Lm. THAÂN VAÊN TÖÔØNG

Nguyeân giaùo sö Tín lyù Ñaïi chuûng vieän Saøigoøn vaø Long Xuyeân 

Pheùp Thaùnh Theå laø bí tích taïo neân söï hieäp nhaát cho Giaùo Hoäi laø Nhieäm theå cuûa Chuùa Kitoâ. Duø vaäy, ta ñöøng töôûng raèng: Khi chòu bí tích naøy thì söï hieäp nhaát lieàn coù ngay. Chaéc raèng: nhö trong ñôøi soáng, söï hieäp nhaát cuõng chæ ñeán töøng giaây töøng phuùt. Ta phaûi laøm gì ñeå ñaït ñöôïc hieäu quaû aáy trong Giaùo Hoäi, nhaát laø ôû moät thôøi ñaïi nhö thôøi ñaïi cuûa chuùng ta maø caùc nguyeân nhaân chia reõ noåi leân raát nhieàu, vì chuûng toäc, vì vaên hoaù, vì lòch söû... Tröôùc heát phaûi xoùa boû caùc trôû ngaïi cho söï hieäp nhaát, thöù ñeán phaûi tin vaøo khaû naêng hieäp nhaát cuûa bí tích naøy. Nhöng khaû naêng aáy chæ thoâng ban cho moãi ngöôøi vaø cho Giaùo Hoäi khi moãi ngöôøi bieát yù thöùc raèng maàu nhieäm Chuùa Gieâsu cöùu ñoä ta phaûi nhôø vaøo thaân theå Ngöôøi, maø thaân theå aáy chæ coù moät.

I. Phaûi choáng laïi toäi loãi, vì ñoù laø caûn trôû cuûa söï hieäp nhaát. Pheùp Thaùnh Theå khoâng tröïc tieáp thanh loïc toäi loãi cho ta. Chuùa Gieâsu ñaõ laäp moät bí tích khaùc nhaèm muïc ñích aáy. Daãu sao, vì pheùp Thaùnh Theå laøm taêng ñöùc meán trong linh hoàn ta, neân khi ta chòu leã, ta cuõng ñöôïc xoùa boû caùc toäi moïn ñaõ phaïm.

Ñieàu pheùp Thaùnh Theå ñeà cao, ñoù laø söï xung khaéc cuûa bí tích naøy vôùi toäi troïng, nghóa laø toäi choáng laïi traàm troïng ñöùc meán maø ta ñaõ chaáp nhaän. Chuùa Gieâsu ñaõ daïy: “Neáu con coù ñieàu gì choáng laïi anh em con, thì tröôùc heát phaûi laøm hoøa vôùi anh em con” (Mt 5,24). Döï leã maø ta coøn taâm tình thuø gheùt moät ngöôøi naøo laø ta ñaõ coù moät haønh ñoäng doái traù khoâng hôïp vôùi vieäc döï leã. Neáu ta coøn chòu leã ôû tình traïng aáy thì ta “phaïm söï thaùnh” (sacrileøge).

Ñaáng maø ta ñoùn nhaän trong pheùp Thaùnh Theå laø Ñöùc Kitoâ ñaõ hieán teá ñeå cöùu chuoäc toäi loãi chuùng ta. Vieäc Chuùa Gieâsu ñeán trong pheùp Thaùnh Theå laø ñeå cho ta chia seû vaøo traän chieán cuûa Ngöôøi ñeå thaéng toäi loãi. Chuùa muoán cho traän chieán naøy tieáp tuïc trong Giaùo Hoäi vaø trong moãi ngöôøi chuùng ta. YÙ nghóa ñôøi soáng Kitoâ höõu laø theá ñoù, laø chieán thaéng toäi loãi moãi ngaøy ñeå ñem laïi tình yeâu vaø hôïp nhaát vôùi Thieân Chuùa vaø vôùi moïi ngöôøi.

Trong pheùp Thaùnh Theå, Ñöùc Kitoâ hieän dieän ôû tình traïng hieán teá, mình vaø maùu Ngöôøi thaät laø mình vaø maùu ñaõ sinh ra bôûi Ñöùc Trinh Nöõ Maria vaø ñaõ chòu cheát treân thaäp giaù ñeå cöùu chuoäc chuùng ta. Tham döï bí tích naøy, ta phaûi coù taâm tình  phuø hôïp laø cheâ gheùt toäi loãi, xa lìa noù, vì ñoù laø trôû ngaïi cho söï hieäp nhaát cuûa ta vôùi Thieân Chuùa vaø anh em ta.

II. Hieäu quaû rieâng cuûa pheùp Thaùnh Theå laø söï hieäp nhaát cuûa Nhieäm theå, vì theá khi chòu leã, ta nhaän ñöôïc söï taêng tröôûng trong ñöùc meán. Caùc phaàn töû trong Nhieäm theå deã daøng yeâu thöông nhau hôn vì ñaõ neân moät trong thaân theå Chuùa Gieâsu.

Trong vaán ñeà naøy, ta caàn phaûi coù moät vaøi giaûi thích. Caù nhaân chuû nghóa len loûi khaép nôi, caû ñeán trong vieäc tìm hieåu pheùp Thaùnh Theå. Ngöôøi ta nghó raèng: pheùp Thaùnh Theå laø nguoàn ñöùc meán, moãi ngöôøi ñeán muùc laáy vaø ban phaùt ôn laønh ñöùc meán mình ñaõ nhaän ñöôïc. Vieäc ta xaây döïng Nhieäm theå laø nhö vaäy maø thoâi.

Nhöng thaät ra thì nhö sau: Ñöùc meán chæ laø hieäu quaû, caùi gì coù tröôùc heát trong pheùp Thaùnh Theå laø vieäc neân moät thaân theå vôùi Chuùa Gieâsu. Pheùp Thaùnh Theå laøm cho moïi phaàn töû neân moät khi hoï ñoùn nhaän mình vaø maùu Ngöôøi. Nhôø bí tích naøy, ta neân moät vôùi Chuùa Gieâsu nhö thaân theå nhaän ñöôïc ñieàu haønh duy nhaát cuûa ñaàu, vaø nhö caùc caønh cuûa moät thaân caây nhaän ñöôïc söùc soáng bôûi nhöïa ñeán töø thaân caây. Trong Ñöùc Kitoâ, Giaùo Hoäi chæ laø moät vaø laøm neân moät. Nhôø nhaân tính cuûa Ngöôøi, Chuùa Gieâsu laø trung taâm hieäp nhaát cho nhaân loaïi. Thaät vaäy, nhôø hy teá cuûa nhaân tính aáy Chuùa ñaõ laøm hoøa loaøi ngöôøi vôùi Thieân Chuùa vaø loaøi ngöôøi vôùi nhau. Chòu leã laø chia seû thaân theå cuûa Chuùa. “Unus panis, unum corpus” - moät taám baùnh, moät baûn thaân - gaén boù moïi ngöôøi moãi ngaøy moät saâu ñaäm hôn trong Chuùa Gieâsu. Mình Chuùa ta chòu laáy keát hieäp ta vôùi ñaàu vaø bôûi ñoù, vôùi toaøn theå moïi ngöôøi. Chuùa Gieâsu xaây döïng söï duy nhaát cuûa Nhieäm theå Ngöôøi nhôø pheùp Thaùnh Theå.

Nhöng laøm theá naøo maø vieäc chòu leã laøm naûy sinh söï hieäp nhaát nhö vaäy? Ñoù laø vì pheùp Thaùnh Theå bieán ñoåi ñôøi soáng linh hoàn ngöôøi chòu leã neân gioáng nhö ñôøi soáng cuûa Chuùa nhôø hieän töôïng cuûa aên thieâng lieâng. Nhôø tình yeâu, ngöôøi chòu laáy Chuùa ñoùn nhaän vieäc Chuùa Gieâsu töï hieán cho Chuùa Cha trong leã teá cöùu ñoä cuûa Ngöôøi, ñeå neân moät vôùi Chuùa Cha nhö Ngöôøi. “Chôù gì taát caû chuùng neân moät, nhö Cha vaø Con, chuùng ta laø moät... Laïy Cha, chôù gì nôi Con ôû, taát caû chuùng ñeàu ôû vôùi con”.

III. Söï hieäp nhaát giöõa moïi ngöôøi phaûi soáng ñoäng vaø tieán trieån moãi ngaøy trong ñôøi soáng hoï. Pheùp Thaùnh Theå laøm cho caùc phaàn töû trong Giaùo Hoäi coù söï hieäp nhaát soáng ñoäng vaø tieán trieån aáy. Vì theá maø ngay töø ñaàu thôøi caùc toâng ñoà, pheùp Thaùnh Theå ñaõ ñöôïc coi nhö moät cöû haønh tieâu bieåu cuûa Kitoâ giaùo (Cv 2,42; 20.7).

Chuùa Gieâsu ñaõ thieát laäp bí tích naøy trong böõa Tieäc Ly. Caùc baûn vaên cuûa Taân Öôùc thuaät laïi nghi leã naøy ñeàu phuø hôïp vôùi nhau ôû nhöõng ñieåm chính yeáu, chæ coù vaøi chi tieát dò bieät khoâng ñaùng keå. “Ñeâm Chuùa bò noäp, Ngöôøi caàm laáy baùnh, vaø sau khi taï ôn, ban phaùt cho caùc oâng (caùc toâng ñoà) vaø noùi: “Ñaây laø Mình Thaày seõ bò noäp vì anh em, haõy laøm vieäc naøy maø nhôù ñeán Thaày”. Cuõng theá, sau khi ñaõ duøng böõa, Chuùa caàm laáy cheùn röôïu vaø noùi: “Ñaây laø cheùn giao öôùc trong maùu Thaày, moãi laàn anh em uoáng cheùn naøy, haõy laøm maø nhôù ñeán Thaày” (1Cor 11,23-26).

Trong Giaùo Hoäi, moãi laàn coù söï qui tuï caùc tín höõu, ñeàu töôûng nieäm vieäc Chuùa ñaõ laøm. Vieäc töôûng nieäm naøy coù daáu chæ beà ngoaøi laø baùnh vaø röôïu, nhöng ñieàu quan troïng laø ñieàu Chuùa muoán ban Mình maàu nhieäm Ngöôøi: baùnh vaø röôïu trôû neân Mình vaø Maùu ñaõ hieán teá ñeå giaûi thoaùt loaøi ngöôøi khoûi toäi loãi. Vieäc nhaéc ñeán leã teá treân thaäp giaù ñaõ roõ raøng. Noùi toùm laïi, noäi dung cuûa pheùp Thaùnh Theå laø Chuùa Gieâsu ñaõ daâng leã hy teá ñeå xoùa boû toäi loãi loaøi ngöôøi, laøm cho hoï neân con caùi Thieân Chuùa, vaø nuoâi döôõng tình cha con moãi ngaøy moät gaén boù hôn.

Nhö vaäy, khi caùc tín höõu qui tuï ñeå cöû haønh pheùp Thaùnh Theå, thì hoï ñaõ neân moät vôùi Chuùa Gieâsu. Söï keát hôïp naøy khoâng chæ ôû tình traïng beân ngoaøi laø aên vaø uoáng baùnh vaø röôïu ñaõ trôû neân Mình vaø Maùu Chuùa. Maø coøn nhôø daáu chæ beân ngoaøi naøy, Chuùa Thaùnh Thaàn ban moät aân hueä ñaëc bieät, ñoù laø  neân moät vôùi Mình Chuùa ñaõ töï hieán vì ta, vaø vôùi Maùu Chuùa ñaõ ñoå ra ñeå röûa saïch moïi toäi loãi cuûa ta. Vieäc chòu laáy Chuùa trong pheùp Thaùnh Theå laø daáu chæ ta thaønh thaät muoán neân gioáng Chuùa, saün saøng baét chöôùc Ngöôøi,  daâng maùu thòt ta, nghóa laø ñôøi soáng ta, ñeå ñem laïi phaàn roãi cho keû khaùc. Ai chöa coù, hay ít nöõa laø chöa öôùc ao coù taâm tình treân khi chòu leã, thì chöa hoaøn toaøn neân moät vôùi Ñöùc Kitoâ, hieän dieän trong pheùp Thaùnh Theå maø hoï chòu laáy.

IV. ÔÛ ñaâu cöû haønh pheùp Thaùnh Theå moät caùch chaân thaønh, thì caùc tín höõu trôû neân “cuøng moät thaân theå” (Eph 3,4). Chuùa Thaùnh Thaàn ñaõ “thaùnh hieán” nhaân tính Chuùa Gieâsu ñeå keát hôïp vôùi ngoâi vò Chuùa Con theá naøo, thì cuõng“thaùnh hieán” caùc tín höõu röôùc laáy Chuùa Gieâsu vaøo loøng neân phaàn töû cuûa moät Nhieäm theå nhö vaäy. Thaùnh Gioan ñaõ ví Nhieäm theå naøy vôùi moät caây nho sai traùi maø Chuùa Gieâsu laø thaân caây vaø caùc tín höõu laø caønh. Thaân caây ban phaùt söï soáng laø nhöïa cuûa mình ñeå caùc caønh coù söï soáng vaø sinh hoa traùi. Thaùnh Phaoloâ cuõng ñaõ ví Nhieäm theå nhö moät thaân theå trong ñoù Chuùa Gieâsu laø ñaàu vaø caùc tín höõu laø chi theå. Caùc chi theå coù nhöõng chöùc naêng khaùc nhau, nhöng ñeàu thi haønh nhôø chæ daãn cuûa ñaàu nhaèm söï phaùt trieån cuûa toaøn thaân theå. Chuùa Thaùnh Thaàn laø Thaàn Khí cuûa Chuùa Kitoâ ñöôïc coi nhö söùc luaân chuyeån nhöïa töø thaân caây ñeán caùc caønh vaø nhö söùc thoâng chuyeån truyeàn töø ñaàu ñeán caùc chi theå. Moãi laàn chuùng ta tham döï pheùp Thaùnh Theå, chuùng ta laïi ñöôïc cuûng coá theâm trong söï hieäp nhaát cuûa Nhieäm theå Chuùa Gieâsu.

Trong Giaùo Hoäi, vieäc cöû haønh pheùp Thaùnh Theå luoân ñöôïc caån troïng cung kính vì loøng tin vaøo söï hieän dieän cuûa Chuùa Gieâsu trong bí tích naøy. Caùc linh muïc, ñaïi dieän cho Giaùo Hoäi, coù nhöõng cöû chæ beân ngoaøi nhö chaép tay, baùi quì, cuùi mình thaät saâu sau khi ñaõ truyeàn pheùp ñeå baøy toû nieàm tin vaøo söï hieän dieän cuûa Chuùa Gieâsu. Trong Giaùo Hoäi Coâng giaùo, ngoaøi giôø cöû haønh thaùnh leã Misa, coøn neâu cao söï kính troïng aáy khi giöõ laïi Mình Thaùnh vì nhu caàu thieâng lieâng cuûa caùc beänh nhaân nhö  “cuûa aên ñaøng”, vaø caùc ngöôøi khaùc muoán gaàn guõi Chuùa Gieâsu ngoaøi giôø daâng thaùnh leã. ÔÛ tröôøng hôïp naøy, Mình Thaùnh phaûi ñeå ôû nôi cao troïng nhaát trong nhaø thôø, coù ñeøn baùo hieäu vaø trang hoaøng cho xöùng ñaùng.

Thaùnh Toâma noùi veà söï hieän dieän thaät söï cuûa Chuùa Gieâsu trong pheùp Thaùnh Theå nhö sau: “Ñieàu naøy ta khoâng bieát ñöôïc bôûi giaùc quan, nhöng bôûi ñöùc Tin maø thoâi” (S.T. IV, 75,1). 

Laïy Chuùa Trôøi aån naùu, con toân thôø töï ñaùy loøng.

Traùi tim con hoaøn toaøn tuøng phuïc Ngöôøi.

Vì khi gaãm suy veà Ngöôøi, toaøn thaân con raõ rôøi,

Maét nhìn, mieäng neám, tay ñuïng ñeán khoâng ñaït ñöôïc chính Chuùa.

Con chæ coù theå uyû thaùc vaøo ñieàu con nghe thaáy.

Con tin taát caû nhöõng ñieàu Con Thieân Chuùa daïy:

Chaúng coù gì thaät hôn lôøi cuûa söï Thaät naøy.