ñeå laïi raát ít nhaø thôø vaø Giaùo Daân Coâng Giaùo taïi caùc vuøng phía Baéc cuûa Bình Ñònh, laø moät trong ba tænh thuoäc Giaùo Phaän Qui Nhôn.

“Chæ coøn 10 Giaùo Xöù taïi caùc ñiaï ñieåm khaùc nhau cuûa vuøng naøy, nhöng baây giôø chæ coøn duy nhaát laø moät Giaùo Xöù, ñaõ khieán cho nhieàu Giaùo Daân phaûi ñi döï Thaùnh Leã caùch ñoù töø 30 tôùi 40 caây soá”. Ngaøi cuõng noùi theâm laø ñieàu naøy coù theå hieåu ñöôïc taïi sao hoï ñi nhaø thôø chæ moät vaøi laàn trong naêm.

Ñöùc Cha Soaïn cuõng giaûi thích söï ra ñi cuûa Giaùo Daân Coâng Giaùo ñaõ khieán cho Giaùo Phaän trôû thaønh moät laõnh thoå truyeàn giaùo. Söï kieän cho thaáy laø toång soá Giaùo Daân Coâng Giaùo chæ chieám coù 1.8% treân toaøn daân soá taïi Giaùo Phaän, cho neân ñoù laø moät thaùch thöùc ñeå truyeàn rao Tin Möøng vaø phaûi ñaøo taïo caùc nhaø truyeàn giaùo cho Giaùo Phaän.

Ngaøi cuõng nhaän ñònh trong tröôøng hôïp nhö theá, Giaùo Lyù vieân ñöôïc chöùng minh laø nhöõng ngöôøi truyeàn rao Phuùc Aâm coù hieäu quaû nhaát.

“Ñaây laø truyeàn thoáng khi trôû veà theá kyû thöù 19, ñöôïc giaùo huaán bôûi Giaùm Muïc Cuenot Theå , laø moät Thöøa Sai ngöôøi Phaùp ñaõ chòu töû ñaïo vaø ñaõ ñöôïc phong thaùnh vaøo naêm 1988“.

“Thaùnh Töû Ñaïo ñaõ soáng trong thôøi ñieåm cöôõng böùc cuøng cöïc, nhöng vieäc truyeàn giaùo cuûa Ngaøi ñaõ ñi ñeán thaønh coâng, taï ôn nhöõng coá gaéng cuûa Ngaøi trong vieäc laäp ba nhoùm truyeàn giaùo“.

Hoï laø nhöõng ngöôøi trí thöùc, nhöõng ngöôøi laõnh ñaïo trong Giaùo Xöù ñöôïc goïi laø “Oâng Caàu” hay“Oâng Bieân”, ñaïi khaùi töông ñöông vôùi nhöõng thaønh vieân trong Hoäi Ñoàng Nhaø Xöù, nhöõng tay treû ñaõ phuï giuùp caùc Linh Muïc trong nhieàu coâng vieäc muïc vuï khaùc nhau.

Ñeå tieáp tuïc nguoàn tónh maïch naøy, Giaùo Phaän ñaõ nhaém troïng ñieåm ñeå ñaøo taïo caùc Giaùo Lyù vieân, maø Ñöùc Cha ñaõ cho bieát hieän nay con soá leân tôùi gaàn 2500 ngöôøi . Chöông trình ñaøo taïo ñöôïc toå chöùc 10 ngaøy trong naêm cho nhieàu nhoùm Giaùo Lyù vieân khaùc nhau ñeå cuûng coá vaø ñaøo saâu cho hoï kieán thöùc veà Giaùo huaán Hoäi Thaùnh vaø Muïc Vuï.

Ñöùc Cha coøn cho bieát ngoaøi coâng vieäc daïy Giaùo Lyù, caùc Giaùo Lyù vieân coøn coù khaû naêng ñeå giuùp caùc caëp vôï choàng gaëp nhöõng khoù khaên trong ñôøi soáng hoân nhaân , toå chöùc leân lôùp vaø ngay caû tìm kieám coâng aên vieäc laøm cho daân ñòa phöông.

Ñöùc Cha Pheâroâ Nguyeãn Soaïn coøn cho bieát theâm Giaùo Phaän cuûa Ngaøi thöôøng toå chöùc caùc khoaù cho baäc phuï huynh chia thaønh nhöõng nhoùm nhoû nhaèm cuûng coá ñôøi soáng Kitoâ höõu.

“Trong tình traïng hieän taïi ôû Vieät Nam, khi gaëp khoù khaên hoaït ñoäng cho nhöõng toå chöùc theo truyeàn thoáng cuûa Giaùo Hoäi, söù maïng toâng ñoà nôi gia ñình ñöôïc coi laø caùch toát nhaát ñeå cuûng coá ñöùc tin vaø nhöõng giaù trò khaùc cuûa con ngöôøi cho theá heä töông lai”.

Ñöùc Cha cuõng cho bieát Giaùo Phaän cuûa Ngaøi cuõng quan taâm ñeå taïo neân coâng aên vieäc laøm cho daân , ñaëc bieät laø cho giôùi treû . Ngaøi ñaõ daãn chöùng veà ñeà aùn thaønh laäp haõng deät ñeå taïo vieäc laøm cho khoaûng 300 ngöôøi.

Maëc daàu nhöõng ngöôøi laøm vieäc trong chöông trình naøy chæ kieám khoaûng 30 Myõ Kim moät thaùng, nhöng coâng vieäc laøm cho hoï baän roän vaø giuùp ngaên ngöøa nhöõng teä naïn xaõ hoäi.

Giaùo Phaän Qui Nhôn ñöôïc thaønh laäp vaøo naêm 1844 hieän nay coù boán nhaø thôø lôùn laø nhaø thôø Chaùnh Toaø Qui Nhôn, Nhaø thôø Laøng Soâng, Nhaø thôø Thaùnh Steâphanoâ vaø nhaø thôø Ñaïi Bình.

Caùch ñaây hôn moät naêm vaøo naêm ngoaùi ngaøy 12 thaùng 5 naêm 1999, Ñöùc Cha Coá Phaoloâ Huyønh Ñoâng Caùc ñaõ phong chöùc Linh Muïc cho 6 thaøy thuoäc Giaùo Phaän Qui Nhôn, trong soá coù Taân Linh Muïc FX Traàn Ñaêng Ñöùc laø ngöôøi cuoái cuøng coøn laïi trong lôùp ñaøo taïo taïi Giaùo Phaän . Caùc Taân Linh Muïc khaùc ñeàu hoïc taïi Ñaïi Chuûng Vieän Sao Bieån Nha Trang . Ñaây ñöôc. coi laø cuoäc phong chöùc nhieàu Linh Muïc nhaát cuûa Giaùo Phaän Qui Nhôn keå töø naêm 1975. (Ngoïc Loan)

1.5. Hai Baø Laõo Ñeå Gia Taøi Baïc Trieäu Cho Quyõ Baùc AÙi Coâng Giaùo

Tin Luaân Ñoân (CWN) – Hai cuï giaø Coâng Giaùo ñaõ taän tuî caû ñôøi laøm vieäc cho moät giaùo xöù nay laïi ñeå laïi gia taøi 27 trieäu baûng Anh cho quõy baùc aùi.

Trong 20 naêm, cuï Mary Coyle vaø Florence Reakes soáng chung trong moät chung cö boán phoøng gaàn Luaân Ñoân vaø daønh thôøi giôø nhaøn roãi ñeå nöôùng baùnh gaây quyõ cho giaùo xöù vaø queùt doïn nhaø thôø.

Hai cuï khoâng cho bieát roõ phöông caùch ñaàu tö soá tieàn cuûa hoï, nhöng caû hai ñaõ thaønh laäp Quyõ Albert Hunt ñeå phaân phoái taøi chaùnh cuûa hoï sau khi cheát. Coù khoaûng 350 nguyeân do chính ñaùng – keå caû caùc chöông trình thanh thieáu nieân vaø cho ngöôøi voâ gia cö – seõ ñöôïc söï trôï giuùp töø ngaân quyõ naøy.

Cha xöù Daniel Donovan, töøng bieát cuï Coyle trong 12 naêm, noùi raèng caùc giaùo daân ôû ñaây thaät ngaïc nhieân khi bieát giaù trò taøi saûn cuûa cuï.

Cha noùi vôùi tôø Daily Telegraph: "Caû hai cuï ñeàu tham döï moïi sinh hoaït ôû giaùo xöù, nhöng chuùng toâi khoâng bao giôø bieát hoï coù nhieàu tieàn nhö vaäy. Hoï soáng raát ñôn giaûn. Cuï Coyle giuùp queùt doïn nhaø thôø vaø nöôùng baùnh cho chuùng toâi."

Cha phoù xöù laø Hubert Condron noùi raèng, hai cuï "raát deã thöông," raát taän tuïy cho nhaø thôø. Ngaøi cuõng ngaïc nhieân veà soá taøi saûn cuûa hai cuï. Cha noùi, "Hoï soáng raát thanh baïch. Baïn khoâng theå naøo bieát ñöôïc hai cuï coù nhieàu tieàn nhö vaäy." (Ngöøôi Tín Höõu)

VietCatholic News. 14/6/2000 SAIGON (VB) -- UÛy Ban Trung Öông Canh Taân Quaûn Lyù Doanh Nghieäp CSVN öôùc löôïng 429 ngaøn coâng nhaân seõ maát vieäc do keát quaû chöông trình taùi caáu truùc neàn kinh teá quoác doanh vaø coå phaàn hoùa töø nay ñeán naêm 2005. Theo con soá öôùc löôïng cuûa chuyeân vieân Ngaân Haøng Theá Giôùi, con soá thaát nghieäp seõ cao hôn, laø 600 ngaøn ngöôøi.

Keá hoaïch caûi toå vaø coå phaàn hoùa bò trì chaäm vì lyù do treân, vaø cuõng vì caùc xí nghieäp quoác doanh hieän nay nôï ngaân haøng toång trò giaù treân 221 ngaøn tæ ñoàng VN.

Theo Phoù Giaùm ñoác Sôû Coå Phaàn Hoùa thuoäc Boä Taøi Chaùnh CSVN, taøi trôï cuûa ngoaïi quoác laø caàn thieát, nhöng chöa coù ñònh cheá taøi chaùnh quoác teá naøo nhaän lôøi. Chính quyeàn CSVN khoâng muoán theo khuoân maãu cuûa caùc laân bang chaâu AÙ, trong khi caùc kinh teá gia ngoaïi quoác khuyeán caùo laø neân hoïc nhöõng kinh nghieäm cuûa Nhaät vaø Nam Haøn thôøi kyø 1997-1999.

Vieät Nam ñang tìm caùch thöông löôïng laïi 4 ñieåm trong thöông öôùc Vieät-Myõ, moät hieäp ñònh maäu dòch coù khaû naêng taïo theâm haøng traêm ngaøn vieäc laøm môùi taïi VN, trong khi cuøng luùc seõ buoäc caùc coâng ty quoác doanh taêng toác taùi caáu truùc, vaø coù theå ñuoåi theâm vieäc, ñeå coù khaû naêng caïnh tranh trong moâi tröôøng kinh doanh môùi do baûn thöông öôùc taïo ra. (THIEÂN-AÂN)

VietCatholic News. 13/6/2000 HANOI (VB) - Nhaø baát ñoàng chính kieán Traàn Ñoä vöøa phoå bieán moät baûn vaên ñeà nghò chieán löôïc choáng tham nhuõng. Noäi dung vieát raèng chính cô cheá ñaûng vaø nhaø nöôùc ñaõ taïo cô hoäi, vaø bao che cho tham nhuõng phaùt trieån. OÂng Traàn Ñoä ñeà nghò khaån caáp cho ña nguyeân ña ñaûng, cho töï do baùo chí vaø cho töï do baàu cöû vaø öùng cöû; ñoù laø thaàn döôïc choáng tham nhuõng. Vì baûn vaên quaù daøi, VB ñaêng nôi ñaây phaàn Toùm Taét do chính oâng Traàn Ñoä vieát.

TOÙM TAÉT CHIEÁN LÖÔÏC DAÂN CHUÛ CHOÁNG THAM NHUÕNG

1- Coù tham nhuõng laø do coù söï laïm duïng chöùc quyeàn.

2- Coù söï "laïm duïng chöùc quyeàn" laø do coù moät heä thoáng chính trò khoâng daân chuû vaø theå cheá vaän haønh cuûa heä thoáng ñoù cuõng khoâng daân chuû . Ñoù laø:
Moät Ñaûng ñoäc toân, ñoäc quyeàn chuyeân cheá, ñeû ra moät nhaø nöôùc keành caøng, quan lieâu, naêng löïc keùm vaø Ñaûng ra söùc tuyø tieän sai khieán, nhaøo laën caùi nhaø nöôùc naøy trong tay (keå caû Quoác hoäi vaø Chính phuû).

Heä thoáng chính trò khoâng daân chuû nuoâi döôõng söï laïm quyeàn vaø caû söï loäng quyeàn. Caùi haïi nhaát laø heä thoáng chính trò khoâng daân chuû laïi khoâng coù moät cô cheá haõm naøo, khoâng coù moät söï giaùm saùt naøo cuûa nhaân daân (vì quyeàn töï do ngoân luaän bò haïn cheá khaéc nghieät). Neân laïm quyeàn daãn ñeán loäng quyeàn laø taát yeáu .

3- Ñoù khoâng nhöõng laø nguoàn goác cuûa teä tham nhuõng maø coøn laø nguoàn goác cuûa nhieàu söï suy thoaùi xaõ hoäi, suy thoaùi nhaân caùch con ngöôøi vaø veà laâu daøi suy thoaùi caû daân toäc, vì söï ñoäc toân chuyeân cheá laøm naûy sinh nhieàu thoùi cô hoäi, nònh bôï heøn haï vaø thoùi löøa doái loïc löøa, thuû ñoaïn hoang daõ .

4- Muoán choáng tham nhuõng coù hieäu quaû phaûi coù caû moät chieán löôïc daân chuû hoaù roäng lôùn, chieán löôïc ñoù bao goàm :
a/ Töøng böôùc caûi caùch heä thoáng chính trò vaø caùch vaän haønh heä thoáng chính trò ñoù theo höôùng daân chuû ña nguyeân (höôùng phaùt trieån taát yeáu cuûa cuoäc soáng).
b/ Tröôùc maét phaûi ñaùp öùng nguyeän voïng cuûa nhaân daân, bieåu thò maïnh roõ quyeát taâm "thöïc söï choáng tham nhuõng". Ñieàu ñoù caàn bieåu hieän ôû coâng taùc tö töôûng vaø luaät phaùp.
c/ Veà tö töôûng vaø luaät phaùp phaûi baûo ñaûm töï do ngoân luaän ôû baùo chí vaø xuaát baûn. Veà luaät phaùp phaûi söûa luaät baùo chí vaø xuaát baûn, phaûi söûa caùc ñieàu trong luaät hình söï, luaät khieáu naïi toá caùo vaø phaùp leänh choáng tham nhuõng. Phaûi toû ra khuyeán khích choáng tham nhuõng, chöù khoâng phaûi beânh tham nhuõng. Phaûi khuyeán khích thoâng tin choáng tham nhuõng, thoâng tin phaûi luoân nhaéc nhôû vaø ñöa tin veà tham nhuõng vaø choáng tham nhuõng, tin ñoù phaûi nhieàu hôn tin traät töï giao thoâng vaø tin ma tuyù .

d/ Phaûi coù söï chænh huaán saâu saéc veà thaùi ñoä cuûa ngöôøi vaø cô quan nhaø nöôùc ñoái vôùi daân, thöïc hieän ñuùng lôøi Baùc Hoà daïy : phaûi thöïc söï laøm ñaày tôù cuûa daân. Veà toå chöùc, phaûi söûa ñoåi toaøn boä caùc luaät baàu cöû trong Ñaûng cuõng nhö trong xaõ hoäi, baûo ñaûm daân vaø ñaûng vieân ñöôïc töï do choïn vaø giôùi thieäu ngöôøi maø mình tín nhieäm vaø töï do baàu ñeå quyeát ñònh trao quyeàn cho ngöôøi maø mình tin.

Neáu ai thöïc söï coù loøng choáng tham nhuõng thì caàn phaûi thöïc hieän caùc theå cheá daân chuû ñeå baûo ñaûm quyeàn laøm chuû cuûa nhaân daân. Chæ coù theá môùi choáng ñöôïc tham nhuõng. Neáu khoâng seõ chæ laø noùi suoâng, vaø bao che tham nhuõng. (THIEÂN-AÂN)

THÔØI SÖÏ    THEÁ GIÔÙI

VietCatholic News. 14/6/2000 BÌNH NHÖÔÕNG (TH) -- Hai laõnh tuï cuûa Baéc Haøn Coäng saûn vaø Nam Haøn tö baûn, chaám döùt 50 naêm ñoái ñaàu, ñaõ gaäp nhau laàn ñaàu tieân hoâm thöù ba 13-6 vaø theà quyeát cuøng nhau laøm vieäc ñeå laøm dòu bôùt theá caêng thaúng cuûa thôøi chieán tranh laïnh treân baùn ñaûo Trieàu Tieân bò chia caét. Baûn tin Reuters môû ñaàu nhö treân.

Maëc boä ñoà ka-ki cheõn laøm caùi buïng böï loài ra, laõnh tuï Baéc Haøn Kim Chaùnh Nhaät con ngöôøi ñaày bí aån, ñaõ baát ngôø thaân chinh ra taän phi tröôøng ñoùn tieáp Toång Thoáng Nam Haøn Kim Ñaïi Troïng.

Moät ñieàu ngaïc nhieân khaùc nöõa laø hai nhaø laõnh ñaïo cuøng ngoài treân moät cheác xe hôi loaïi sang ñi töø phi tröôøng veà thaønh phoá. Tin Reuters noùi ñaây laø moät chieác Lincoln Continental coù leõ laø sôû höõu cuûa Kim Nhaät Thaønh, cha cuûa Kim Chaùnh Nhaät. Nhöng baûn tin cuûa baùo San Jose Mercury News töø Haùn Thaønh cho bieát ñoù laø xe cuûa Toång Thoáng Kim Ñaïi Troïng ñaëc bieät ñem töø Nam Haøn ñeán nöôùc coäng saûn naøy.

Doïc ñöôøng vaø hai beân ñöôøng phoá Bình Nhöôõng coù ñeán caû trieäu daân Baéc Haøn caàm nhöõng boâng hoa ñoû nhaân taïo vaãy chaøo ñoùn hai laõnh tuï. Hai ngöøôi ñaõ ñi ngay vaøo cuoäc hoïp rieâng taïi nhaø Quoác khaùch Baekhwawon cuûa Baéc Haøn.

Theo lôøi phaùt ngoân nhaân cuûa Nam Haøn Park Joon-young, trong nhaø khaùch, Kim Chaùnh Nhaät noùi: "Ngaøy 13-6 laø ngaøy ñöôïc ghi vaøo lòch söû".

Kim Ñaïi Troïng noùi: "Chuùng laø haõy cuøng nhau tieán böôùc vaø thöïc hieän lòch söû ñoù". OÂng cuõng toû yù caûm ñoäng tröôùc söï tieáp ñoùn noàng nhieät.

Kim Chaùnh Nhaät coøn noùi: "Toâi seõ khoâng coá laøm ra veû töï haøo. Coøn Ngaøi seõ khoâng bò thaát voïng".

Cuoäc hoïp ñaàu tieân chæ dieãn ra trong 27 phuùt. Caùc giôùi chöùc Nam Haøn, trong phaùi ñoaøn 130 ngöôøi vôùi ñoaøn kyù giaû 30 ngöôøi, cho bieát raát ít veà cuoäc thaûo luaän giöõa hai laõnh tuï, hoï chæ noùi hai beân ñoàng yù coå voõ tinh thaàn hoøa giaûi vaø hôïp taùc daân toäc. Nhöng caû hai thænh thoaûng cuøng voã tay.

Sau ñoù trong moät lôøi tuyeân boá ngaén vieát saün do phaùt ngoân nhaân ñoïc, Kim Ñaïi Troïng noùi: "Tröôùc ñaây khoâng phaûi moät hai laàn maø nhieàu laàn, toâi ñaõ thaáy tuyeät voïng töôûng raèng trong ñôøi toâi seõ khoâng coù ngaøy naøo ñöôïc ñaët chaân leân mieàn Baéc".

Trong buoåi tieäc buoåi toái, Kim Ñaïi Troïng neâu yù kieán neân môû laïi nhöõng con loä bò chaën vaø noái tieáp ñöôøng xe löûa, môû ra nhöõng ñöôøng haøng haûi vaø haøng khoâng laø nhöõng phöông phaùp thöïc tieãn nhaát ñeå laøm dòu caêng thaúng.
OÂng noùi: "Khi laøm ñöôïc nhö vaäy moïi ngöôøi daân Trieàu Tieân seõ ñöôïc töï do qua laïi giöõa hai mieàn vaø laøm vieäc cho hoøa giaûi, hôïp taùc vaø roài sau ñoù coù theå laø thoáng nhaát".

Taïi Haùn Thaønh, moät Trung taâm Baùo chí ñaõ ñöôïc thieát laäp daønh cho phoùng vieân ngoaïi quoác bò Baéc Haøn loaïi ra ngoaøi danh saùch kyù giaû ñi Baéc Haøn. ÔÛ ñaây hoï ñaõ xem truyeàn hình soáng vaø ñaõ voã tay hoan hoâ khi thaáy hai oâng Kim baét tay nhau mæm cuôøi vaø voã tay cho nhau trong leã tieáp ñoùn ôû phi tröôøng Bình Nhöôõng. Caùc phoùng vieân ghi nhaän trong ñaùm ñoâng daân chuùng Baéc Haøn, nhieàu ngöôøi ñaõ khoùc vì xuùc ñoäng.

Baûn tin AP truyeàn ñi töø Haùn Thaønh ghi lôøi nhaän xeùt cuûa phaùt ngoân nhaân Nam Haøn Park Joon-young: "Hai oâng Kim thænh thoaûng naém tay nhau ñeå toû tình thaân maät caù nhaân vaø ñaõ noùi chuyeän vôùi nhau trong khi cuøng ngoài treân xe trong 40 phuùt".

Taïi nhaø quoác khaùch Bình Nhöôõng, Kim Ñaïi Troïng noùi oâng hy voïng hai mieàn Nam Baéc "seõ chaám döùt thuø nghòch vaø môû ra moät kyû nguyeân môùi veà hoøa giaûi vaø hôïp taùc".
Kim Chaùnh Nhaät noùi oâng cuõng coù cuøng muïc tieâu nhö vaäy. Chaùnh Nhaät coøn ca ngôïi Ñaïi Troïng daùm ñi ñeán Baéc Haøn vaø noùi tieáp: "Baét ñaàu töø ngaøy mai, chuùng ta haõy ñoái thoaïi khoâng chuùt deø daët".

Vaøo moät luùc khaùc sau ñoù, Ñaïi Troïng noùi: "Taâm traïng cuûa toâi chöùa ñaày caû ngaøn nieàm xuùc ñoäng". Chaùnh Nhaät ñaùp: "Xin ñöøng lo ngaïi. Toâi seõ daønh cho oâng moät söï ñaõi ngoä thaät toát ñeïp". (THIEÂN-AÂN)

VietCatholic News. 14/6/2000 HAÙN THAØNH (AP) (VB) -- Töø maáy chuïc naêm nay, Hoa Kyø, Trung Quoác, Nga vaø Nhaät Baûn ñeàu coi baùn ñaûo Trieàu Tieân coù moät tö theá chieán löôïc raát quan troïng, bôûi vaäy khoâng ai ngaïc nhieân khi thaáy caû 4 nöôùc ñeàu uûng hoä cuoäc hoïp Thöôïng ñænh Nam-Baéc Haøn vaø hy voïng seõ coù moät giaûi phaùp cho theá keït ôû baùn ñaûo Trieàu Tieân.

Tuy nhieân caùc nöôùc vuøng bieån Thaùi Bình cuõng khoâng khoûi lo ngaïi tröôùc nhöõng aån soá, khoâng bieát khi Haøn Quoác thoáng nhaát vaø giaàu maïnh, nöôùc naøy seõ ñi theo khuynh höôùng naøo.

Lieäu Myõ coøn coù lyù do ñeå tieáp tuïc duy trì söï hieän dieän quaân söï ôû baùn ñaûo Trieàu Tieân hay khoâng? Lieäu Ñaïi Haøn thoáng nhaát coù vuôït qua Nhaät Baûn nhö moät cöôøng quoác kinh teá hay khoâng? Vaø lieäu Trung Quoác coù thöïc söï muoán thaáy moät Ñaïi Haøn thoáng nhaát döôùi aûnh höôûng cuûa Haùn Thaønh tö baûn hay khoâng?

Trung Quoác seõ khoâng thích Ñaïi Haøn thoáng nhaát theo tö baûn. Treân thöïc teá söï phaân chia baùn ñaûo Trieåu Tieân coù lôïi cho Baéc Kinh veà maët chieán löôïc, vì tình traïng ñoù giuùp Trung Quoác coù aûnh höôûng ñoái vôùi caû hai mieàn Nam Baéc Trieàu Tieân. Theá nhöng hai mieàn Haøn Quoác neáu chæ maûi meâ choáng ñoái laãn nhau thì cuõng seõ gaây nguy hieåm cho vieäc Trung Quoác muoán vuôn leân thaønh moät theá löïc ôû trong vuøng naøy. Moät nöôùc Baéc Haøn coäng saûn, yeáu - nhöng khoâng quaù yeáu ñaõ baát oån - seõ laø moät mieáng ñoän höõu hieäu cho Trung Quoác tröôùc Nam Haøn vaø Nhaät Baûn.

Baéc Kinh coøn moät noãi lo ngaïi khaùc nöõa. Baûn tin AP töø Baéc Kinh saùng thöù ba 13-6 cho bieát Trung Quoác ñaõ baøi baùc yù kieán cho raèng cuoäc hoïp Thöôïng Ñænh Nam-Baéc Haøn laø "moät kieåu maãu ngoaïi giao giöõa Hoa luïc vaø Ñaøi Loan", vì Baéc Kinh noùi tình hình hai vieäc khaùc nhau.

Phaùt ngoân nhaân boä Ngoaïi giao Trung Quoác Zhu Bangzao noùi Trung Quoác khoâng noùi chuyeän vôùi caùc nhaø laõnh ñaïo Ñaøi Loan tröø phi hoï phaûi nhìn nhaän moät nguyeân taéc tieân quyeát laø "moät nöôùc Trung Hoa" ñeå thöøa nhaän chuû quyeàn cuûa Trung Quoác treân ñaûo Ñaøi Loan. Trung Quoác khoâng theå hoäi ñaøm maø khoâng coù ñieàu kieän. (THIEÂN-AÂN)

VietCatholic News. 13/6/2000 HAÙN THAØNH (TH) - Baûn tin cuûa Thoâng Taán Nga Itar-Tass töø Moscow hoâm thöù hai 12-6 cho bieát Baéc Haøn ñaõ xaùc nhaän cuoäc hoïp thöôïng ñænh giöõa Kim Chaùnh Nhaät vaø Kim Ñaïi Troïng seõ baét ñaàu vaøo thöù ba 13-6.

Baûn tin coøn noùi daân chuùng Bình Nhöôõng ra ñöôøng mang nhöõng boâng hoa giaáy maàu ñoû, coù veû nhö ñeå chuaån bò tieáp ñoaùn Toång Thoáng Nam Haøn treân ñöôøng töø phi tröôøng vaøo thaønh phoá.

Trong khi ñoù moät tin cuûa Reuters töø Haùn Thaønh cho bieát Thanh Cung (töùc dinh Toång Thoáng Nam Haøn) ñaõ ra moät tuyeân boá vôùi nhieàu chi tieát ñaùng chuù yù.

TT Kim Ñaïi Troïng vaø Phu nhaân seõ döï moät buoåi leã tieãn ñöa long troïng ôû phi tröôøng Haùn Thaønh vaøo saùng thöù ba vaø seõ ñoïc dieãn vaên caùo tri toaøn quoác.

Baûn tuyeân boá noùi ñeán baøi dieãn vaên Kim döï ñònh ñoïc tröôùc khi ra ñi, trong ñoù coù ñoaïn noùi: "Trong cuoäc hoïp vôùi phía Baéc, toâi seõ noùi moïi ñieàu toâi muoán noùi. Toâi seõ laøm moïi noã löïc ñeå daân chuùng hai mieàn Nam Baéc ñöôïc hieåu roõ nhau hôn".

Vaø khi ñeán Bình Nhöôõng caùch Haùn Thaønh 180 caây soá, Kim seõ noùi vôùi mieàn Baéc: "Chuùng ta haõy tìm ñöôøng ñeå cho taát caû moïi ngöôøi Haøn, Nam cuõng nhö Baéc, ñöôïc soáng trong hoøa bình vaø haïnh phuùc".

Kim Ñaïi Troïng seõ coù ít nhaát hai cuoäc hoïp rieâng vôùi Kim Chaùnh Nhaät.
Hai nhaø laõnh ñaïo seõ döï moät ñaïi yeán ngheânh ñoùn vaø khi keát thuùc thöôïng ñænh, coù theå cuøng döï moät daï yeán.

Vaãn theo tin Reuters, Quoác hoäi Nam Haøn toái thöù hai ñaõ toå chöùc moät leã caàu nguyeän thaép ñeøn caày ñeå chuùc cho söï thaønh coâng cuûa cuoäc hoïp thöôïng ñænh vaø söï thoáng nhaát treân baùn ñaûo Trieàu Tieân ñaõ bò phaân chia töø nöûa theá kyû qua.

Kim Young-jin, moät daân bieåu Nam Haøn noùi: "Taát caû 70 trieäu daân Haøn quoác cuøng chung moät nieàm hy voïng laø cuoäc hoïp thöôïng ñænh seõ thaønh coâng".

NHIEÀU TIN ÑOÀN ÑAÏI VEÀ LYÙ DO HOAÕN HOÏP MOÄT NGAØY
Baûn tin Reuters noùi hoâm thöù hai 12-6 ôû Haùn Thaønh coù nhieàu tin ñoàn ñoaùn giaät gaân veà lyù do khieán cuoäc hoïp thöôïng ñænh phaûi treã moät ngaøy.

Yoon Sock-joong, trôï taù Giaùm ñoác baùo chí cuûa dinh Toång Thoáng Nam Haøn noùi vôùi Reuters raèng Baéc Haøn hoâm chuû nhaät ñaõ yeâu caàu hoaõn khai maïc moät ngaøy bôûi vì coù truïc traëc kyõ thuaät trong phöông tieän truyeàn hình TV, theo döï ñònh laø truyeàn hình soáng (tröïc tieáp) cuoäc vieáng thaêm.

Yoon noùi: "Chuùng toâi tin raèng ñoù chæ laø vaán ñeà kyõ thuaät lieân quan ñeán cuoäc truyeàn hình TV soáng thí nghieäm ôû Bình Nhöôõng maáy ngaøy tröôùc ñaây cho thaáy hình aûnh raát xaáu. Vì vaán ñeà nhoû neân chæ moät ngaøy laø söûa xong. Neáu laø chuyeän lôùn taát phaûi maát nhieàu ngaøy". Nhöng Yoon cuõng khoâng gaït boû khaû naêng Bình Nhöôõng coù nhöõng vaán ñeà an ninh phaûi chuaån bò laïi.

OÂng ta noùi: "An ninh cuõng coù theå coi nhö moät phaàn cuûa caùc vaán ñeà kyõ thuaät".

Tuy nhieân caùc nhaø phaân tích laïi noùi coù nhöõng vaán ñeà lôùn hôn caû an ninh.

Hong Yong-pyo, moät nhaø khaûo cöùu cuûa Vieän Thoáng nhaát Trieàu Tieân noùi: "Coù theå coù söï baát ñoàng giöõa hai beân veà vaán ñeà bao nhieâu laàn hoïp rieâng giöõa hai nhaø laõnh ñaïo, hoaëc lieäu coù môû roäng cuoäc hoïp tay ñoâi cho caùc boä tröôûng cuøng tham döï hay khoâng".

OÂng coøn noùi: "Ngoaøi ra, Baéc Haøn cuõng coù theå phaûn ñoái döï ñònh truyeàn hình soáng vaø muoán giôùi haïn truyeàn hình trong vaøi giôø ñoàng hoà".

Moät caâu hoûi toø moø laø lieäu Kim Ñaïi Troïng coù vieáng laêng Kim Nhaät Thaønh laø cha cuûa Kim Chaùnh Nhaät hay khoâng.